İçeriğe geç

TCK Madde 141 Hırsızlık

Özet 2 fıkra (1 mülga) · ~2 dk okuma

TCK 141, Zilyedinin rızası olmadan başkasına ait taşınır bir malı, kendisine veya başkasına bir yarar sağlamak maksadıyla bulunduğu yerden alan kimseye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilir.

İçindekiler

Sayfa içeriğiTCK Madde 141 - Hırsızlık

Resmi Metin

Hırsızlık

Madde 141- (1) Zilyedinin rızası olmadan başkasına ait taşınır bir malı, kendisine veya başkasına bir yarar sağlamak maksadıyla bulunduğu yerden alan kimseye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilir.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Değişiklik Bilgisi

Bu maddede mevcut doğrulanmış değişiklik aşağıda gösterilmektedir. Madde yürürlüktedir; güncel ve yürürlükteki tam metin yukarıdadır. Önceki metinler aşağıda yürürlükte kaldıkları tarihlerle verilmiştir. Hangi metnin uygulanacağı suç tarihine göre belirlenir; suç tarihindeki kanun ile sonra yürürlüğe giren kanunların hükümleri farklıysa TCK m.7/2 gereği fail lehine olan uygulanır. Tarih aralıkları metnin yürürlük dönemini gösterir; somut olaya uygulanacak hükmü tek başına belirlemez.

  1. Mülga 6352 s.K. m.105

Önceki metinler

  1. Yürürlükten kaldırılan metin 2. fıkra Yürürlükte: -
    2. fıkra metnini göster (1 Haziran 2005 - 4 Temmuz 2012)
    Yürürlükten kaldırılan metin · Yürürlükte: 1 Haziran 2005 - 4 Temmuz 2012 Ekonomik bir değer taşıyan her türlü enerji de, taşınır mal sayılır. Metnin dayanağı: Fıkranın 5237 sayılı Kanundaki ilk metni (RG 12/10/2004, S.25611). Bu dönemi bitiren işlem: 5 Temmuz 2012'de 6352 s.K. m.105 ile yürürlükten kaldırıldı (RG 5/7/2012, S.28344). Kaynaklar: Eski metin - Resmî Gazete

Eski metnin tam karşılaştırması için mevzuat.gov.tr ve Resmî Gazete arşivini inceleyebilirsiniz.

Avukat Yorumu

Hırsızlık, malvarlığına karşı işlenen suçların temel biçimidir ve korunan değer taşınır mal üzerindeki zilyetlik ile mülkiyet ilişkisidir. TCK m.141 uyarınca suç, zilyedinin rızası olmadan başkasına ait taşınır bir malın bulunduğu yerden alınmasıyla oluşur; maddî unsur, malın zilyedin egemenlik alanından çıkarılıp failin ya da üçüncü kişinin hâkimiyetine geçirilmesidir. Manevî unsur bakımından genel kast yeterli olmayıp, failin kendisine veya başkasına yarar sağlama maksadıyla hareket etmesi de aranır. Bu koşullar birlikte gerçekleştiğinde faile bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilir.

Suçun kamuya tahsisli eşya, kilit açma, bilişim sistemi kullanma ya da bina eklentisinde muhafaza altındaki eşya gibi hâllerde işlenmesi TCK m.142 kapsamında nitelikli sayılır ve ceza belirgin biçimde ağırlaşır; fiilin gece vakti işlenmesi de TCK m.143 gereği cezayı yarı oranında artırır. Buna karşılık paydaş malı üzerinde veya hukuki ilişkiye dayanan alacağın tahsili amacıyla işlenmişse TCK m.144, malın değerinin azlığında TCK m.145, geçici kullanma hâlinde TCK m.146 ve zorunluluk hâlinde TCK m.147 daha az ceza ya da cezasızlık imkânı tanır. Zararın tamamen giderilmesi hâlinde TCK m.168 etkin pişmanlık indirimi uygulanır; suçun belirli yakın akraba zararına işlenmesinde ise TCK m.167 şahsî cezasızlık veya indirim devreye girebilir. Somut nitelendirme olayın özelliklerine göre değişir.

