İçeriğe geç

TCK Madde 277 Yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı etkilemeye teşebbüs

Özet 2 fıkra · ~2 dk okuma

TCK 277, görülmekte olan bir davada gerçeğin ortaya çıkmasını engellemek veya bir haksızlık oluşturmak amacıyla yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı hukuka aykırı olarak etkilemeye teşebbüs eden kişiyi iki yıldan dört yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırır.

İçindekiler

Sayfa içeriğiTCK Madde 277 - Yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı etkilemeye teşebbüs

Resmi Metin

Yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı etkilemeye teşebbüs

Madde 277- (1) Görülmekte olan bir davada (…) gerçeğin ortaya çıkmasını engellemek veya bir haksızlık oluşturmak amacıyla, davanın taraflarından birinin, (…) sanığın, katılanın veya mağdurun lehine veya aleyhine sonuç doğuracak bir karar vermesi veya bir işlem tesis etmesi ya da beyanda bulunması için, yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı hukuka aykırı olarak etkilemeye teşebbüs eden kişi, iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Teşebbüs iltimas derecesini geçmediği takdirde verilecek ceza altı aydan iki yıla kadardır.

Değişiklik: · 6352 s.K. m.90

Ek hüküm: · 6545 s.K. m.69

(2) Birinci fıkradaki suçu oluşturan fiilin başka bir suçu da oluşturması halinde, fikri içtima hükümlerine göre verilecek ceza yarısına kadar artırılır.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Değişiklik Bilgisi

Bu maddede mevcut doğrulanmış değişiklik(ler) aşağıda gösterilmektedir. Madde yürürlüktedir; güncel ve yürürlükteki tam metin yukarıdadır. Önceki metinler aşağıda yürürlükte kaldıkları tarihlerle verilmiştir. Hangi metnin uygulanacağı suç tarihine göre belirlenir; suç tarihindeki kanun ile sonra yürürlüğe giren kanunların hükümleri farklıysa TCK m.7/2 gereği fail lehine olan uygulanır. Tarih aralıkları metnin yürürlük dönemini gösterir; somut olaya uygulanacak hükmü tek başına belirlemez.

  1. Değişiklik madde tamamı 6352 s.K. m.90
  2. Ek cümle 6545 s.K. m.69

Önceki metinler

Önceki başlık: “Yargı görevi yapanı etkileme” (1 Haziran 2005 - 4 Temmuz 2012)

  1. Önceki metin 1. fıkra Yürürlükte: -
    1. fıkra metnini göster (5 Temmuz 2012 - 27 Haziran 2014)
    Önceki metin · Yürürlükte: 5 Temmuz 2012 - 27 Haziran 2014 Görülmekte olan bir davada veya yapılmakta olan bir soruşturmada, gerçeğin ortaya çıkmasını engellemek veya bir haksızlık oluşturmak amacıyla, davanın taraflarından birinin, şüpheli veya sanığın, katılanın veya mağdurun lehine veya aleyhine sonuç doğuracak bir karar vermesi veya bir işlem tesis etmesi ya da beyanda bulunması için, yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı hukuka aykırı olarak etkilemeye teşebbüs eden kişi, iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Metnin dayanağı: 6352 s.K. m.90 ile gelen metin (RG 5/7/2012, S.28344). Bu dönemi bitiren işlem: 28 Haziran 2014'te 6545 s.K. m.69 ile değiştirildi (RG 28/6/2014, S.29044). Kaynaklar: Eski metin - Resmî Gazete
  2. Önceki metin Madde metni Yürürlükte: -
    Madde metnini göster (1 Haziran 2005 - 4 Temmuz 2012)
    Önceki metin · Yürürlükte: 1 Haziran 2005 - 4 Temmuz 2012 Bir davanın taraflarından birinin veya bir kaçının veya sanıkların veya davaya katılanların, mağdurların leh veya aleyhinde, yargı görevi yapanlara emir veren veya baskı yapan veya nüfuz icra eden veya her ne suretle olursa olsun adı geçenleri hukuka aykırı olarak etkilemeye teşebbüs eden kimseye iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası verilir. Teşebbüs iltimas derecesini geçmediği takdirde verilecek ceza altı aydan iki yıla kadardır. Metnin dayanağı: Maddenin 5237 sayılı Kanundaki ilk metni (RG 12/10/2004, S.25611). Bu dönemi bitiren işlem: 5 Temmuz 2012'de 6352 s.K. m.90 ile madde tamamen değiştirildi (RG 5/7/2012, S.28344). Kaynaklar: Eski metin - Resmî Gazete

