Resmi Metin
Yabancı hizmetine asker yazma, yazılma
Madde 320- (1) Hükûmetin izni olmaksızın bir yabancı veya yabancı Devlet hizmetinde veya bunların lehinde çalışmak üzere Ülke içinde vatandaşlardan asker yazan veya vatandaşları silahlandıran kimseye üç yıldan altı yıla kadar hapis cezası verilir.
(2) Asker yazılanlar veya silahlandırılanlar arasından asker veya askerlik çağında olanlar varsa ceza üçte biri oranında artırılır.
(3) Birinci fıkradaki hizmeti kabul eden kimseye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilir.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
TCK m.320, Hükûmetin izni olmaksızın bir yabancı veya yabancı Devlet hizmetinde ya da bunların lehinde çalışmak üzere ülke içinde vatandaşlardan asker yazan veya vatandaşları silahlandıran kişiyi cezalandırır. Korunan hukuki değer, Devletin asker toplama tekeli, yani silahlı güç oluşturma yetkisinin yalnız Devlete ait olmasıdır. Suçun maddi unsuru seçimlik hareketlidir: fail, ya vatandaşlardan asker yazarak ya da vatandaşları silahlandırarak suçu işleyebilir ve bu hareketlerden birinin gerçekleşmesi suçun oluşması için yeterlidir. Hareketin, bir yabancı veya yabancı Devlet hizmetinde ya da bunların lehinde çalışmak üzere ve Hükûmetin izni bulunmaksızın yapılması gerekir; izin verilmiş olması fiili suç olmaktan çıkarır. Manevi unsur kasttır ve failin, belirtilen amaca yönelik olarak asker yazma veya silahlandırma iradesiyle hareket etmesi aranır. Birinci fıkradaki bu fiili işleyen kişiye üç yıldan altı yıla kadar hapis cezası verilir.
İkinci fıkra bir nitelikli hâl öngörür: asker yazılanlar veya silahlandırılanlar arasından asker olan ya da askerlik çağında bulunan kişiler varsa, birinci fıkradaki ceza üçte biri oranında artırılır. Üçüncü fıkra ise ayrı bir fail bakımından ayrı bir yaptırım getirir; birinci fıkrada belirtilen hizmeti kabul eden kişiye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilir. Bu kişi, asker yazan veya silahlandıran failin şeriki sayılmadığından, kabul fiili bağımsız bir suç olarak cezalandırılır ve iki fail bakımından ayrı ceza aralıkları uygulanır. Madde metninde daha az cezayı gerektiren bir hâl öngörülmemiştir. Soruşturma bakımından maddede izne veya şikâyete bağlayan bir düzenleme yer almadığından suç resen soruşturulur.
Gerekçe
Ülkede ne nedenle olursa olsun vatandaşlardan asker toplamak veya vatandaşları silahlandırmak, Devletin tekelinde olan bir iştir. Ancak Hükûmetin izniyle vatandaşlar arasında bir yabancı veya yabancı devletin hizmetinde veya lehinde çalışmak üzere, asker toplamak veya vatandaşları silahlandırmak olanaklıdır. İşte madde, Hükûmetin müsaadesi olmadan ülkede vatandaşlar arasında asker yazmayı veya bunları silahlandırmayı cezalandırarak Devletin söz konusu yarar ve tekelini korumaktadır. Söz konusu suç, seçimlik hareketli bir suç olarak tanımlanmıştır. Bu seçimlik hareketlerden birincisi, asker yazmaktır. Asker yazmak, kişilere bir taahhütname imzalatmak, bu maksatla para veya başka şeyler vermek, yararlar sağlamak gibi şekillerle gerçekleştirilebilir. İkinci seçimlik hareket ise, vatandaşları yabancı veya yabancı devlet hizmet veya lehinde kullanmak üzere silahlandırmaktır yani onlara silâh vermektir. Suç seçimlik hareketli olduğundan asker yazılanlara silâh da tevdii hâlinde faile ayrıca bir ceza verilmeyecektir. Maddenin ikinci fıkrasında, asker yazılanlar veya silahlandırılanların asker olmaları veya askerlik çağında bulunmaları hâlinde cezanın artırılacağı açıklanmıştır. Maddenin sonuncu fıkrası, Hükûmetin izni olmadan kendilerine teklif edilen hizmeti kabul etmiş yani asker yazılmış veya silâh almış olan kişileri ayrıca cezalandırmaktadır. Birinci fıkradaki suçun maddî unsuru asker yazmak veya silahlandırmak olduğu için, hizmet kabul eden veya silahlanan kişi bu suçun şeriki sayılmaz. Bu nedenle, adı geçenlerin fiillerini ayrı bir hüküm ile ayrıca suç hâline getirmek uygun sayılmıştır.