Gerekçe

Bu maddenin bir fıkra veya cümlesi 6352/2012 ile yürürlükten kaldırılmıştır (mülga). Aşağıdaki 2004 gerekçesi kaldırılan hükmü de içeren ilk metne aittir; sonraki düzenlemeleri açıklamaz.

Madde metninde, hırsızlığın temel şekli tanımlanmıştır. Buna göre, taşınır malın alınmasının suç oluşturabilmesi için, zilyedinin rızasının bulunmaması gerekir. Rızanın geçerli olması için bulunması gereken koşulların varlığı hâlinde zilyedin rızası bir hukuka uygunluk nedeni teşkil edecek ve suç oluşmayacaktır. Hırsızlık suçunun oluşabilmesi için, failin kendisine veya başkasına bir yarar sağlamak maksadıyla hareket etmesi yeterli olup, bunun fiilen temini şart değildir. Bu yarar, maddî veya manevî olabilir. Almak fiilinden maksat, suçun konusunu oluşturan mal üzerinde mağdurun zilyetliğine son verilmesi, mağdurun suç konusu eşya üzerinde zilyetlikten doğan tasarruf haklarını kullanmasının olanaksız hâle gelmesidir. Bu tasarruf olanağı ortadan kaldırılınca suç da tamamlanır. Maddenin ikinci fıkrasında, ekonomik bir değer taşıyan her türlü enerji, taşınır mal sayılmıştır. Buna göre, elektrik enerjisi, gazlar, tabiî veya sun’i buharlar da hırsızlık suçunun konusunu oluşturabilecektir.

TCK m.141 ile İlgili Yargıtay Kararları

6 karar gösteriliyor.

CGK E.2019/152 K.2022/605

Mağdur banka kartını ATM'ye kendisi yerleştirip şifreyi girdikten sonra kart üzerindeki zilyetliğini sürdürmüş ve kart hiçbir aşamada failin eline geçmemişse TCK'nın 245/1. maddesindeki suç; bilişim sisteminde parayı temsil eden veri sanal ortamda yer değiştirmemişse bilişim sistemi kullanılarak hırsızlık; para da hileyle sağlanan rıza üzerine mağdurca teslim edilmemişse dolandırıcılık oluşmaz. Böyle bir durumda, mağdurun rızası dışında ve yararlanma kastıyla parayı bulunduğu yerden alan kişinin fiili TCK'nın 141/1. maddesindeki hırsızlık suçudur.

Detaylı özeti gör

Somut olayda mağdur, bir banka şubesine ait para çekme cihazının başında, kendisinden önce işlem yapan kişiye yardım ettiğini gördüğü sanıktan yardım istemiştir. Kartı sanığa vermeden cihaza yerleştirmiş ve şifresini de göstermeden girmiştir. İlk işlemde istediği 450 lira çekilmiş, ardından kart ve para mağdura verilmiştir. Sanığın bakiyeye bakma önerisi üzerine mağdur kartı yine kendisi takıp şifresini girmiş; sanık bu kez rızaya aykırı olarak 1.000 lira çekmiştir. Kart cihazdan çıkınca mağdur oradan ayrılmış, daha sonra verilen parayı sanık fark ettirmeden almıştır. Kurul üç suç tipini ayrı ayrı elemiştir: kart hiçbir aşamada sanığın eline geçmediği ve zilyetlik sürdüğü için m.245/1'in aradığı ele geçirme veya elde bulundurma koşulu gerçekleşmemiştir. Parayı temsil eden veri sanal ortamda yer değiştirmediğinden bilişim sistemi kullanılarak hırsızlık; para hileyle sağlanan rıza doğrultusunda teslim edilmediğinden dolandırıcılık da oluşmamıştır. Direnme hükmü bozulmuş, iki üye farklı suç tiplerini savunarak karşı oy kullanmıştır.

