TMK Madde 292 - Sonradan evlenme: Koşulu

Resmi Metin

Koşulu

Madde 292- Evlilik dışında doğan çocuk, ana ve babasının birbiriyle evlenmesi hâlinde kendiliğinden evlilik içinde doğan çocuklara ilişkin hükümlere tâbi olur.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, sonradan evlenme yoluyla soybağının kurulmasını düzenler. Evlilik dışında doğan çocuk, ana ve babasının birbiriyle evlenmesi hâlinde herhangi bir hâkim hükmüne veya babanın ayrıca tanıma beyanına ihtiyaç olmaksızın, kendiliğinden evlilik içinde doğan çocuklara ilişkin hükümlere tabi olur. Bu, soybağının evlilik olgusu üzerine doğrudan bağlanması anlamına gelir. Hüküm, çocuk için en pratik ve hızlı soybağı kurma yolunu sunar. Avukatlık pratiğinde bu maddenin işlerliği, ana ile baba olduğu iddia edilen kişinin geçerli bir evlilik akdiyle bağlanmış olmasına dayanır; geçersiz veya yok hükmünde sayılan birliktelikler bu sonucu doğurmaz. Çocuğun başka bir erkekle önceden kurulmuş soybağı varsa, sonradan evlenme bu bağı kendiliğinden ortadan kaldırmaz; önce mevcut soybağının ortadan kaldırılması gerekir.

Gerekçe

Bu ve bunu takip eden iki madde, yürürlükteki Kanunun “Nesebin Tashihi” başlığını taşıyan İkinci Fasıldaki hükümlerini karşılamakta ve “Kocanın Babalığı” başlığını taşıyan İkinci Ayırımda “Sonradan evlenme” konu başlığı altında düzenlenmektedir. Maddede bu anlamda ve sadece konuya sistematik olarak verilen yer açısından, İsviçre Medeni Kanununun 1976 tarihli değişikliği örnek alınmıştır.

Madde, sonradan evlenme yoluyla, çocuk ile koca arasında soybağı kurulabilmesi olanağını düzenlemektedir. Buna göre, evlilik dışında doğan çocuk, ana ve babasının birbiriyle evlenmesi halinde, kendiliğinden evlilik içinde doğan çocuklara ilişkin hükümlere tabi olmakta ve böylece, babası ile kendisi arasında, herhangi bir hakim hükmüne veya babanın çocuğu tanımasına gerek kalmaksızın, soybağı kurulmaktadır. Madde hem yürürlükteki metinden hem de İsviçre Medeni Kanununun 259 uncu maddesinden farklı biçimde kaleme alınmıştır. Madde, çocuğu sonradan evlenme şartı gerçekleşince evlilik içinde doğan çocuklara ilişkin hükümlere tabi tuttuğunu belirtmesi açısından İsviçre Medeni Kanununun 259 uncu maddesinin birinci fıkrası hükmüne, bu sonucun doğrudan doğruya gerçekleşeceğini düzenlemesi açısından ise yürürlükteki Kanunun 247 nci maddesine benzemektedir. Evvelce de belirtildiği üzere “sahih” ve “gayrisahih nesep” farklılığı ortadan kaldırıldığından yürürlükteki metinde yer alan “sahih olur” ifadesi maddeye alınmamıştır.

İlgili Yargıtay Kararları

İlgili Yargıtay kararları

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E. 2015/3257 K. 2016/117 29.01.2016 Bozma

Velayet Usul

Evlilik dışı doğan çocuğun ana ve babasının sonradan evlenmesiyle soybağının kurulup babanın soyadını alması TMK m.292 kapsamında olup, bu yol soyadının babaya bağlanmasının istisnai hallerinden biri olarak anılmaktadır.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Evlilik birliği içinde doğup velayeti boşanma ile anneye verilen çocuğun soyadının annenin bekarlık soyadıyla değiştirilmesi isteminde görevli mahkemenin asliye hukuk mu yoksa aile mahkemesi mi olduğudur. Değerlendirme: Dava, ergin kişinin haklı sebeple ad değiştirmesi değil, çocuğun doğumla kazandığı aile soyadının değiştirilmesi olduğundan TMK soybağı hükümlerine dayanır ve aile hukukundan doğar. Sonuç: Görevin aile mahkemesinde olduğu gerekçesiyle yerel mahkemenin direnme kararı oyçokluğuyla bozulmuştur.

Kararı incele →

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E. 2015/135 K. 2016/118 29.01.2016 Bozma

Velayet Usul

Evlilik dışında doğan çocuk, ana ve babanın sonradan birbirleriyle evlenmesi (TMK m.292) halinde babanın soyadını kazanır; bu da çocuğun soyadının soybağı ilişkisini gösterdiğinin örneklerinden biridir.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Evlilik içinde doğup boşanma sonrası velayeti anneye verilen çocuğun, doğumla kazandığı aile (baba) soyadının annenin soyadıyla değiştirilmesi talebinde görevli mahkemenin asliye hukuk mu yoksa aile mahkemesi mi olduğudur. Değerlendirme: HGK, uyuşmazlığın aile hukukundan (soybağı/TMK m.321) doğduğunu, dolayısıyla 4787 sayılı Kanun m.4 gereği aile mahkemesinin görevli olduğunu kabul etmiştir. Sonuç: Direnme kararının değişik gerekçeyle (görevsizlik kararı verilmesi gerektiği) BOZULMASINA oyçokluğuyla karar verilmiştir.

Kararı incele →

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2006/6006 K. 2006/14057 16.10.2006 Bozma

Evlilik dışında doğmuş olan çocuk, ana ve babasının birbiriyle evlenmesi hâlinde kendiliğinden evlilik içinde doğan çocuklara ilişkin hükümlere tabi olur; bu nedenle ana ile babanın sonradan evlenmesi hâlinde TMK m.292 uyarınca işlem yapılması gerekir.

Detaylı özeti gör

Babalık davasında, davacı çocuğun davalı yönünden soybağı kaldırılmış ve babasının davacı olduğuna ilişkin hüküm kesinleşmiştir. Davacıların (ana ile baba) 18.8.2006 tarihinde evlenmiş oldukları anlaşıldığından, mahkemenin Türk Medeni Kanunu'nun 292. maddesi (sonradan evlenme) uyarınca işlem yapması gerektiği belirtilmiştir. Sonuç: Hüküm, bu nedenle bozulmuş; bozma nedenine göre diğer hususların incelenmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Kararı incele →

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

TMK Madde 292 Sonradan evlenme: Koşulu

Resmi Metin

Avukat Yorumu

Gerekçe

İlgili Yargıtay Kararları

Ücretsiz Hakkınız Doldu