Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe TBK Madde 337 Hapis hakkı: Üçüncü kişilere ait olan eşya
TBK 337, üçüncü kişilerin belirli eşya üzerindeki haklarına kiraya verenin hapis hakkı karşısında öncelik tanır: kiraya verenin kiracıya ait olmadığını bildiği veya bilmesi gerektiği eşya ile çalınmış, kaybolmuş ya da başka bir biçimde malikinin elinden iradesi dışında çıkmış eşya üzerindeki üçüncü kişi hakları, kiraya verenin hapis hakkından önce gelir. Kiraya veren, kiralanana getirilen taşınırların kiracının mülkiyetinde olmadığını kira sözleşmesi devam ederken öğrenmesine rağmen sözleşmeyi en yakın fesih döneminin sonu için feshetmezse, bu eşya üzerindeki hapis hakkını kaybeder.
Resmi Metin
Üçüncü kişilere ait olan eşya
Madde 337- (1) Üçüncü kişilerin, kiraya verenin kiracıya ait olmadığını bildiği veya bilmesi gerektiği eşya ile çalınmış, kaybolmuş veya başka bir biçimde malikinin elinden iradesi dışında çıkmış eşya üzerindeki hakları, kiraya verenin hapis hakkından önce gelir.
(2) Kiraya veren, kiracı tarafından kiralanana getirilmiş olan taşınırların kiracının mülkiyetinde olmadığını kira sözleşmesi devam ederken öğrendiği hâlde, sözleşmeyi en yakın fesih döneminin sonu için feshetmezse, bu eşya üzerindeki hapis hakkını kaybeder.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
Buradaki temel uyuşmazlık, kiralananda bulunan taşınırın kiracıya değil üçüncü kişiye ait olması hâlinde çıkar. Kiraya verenin hapis hakkını kullanıp eşyayı icra defterine yazdırması üzerine, gerçek malik istihkak iddiasıyla karşımıza gelir. Pratikte kritik nokta ispat eksenidir: kiraya veren eşyanın kiracıya ait olmadığını biliyor ya da bilebilecek durumdaysa hak iddiası baştan akamete uğrar; çalınmış, kaybolmuş veya malikin elinden iradesi dışında çıkmış eşyada ise kiraya verenin iyiniyeti dahi onu kurtarmaz. Bu yüzden malik tarafı zilyetliğin nasıl son bulduğunu, kiraya veren tarafı ise eşyanın kiracının olduğuna dair makul inancını belgelemelidir.
Kiraya veren açısından asıl tuzak süre disiplinindedir. Taşınırın kiracının mülkiyetinde olmadığını sözleşme sürerken öğrenen kiraya veren, sözleşmeyi en yakın fesih döneminin sonu için feshetmezse o eşya üzerindeki hapis hakkını tümden yitirir. Öğrenme anını ve fesih iradesini yazılı delille sabitlemek, sonradan açılacak istihkak davasında belirleyici olur.
Gerekçe
Türk Borçlar Kanunu’nun 337. maddesinin gerekçesi şu şekildedir:
818 sayılı Borçlar Kanununun 268 inci maddesini karşılamaktadır.
Tasarının iki fıkradan oluşan 336 ncı maddesinde, kiraya verenin üçüncü kişilere ait olan eşya üzerindeki hapis hakkı düzenlenmektedir.
818 sayılı Borçlar Kanununun 268 inci maddesinin kenar başlığında kullanılan “II. Üçüncü şahıslara ait eşyada” şeklindeki ibare, Tasarıda “II. Üçüncü kişilere ait olan eşya” şeklinde korunmuştur.
Metninde yapılan arılaştırma dışında, maddede 818 sayılı Borçlar Kanununa göre bir hüküm değişikliği yoktur.