CGK E.2018/278 K.2019/619

Başkasına ait taşınabilir eşya, nitelikli hırsızlık hâllerinde gösterilen şekiller dışında çalındığında suç TCK'daki basit hırsızlık şeklini oluşturur. 6763 sayılı Kanun değişikliğiyle TCK'nın 141. maddesindeki hırsızlık suçu uzlaştırma kapsamına alınmıştır.

Detaylı özeti gör

Somut olayda sanık, park hâlindeki minibüsün şoför kapısında bulunan, tırnak kilidi arızalı olduğu için kilitlenemeyen sürgülü camı herhangi bir alet kullanmadan açma mandalından çekerek yarıya kadar açmıştır. Ardından elini içeriye uzatıp kapının kilitleme düğmesine basmış ve bu yolla girdiği araçtaki parayı almıştır. Kurul, camda zorlama izi bulunmadığını bildiren olay yeri inceleme raporunu, kamera görüntülerini çözümleyen bilirkişi raporunu ve taraf anlatımlarını birlikte değerlendirmiştir. Gerekçe, nitelikli hâl bakımından iki ölçüt aramaktadır: muhafazanın teknik bir düzenek ve anahtarla sağlanması ile ancak bir alet kullanılarak açılabilen bir mekanizmanın bulunması. Kilit aksamı mevcut olsa bile sistem etkin değilse eşyanın kilitlenerek muhafaza altına alındığından söz edilemez. Aracı korumaya özgülenen kilit bertaraf edilmeden ve zorlama olmaksızın açılan kapıdan girilmesi nedeniyle eylem temel şekle uygun bulunmuştur. Kararda ayrıca 6545 sayılı Kanun'la yapılan bent değişikliğinin sanık aleyhine olduğu saptanmıştır.

CGK E.2017/588 K.2018/6 İtirazın Kabulü

TCK'nın 141. maddesine göre hırsızlığın temel şekli, başkasına ait taşınır malın zilyedinin rızası olmaksızın, yarar sağlama amacıyla bulunduğu yerden alınmasıdır; hileli davranışlar geçici de olsa rızaya dayalı teslim doğurmamış ve mal el çabukluğu ya da özel beceriyle alınmışsa fiil dolandırıcılık değil hırsızlıktır. Özel beceri, mal mağdurun elinden çıktıktan sonra, başka deyişle alma anında mağdurun elinde değilken kullanılmışsa TCK'nın 142/2-b maddesindeki nitelikli hâl değil, 141/1. maddedeki temel hırsızlık oluşur.

Detaylı özeti gör

Karar, hırsızlık ile dolandırıcılığı malın teslim biçimi üzerinden ayırmaktadır. Dolandırıcılıkta mal, hileyle sakatlanmış olsa da rızaya dayanılarak teslim edilir. Hile yalnız mala ulaşmayı kolaylaştıran ortamı hazırlıyor ve mal el çabukluğu gibi maddi bir hareketle bulunduğu yerden alınıyorsa fiil hırsızlıktır. Suçu kolaylaştırmak için kullanılan hilenin, işleniş biçimi ve kusurun ağırlığı çerçevesinde temel ceza belirlenirken değerlendirilebileceği de belirtilmiştir. Somut olayda sanık, oğluna borcu olduğunu söyleyip mağdura para vermeyi teklif etmiş; para üstü isteyerek cüzdanını çıkarttırmış ve paraları düzenler görünürken içindeki parayı almıştır. Kurul, bu davranışların paranın teslimine yönelik rıza elde etmeyi değil, cüzdanın içine ulaşmayı kolaylaştırmayı amaçladığını; yöntemine uygun ve aldatılmamış bir teslim bulunmadığını belirlemiştir. Nitelikli hâl yönünden de m.142/2-b'nin elde veya üstte taşınan eşyayı aradığı ve özel becerinin eşya mağdurun üzerindeyken kullanılması gerektiği vurgulanmıştır.

