İçeriğe geç

TCK Madde 322 Savaş zamanında yükümlülükler

Özet 4 fıkra · ~3 dk okuma

TCK 322, savaş zamanında Devletin silahlı kuvvetleri ya da halkın ihtiyaçları için yapılan iş veya eşya sağlama sözleşmelerindeki yükümlülükleri kısmen ya da tamamen yerine getirmeyen kişiyi üç yıldan on yıla kadar hapis ve adlî para cezasıyla cezalandırır.

İçindekiler

Sayfa içeriğiTCK Madde 322 - Savaş zamanında yükümlülükler

Resmi Metin

Savaş zamanında yükümlülükler

Madde 322- (1) Savaş zamanında, Devletin silahlı kuvvetlerinin veya halkın ihtiyaçları için Devlet veya bir kamu kuruluşu veya kamu hizmetleri yapan veya kamu ihtiyaçlarını sağlayan bir kuruluş ile iş yapmak veya eşya vermek üzere yaptıkları sözleşmedeki yükümlülükleri kısmen veya tamamen yerine getirmeyen kimseye üç yıldan on yıla kadar hapis ve onbin güne kadar adlî para cezası verilir.

(2) Yükümlülüklerin kısmen veya tamamen yerine getirilmemesi taksirden ileri gelmişse, cezanın dörtte üçüne kadarı indirilebilir.

(3) Yükümlülüğün kısmen veya tamamen yerine getirilmemesine asıl yükümlüler ile aralarında sözleşme bulunan aracılar veya bunların temsilcileri neden olmuşsa, bunlar hakkında da aynı cezalar uygulanır.

(4) Savaş zamanında yükümlülüklerin yerine getirilmesinde hile yapan yukarıdaki fıkralarda yazılı kişilere on yıldan onbeş yıla kadar hapis ve onbin güne kadar adlî para cezası verilir.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

TCK m.322, savaş zamanında Devletin silahlı kuvvetlerinin veya halkın ihtiyaçları için Devlet, bir kamu kuruluşu ya da kamu hizmeti yapan veya kamu ihtiyaçlarını sağlayan bir kuruluşla iş yapmak veya eşya vermek üzere yapılan sözleşmedeki yükümlülüklerin yerine getirilmemesini cezalandırır. Korunan hukuki değer, savaş zamanında Devletin silahlı kuvvetlerinin ve halkın ihtiyaçlarının karşılanmasını sağlayan tedarik düzeninin güvenliği, yani milli savunma çıkarıdır. Suçun maddi unsuru, sözleşmede öngörülen yükümlülüklerin kısmen veya tamamen yerine getirilmemesidir; hareketin savaş zamanında gerçekleşmesi ve edimin belirtilen kamusal ihtiyaçlara yönelik bir sözleşmeye dayanması aranır. Manevi unsur kural olarak kasttır; failin, sözleşmedeki yükümlülükleri kısmen veya tamamen yerine getirmeme iradesiyle hareket etmesi gerekir. Bu fiili işleyen kimseye üç yıldan on yıla kadar hapis ve onbin güne kadar adlî para cezası verilir. Yükümlülüklerin kısmen veya tamamen yerine getirilmemesi taksirden ileri gelmişse, verilecek cezanın dörtte üçüne kadarı indirilebilir; böylece taksirli hareket, kasten işlenen fiile göre daha az yaptırıma bağlanabilir.

İkinci olarak madde, yükümlülüğün yerine getirilmemesine sebep olan kişiler bakımından failin kapsamını genişletir. Yükümlülüğün kısmen veya tamamen yerine getirilmemesine asıl yükümlüler ile aralarında sözleşme bulunan aracılar veya bunların temsilcileri neden olmuşsa, bu kişiler hakkında da aynı cezalar uygulanır; böylece tedarik zincirinde yer alan aracılar ve temsilciler, asıl yükümlülerle aynı ceza aralığına tabi tutulur. Son fıkra, yükümlülüklerin yerine getirilmesinde hile yapılmasını ayrı ve daha ağır bir yaptırıma bağlar. Savaş zamanında yükümlülüklerin yerine getirilmesinde hile yapan ve yukarıdaki fıkralarda belirtilen kişiler bakımından ceza aralığı yükselir; bu kişilere on yıldan onbeş yıla kadar hapis ve onbin güne kadar adlî para cezası verilir. Böylece edimi hiç veya gereği gibi yerine getirmemenin yanında, yerine getirme görüntüsü altında hileli davranışta bulunulması daha ağır biçimde cezalandırılır. Madde metninde soruşturmayı izne veya şikâyete bağlayan bir düzenleme yer almadığından suç resen soruşturulur.

Gerekçe

Madde, savaş zamanında silahlı kuvvetlerin veya halkın ihtiyaçları için kamu kurum veya kuruluşlarıyla sözleşme yaparak iş veya mal verme taahhüdünde bulunanların, yükümlülüklerini kısmen de olsa yerine getirmemelerini cezalandırmaktadır. Taahhüdün yerine getirilmemesi taksirli bir fiilden meydana gelmiş ise ceza yarıya kadar indirilmekte ve böylece taksirli bir suç meydana getirilmiş olmaktadır. Ancak taahhütte bulunanın kast veya taksir derecesinde hiçbir kusuru yok ise, taahhüdün yerine getirilmemesi, örneğin mücbir nedene dayanmakta ise ceza verilmeyecektir; verilecek olan şeylerin başkalarınca imha olunması gibi. Maddenin üçüncü fıkrası, taahhüdün yerine getirilmemesine aracıların, örneğin taşeronların neden olduğu hâllerde aracıların da aynı suretle cezalandırılacaklarını hüküm altına almış bulunmaktadır. Maddenin son fıkrasında hile yapan müteahhitlerin fiillerinin daha ağır cezayla karşılanması öngörülmektedir.