Eski metnin tam karşılaştırması için mevzuat.gov.tr ve Resmî Gazete arşivini inceleyebilirsiniz.

Avukat Yorumu

TCK m.277, görülmekte olan bir davada gerçeğin ortaya çıkmasını engellemek veya bir haksızlık oluşturmak amacıyla, davanın taraflarından birinin, sanığın, katılanın ya da mağdurun lehine veya aleyhine sonuç doğuracak bir karar verilmesi, bir işlem tesis edilmesi ya da beyanda bulunulması için yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı hukuka aykırı olarak etkilemeye teşebbüs eden kişiyi iki yıldan dört yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırır. Korunan hukuki değer, yargının bağımsız ve gerçeğe dayalı işleyişidir. Suç, adı geçen kişilerin hukuka aykırı yollarla yönlendirilmeye çalışılmasıyla, yani teşebbüs aşamasında tamamlanır; failin amacına ulaşmış olması, yani etkilenmek istenen kişinin gerçekten yönlendirilmiş olması aranmaz. Suç yalnızca kastla ve maddede gösterilen özel amaçla işlenebilir.

Teşebbüsün iltimas derecesini geçmediği hallerde verilecek ceza altı aydan iki yıla kadardır. Bu suçu oluşturan fiilin aynı zamanda başka bir suçu da oluşturması durumunda, fikri içtima kuralları uyarınca verilecek ceza yarısına kadar artırılır. Suç, şikayete bağlı olmadığından, öğrenilmesi halinde Cumhuriyet savcılığınca re’sen soruşturulur ve kovuşturulur.

Gerekçe

Bu maddenin ilgili hükmü 6352/2012 ile değiştirilmiştir. Aşağıdaki gerekçe maddenin 2004 tarihli ilk metnine aittir; sonraki düzenlemeleri açıklamaz.

Madde, bir davada taraflardan birinin veya birkaçının ve sanıkların, katılanların veya mağdurların leh veya aleyhine yargı görevi yapanlara emir vermeyi veya baskı yapmayı veya nüfuz icra etmeyi veya yargı görevleri yapanları ne suretle olursa olsun etkilemeye teşebbüs etmeyi cezalandırmaktadır. Emir verildiği, baskı yapıldığı veya nüfuz icra edildiği veya etki yapılmasına girişildiği anda cürüm tamamlanmış olur. Suç, herhangi bir yargı görevi yapana karşı işlenebilir. Teşebbüs iltimas derecesini geçmediği takdirde faile daha az ceza verilmesi öngörülmüştür. Burada iltimastan maksat, hatıra binaen ricada bulunmaktır.

TCK m.277 ile İlgili Yargıtay Kararları

7 karar gösteriliyor.

CGK E.2012/956 K.2012/1781 Bozma

Suç ve hüküm tarihinde yürürlükte bulunan TCK m.277, yargı görevi yapan kişiyi emirle, baskıyla, nüfuz kullanarak veya herhangi bir başka yolla hukuka aykırı biçimde etkilemeye kalkışmayı maddi unsur olarak kabul eder; ne zararın gerçekleşmesi ne de etkilemenin sonuç vermesi gerekir. 5237 sayılı Kanun, 765 sayılı Kanun'dan farklı olarak yakınlık, düşmanlık veya yarar saiki aramamış ve iltimasla etkilemeyi daha az cezayı gerektiren nitelikli hâl saymıştır.