CGK E.2014/486 K.2017/497 İtirazın Kabulü

Eşya mağdurun elindeyken değil, failin eline geçtikten sonra iade edilirken özel beceriyle (el çabukluğu) alınmışsa fiil TCK'nın 141/1. maddesinde düzenlenen temel hırsızlık suçunu oluşturur. 6763 sayılı Kanun değişikliği sonucunda TCK'nın 141. maddesindeki hırsızlık suçu uzlaştırma kapsamına alınmıştır.

Detaylı özeti gör

Kararın ağırlık noktası, nitelikli hâlin kapsamının belirlenmesidir. TCK m.142/2-b'nin gerekçesine dayanılarak özel beceri kavramının elde veya üstte taşınan eşya koşulundan ayrılabileceği ileri sürülmüştür. Kurul ise madde gerekçelerinin yalnızca yorum aracı olduğunu ve bağlayıcı bulunmadığını, kanun metnine aykırı bir gerekçenin hükmün uygulama alanını genişletemeyeceğini belirtmiştir. Aynı fıkranın kendisini savunamayacak durumdaki kişiye karşı işlenmeyi artırım nedeni sayan son cümlesi de bu yorumu destekler nitelikte görülmüş; öğretideki görüşün de becerinin eşya mağdurun üzerindeyken kullanılmasını aradığı aktarılmıştır. Somut olayda sanık, para üstü bahanesiyle katılana cüzdanını çıkarttırmış, cüzdanı rızayla aldıktan sonra içindeki parayı el çabukluğuyla alıp geri vermemiştir. Böylece özel becerinin para katılanın elindeyken değil, cüzdan iade edilirken kullanıldığı saptanmıştır. Gerekçeli ayrık oy yazan üyenin yanında yedi üye daha itirazın reddi gerektiği düşüncesiyle bu sonuca karşı çıkmıştır.

CGK E.2014/405 K.2015/294 İtirazın Kabulü

TCK'nın 141/1. maddesi, zilyedinin rızası olmadan başkasına ait taşınır malın yarar sağlamak amacıyla bulunduğu yerden alınmasını hırsızlığın temel şekli olarak tanımlar. Mağdurun kazaya uğrayan kişi olması şart değilse de, kazanın etkisiyle şok veya panik içinde bulunmayıp malını hırsızlığa karşı koruyabilecek durumda olduğu olayda TCK'nın 142/2-a maddesindeki nitelikli hâl değil, 141/1. maddedeki basit hırsızlık oluşur.

Detaylı özeti gör

Karara göre TCK m.142/2-a, kişinin malını koruyamayacak durumda olmasından yararlanma ile kişinin ölmesinden yararlanma şeklinde iki ayrı nitelikli hâl içermektedir. Gerekçedeki, kişiyi bu duruma failin getirmemiş olması koşulu yalnızca ilk hâl için geçerlidir. Ölümden yararlanma bakımından ölümün nasıl gerçekleştiği kural olarak önem taşımaz; ancak fail kişiyi malını almak amacıyla öldürmüşse yağma hükümleri uygulanır. Bu nedenle hırsızlık kastının ölümden sonra doğması aranır. Kurul, malını koruyamayacak durumda olmadan yararlanmada üç koşul belirlemiştir: kişinin malını koruyamayacak durumda bulunması, bu duruma fail tarafından getirilmemesi ve failin durumu bilerek bu kolaylıktan yararlanması. Değerlendirme her olayın kendi özelliklerine göre yapılmalıdır. Somut olayda katılan, trafik kazasında yaralananlara yardım etmek için aracını kilitlemeden ayrılmış ve bu sırada arka koltuktaki çanta alınmıştır. On beş üye, eylemin nitelikli hâl kapsamında kaldığı görüşüyle karşı oy kullanmıştır.

Diğer kararlar (1)
CGK E.2012/1541 K.2013/522 İtirazın Kabulü

Hırsızlığın temel şeklinin oluşması için, başkasına ait taşınabilir eşyanın nitelikli hâllerde gösterilen biçimler dışında çalınması gerekir. Kapıları kilitlenmemiş veya camları kapatılmamış bir araçta bulunan eşyanın alınması, TCK'nın 141/1. maddesindeki basit hırsızlık suçunu oluşturur.

Detaylı özeti gör

Uyuşmazlık, kapılarından biri kilitli olmayan araca girilip cep telefonu ile oto teybinin alınmasının temel hırsızlık mı, yoksa açıkta bırakılmış eşya hakkında nitelikli hırsızlık mı olduğuna ilişkindir. Karar, TCK m.142/1-e yönünden eşyanın yalnızca açıkta bulunmasını yeterli görmemiş; âdet, tahsis veya kullanım gereği açıkta bırakılmasını da aramıştır. Âdet, toplumda süreklilik ve genellik kazanmış, kanunlara ve ahlaka aykırı olmayan yaygın davranış biçimidir ve kişisel alışkanlıkları kapsamaz. Tahsis, eşyanın bir işe özgülenmesini; kullanım gereği ise işlevini yerine getirebilmesi için açıkta bulunmasının zorunlu olmasını ifade eder. Aracın kendisi bu anlamda açıkta bırakılmış sayılabilse de içindeki eşya aynı şekilde değerlendirilemez. Kilit veya muhafaza koşulunu düzenleyen bendin gerekçesinde de kapıları kilitli olmayan ya da camları kapatılmamış bir otomobildeki eşyanın çalınmasının nitelikli hırsızlık sayılmadığı belirtilmiştir. Bu gerekçelerle Başsavcılık itirazı kabul edilmiştir.

İlkeler ilgili kararlardan derlenmiştir; tam karar metni esas alınmalıdır. Yargıtay içtihadı zamanla değişebilir.

İlgili Bölge Adliye Mahkemesi (İstinaf) Kararları

Aşağıdaki özetler, ceza dairelerinin ilgili TCK maddesine ilişkin kararlarından derlenmiştir.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesi E. 2017/2344 K. 2018/3 İstinaf Kabulü / Kaldırma

Başkasına ait olduğu tartışmasız arazideki ağaçları kestirip götürme, bu olayda TCK m.141/1 kapsamında hırsızlık sayılmıştır. BAM, ağaçları önceden dikmiş olmayı bu fiili haklı kılan bir neden olarak görmeyerek beraati kaldırmıştır.

Detaylı özeti gör

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesi, sanığın daha önce kendisinin diktiğini söylediği ağaçları kestirip gövdelerini evine götürmesini incelemiştir. Arazi, kadastro tespitiyle katılanın mülkiyetine geçmiş; bu mülkiyet durumu taraflar ve dinlenen tanıklar tarafından kabul edilmiştir. Daire, mülkiyet konusunda bir uyuşmazlık bulunmadığını esas almıştır. Arazinin tel örgüyle çevrili olduğunu, içinde bina veya konut niteliğinde bir yapı bulunmadığını da belirterek kesip götürme fiilini TCK m.141/1 kapsamında değerlendirmiştir. Kesilmiş gövdelerin geri verilmesi önerisini, zararı daha fazla olan katılanın kısmi iadeye onay vermemesi nedeniyle etkin pişmanlık indirimi için yeterli görmemiştir. 9 Ocak 2018 tarihli kararda beraat hükmünü kaldırmış, hırsızlıktan mahkumiyet hükmü kurmuş ve hapis cezasını ertelemiştir.

Kararlar, künyelerinde belirtilen tarihteki olay ve mevzuat çerçevesinde değerlendirilmelidir. Güncel kanun metni ve sonraki değişiklikler ayrıca dikkate alınmalıdır; tam karar metni esas alınır.