Detaylı özeti gör

Karar, hatır için ricayla hukuka aykırı etkileme teşebbüsü arasındaki sınırı somut görüşmeler üzerinden çizmektedir. Sanık, talepleri yalnız hatır için ilettiğini ve hâkimleri etkileme kastı taşımadığını savunmuştur. Kurul ise hâkim olarak görev yaptığı adliyede, tarafları hemşehrisi ya da avukat olan kızının müvekkili olan dosyalar için hâkim ve Cumhuriyet savcılarını aradığını; tutukluların tahliyesi veya dosyaların yakından izlenmesi yönünde telkinde bulunduğunu tanık anlatımları ve kısmi ikrarla sabit görmüştür. Değişmeyen, tutarlı tanık beyanları sanığın meslektaşlık yakınlığını kullanarak hukuka aykırı etkilemeye teşebbüs ettiğini göstermiştir. Eylemler karşılığında maddi menfaat elde edilmediğinden fiil, hükmün o tarihteki metninde düzenlenen daha hafif hâl kapsamında değerlendirilmiş ve Özel Dairenin mahkûmiyet hükmü isabetli bulunmuştur.

CGK E.2018/108 K.2021/561 Bozma ve Düşme

Suç tarihinde yürürlükte bulunan TCK m.277/1, yargı görevi yapanı etkileme suçu için iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası öngördüğünden, TCK m.66/1-e uyarınca asli dava zamanaşımı sekiz yıl; m.67/4 gözetildiğinde kesintili dava zamanaşımı on iki yıldır.

Detaylı özeti gör

Karar, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasının dava zamanaşımını hangi tarihlerde durdurup yeniden başlattığını somut hesap üzerinden göstermektedir. Zamanaşımı, geri bırakma kararının kesinleşmesiyle durur. Denetim süresinde kasten yeni suç işlenmez ve yükümlülüklere uyulursa süre denetim sonunda; aksi hâlde yeni suçun işlendiği veya yükümlülüğün ihlal edildiği tarihte yeniden işlemeye başlar. Masumiyet karinesi gereği hükmün açıklanabilmesi için, denetim süresinde işlendiği bildirilen kasıtlı suça ilişkin mahkûmiyetin kesinleşmesi aranır. 2005 tarihli eylemde zamanaşımını kesen son işlem 08.06.2016 tarihli mahkûmiyet kararıdır. 23.02.2010'da duran süre 26.06.2012'deki kasıtlı yeni suçla yeniden başlamış; dönemler birleştirildiğinde on iki yıllık kesintili zamanaşımının 27.12.2019'da dolduğu saptanarak kamu davası düşürülmüştür.

CGK E.2019/27 K.2021/101 İtirazın Reddi

6352 sayılı Kanun, TCK m.277'nin uygulama alanına yürütülmekte olan soruşturmaları da eklemiş; 6545 sayılı Kanun ise soruşturmaları yeniden suçun konusu olmaktan çıkarmıştır. Bu sebeple soruşturma aşamasındaki hareketler m.277 kapsamında değildir. Yargı görevi yapan kişiye yönelik tehdit de görülmekte olan davada karar verilmesini, işlem tesisini veya beyanda bulunulmasını amaçlamayıp yalnız görevin yapılmasını engellemeye yönelmişse bu suçu meydana getirmez.

Detaylı özeti gör

Karar, tehdidin hangi amaca yöneldiğini belirleyici ölçüt saymaktadır. Kurul önce uygulama koşullarını sıralamıştır: ortada görülmekte olan bir dava bulunmalı, yargı görevi yapan kişiyle doğrudan ilişki kurulmalı ve ondan belirli yönde karar verme ya da işlem tesis etme talebinde bulunulmalıdır; suç teşebbüsle tamamlandığından talebin yerine getirilmesi aranmaz. Ayrıca kastın yanında gerçeğin ortaya çıkmasını engelleme veya haksızlık oluşturma özel saiki gerekir. Somut olayda sanık, kardeşinin ölümüne ilişkin derdest davada sanık müdafiliğini üstlenen avukatı telefonla arayarak tehdit içerikli sözler söylemiş, katılan bunun üzerine müdafilikten ayrılmıştır. Kurul, avukatların TCK m.6/1-d uyarınca yargı görevi yapan kişilerden olduğunu belirterek eylemi, zincirleme biçimde ve TCK m.265/2'deki nitelikli hâl kapsamında görevi yaptırmamak için direnme olarak nitelendirmiş; amaç davada belirli bir sonuç sağlamak değil salt görevin yapılmasını engellemek olduğundan m.277'nin uygulanmayacağını kabul etmiştir.

CGK E.2013/423 K.2014/328 Kısmen Bozma, Kısmen Onama

17.06.2014 tarihli kararda uygulanan, 6352 sayılı Kanun sonrası ve 6545 sayılı Kanun öncesi TCK m.277 metni, görülmekte olan davaların yanında devam eden soruşturmaları da kapsıyordu; 6545 sayılı Kanun daha sonra soruşturma evresini yeniden kapsam dışına çıkarmıştır. Bu ara dönem düzenlemesinde genel kast yeterli olmayıp, fiilin gerçeğin ortaya çıkmasını engelleme veya bir haksızlık oluşturma özel saikleriyle işlenmesi gerekir.

Detaylı özeti gör

Karar, 6352 sayılı Kanun değişikliğinin kapsam ve yaptırım üzerindeki iki sonucunu ayırmaktadır. İlk metin yalnız kovuşturma evresinde uygulanırken, değişiklik yapılmakta olan soruşturmaları da kapsama almıştır. Ayrıca eski metinde hatır için ricadan ibaret iltimas derecesini aşmayan teşebbüs daha az cezalı hâl iken, bu cümle çıkarılmış ve böyle eylemler de iki ila dört yıl hapis yaptırımına bağlanmıştır. Suçun konusu; özel hukuk, idare veya vergi davası ya da ceza soruşturması dâhil her türlü adli uyuşmazlık olabilir. Somut olayda sanık, meslektaşlık yakınlığının yanı sıra mahkeme başkanlığı unvanını da kullanmış; görülmekte olan davalarda şikâyetçi ve mağdurlar aleyhine haksızlık doğuracak biçimde sanıklar lehine karar veya görüş verilmesi için etkilemeye teşebbüs etmiştir.

CGK E.2020/285 K.2022/344

Başlangıçtaki TCK m.277 yalnız görülmekte olan davalar bakımından uygulanabiliyordu; 6352 sayılı Kanun yapılmakta olan soruşturmaları da hükme dâhil etmiş, 6545 sayılı Kanun'un 69. maddesi ise soruşturmaları konudan çıkarıp ilk düzenlemeye dönmüştür. Dolayısıyla soruşturma evresinde işlenen eylemler bu suça vücut vermez.

Detaylı özeti gör

Karar, 6545 sayılı Kanun'un 69. maddesiyle hükümde yapılan değişikliği hem kapsam hem yaptırım bakımından açıklamaktadır. Fıkradan yapılmakta olan soruşturmaya ve şüpheliye ilişkin ibareler çıkarılmış, teşebbüsün iltimas derecesini aşmaması hâlini düzenleyen cümle yeniden eklenmiş; böylece kapsam 6352 sayılı Kanun öncesine dönmüştür. Korunan değer, davaların doğruluk, dürüstlük ve gerçeğe ulaşma ilkelerine uygun yürütülmesindeki toplumsal yarardır. Suç görülmekte olan dava nedeniyle işlendiğinden önce derdest bir dava bulunmalıdır. Yargı görevi yapan, bilirkişi veya tanıkla doğrudan ilişki kurulması; belirli yönde karar veya işlem ya da gerçeğe aykırı mütalaa veya beyan istenmesi gerekir. Etkileme girişiminin hukuka aykırılığı bağımsız bir unsurdur ve suç, bu hukuka aykırı teşebbüsle tamamlanır.

Diğer kararlar (2)
CGK E.2011/143 K.2011/176

Bu kararda uygulanan, 6352 ve 6545 sayılı Kanun değişikliklerinden önceki TCK m.277 bakımından maddi hareket; yargı görevi yapanları emir vererek, baskı yaparak, nüfuz icra ederek veya başka herhangi bir yolla hukuka aykırı biçimde etkilemeye kalkışmaktır ve davranışın gerçekleştirilmesi ya da etkilemeye teşebbüs edilmesi yeterli olup ayrıca zarar veya etkileme sonucu aranmaz. Etkileme girişiminin iltimas düzeyini aşmaması, başka bir ifadeyle iltimas suretiyle etkileme, bu eski metinde daha hafif cezayı gerektiren nitelikli hâl olarak düzenlenmiştir.

Detaylı özeti gör

Karar, hukuka aykırı etkileme girişiminin tanık anlatımları ve görüşmelerin seyriyle nasıl kanıtlandığını göstermektedir. Soruşturma, bir adliyede denetim yapan Adalet Başmüfettişinin odası kapısına bırakılan isimsiz yazıyla başlamış; yazıda bir Cumhuriyet savcısının ağır ceza mahkemesindeki tutukluların tahliyesi karşılığında menfaat sağladığı ileri sürülmüştür. Aynı gün şikâyetçiler, sanığın tarafsızlığını kuşkuya düşüren davranışları bulunduğu iddiasıyla Başsavcılığa başvurmuştur. Kurul, tanık hâkimlerin anlatımlarına dayanarak sanığın tahliye yönünde telkinde bulunduğunu; bir hâkime tahliye hâlinde hediye geleceğini, diğerine yöre ileri gelenleriyle iyi geçinmek gerektiğini söylediğini saptamıştır. Görüşmelerin bir bölümünün adliye dışında, diğer bölümünün sanığın odasında heyet üyeleri çağrılarak yapılması da değerlendirmeye katılmıştır.

CGK E.2010/207 K.2010/238 Onama

Bu kararda uygulanan, 6352 ve 6545 sayılı Kanun değişikliklerinden önceki TCK m.277; yargı görevi yapanları emir vererek, baskı yaparak, nüfuz icra ederek veya başka herhangi bir yolla hukuka aykırı biçimde etkilemeye kalkışmayı düzenlemekte ve yargıçlar yanında Cumhuriyet savcıları ile avukatları da kapsayan “yargı görevi yapanlar” kavramını kullanmaktadır. Bu eski metinde 765 sayılı Kanun'dan farklı olarak yakınlık, düşmanlık veya yarar saiki aranmaz; iltimas suretiyle etkileme daha hafif cezayı gerektiren nitelikli hâldir.

Detaylı özeti gör

Karar, 765 sayılı Kanun m.232 ile 5237 sayılı Kanun'daki düzenleme arasındaki farklardan başlayıp ispat ölçüsüne ve somut ilişkiye geçmektedir. Eski hüküm sahabet, garaz veya menfaat saiki arıyor; fail memursa memuriyetten mahrumiyet, davanın haksız sonuçlanması hâlinde ceza artırımı öngörüyordu. Yeni hüküm bu saik koşulunu kaldırmış ve muhatabı yalnız hâkim değil, yargı görevi yapan kişiler olarak belirlemiştir. Kurul, şüpheden sanık yararlanır ilkesi uyarınca mahkûmiyetin ihtimale değil kesin ve açık ispata dayanması gerektiğini de vurgulamıştır. Somut olayda Cumhuriyet savcısı sanıkla asliye hukuk hâkimi aynı adliyede çalışmaktadır. Aralarında ast-üst ilişkisi bulunmadığından, iddia edilen sözler söylense bile emir verme, baskı veya nüfuz icrası mümkün görülmemiş; inceleme hatır için iltimas derecesi üzerinden sürdürülmüştür.

İlkeler ilgili kararlardan derlenmiştir; tam karar metni esas alınmalıdır. Yargıtay içtihadı zamanla değişebilir.