Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe TBK Madde 489 Yayım sözleşmesi: Yayımlatma hakkının geçişi ve sorumluluk
TBK 489, yayım sözleşmesiyle eser sahibinin hakları, sözleşmenin ifasının gerektirdiği ölçüde ve süreyle yayımcıya geçer; yayımlatan, sözleşmenin kurulduğu anda eseri yayımlatma hakkının bulunmamasından, eser korunmakta ise telif hakkının olmamasından yayımcıya karşı sorumludur.
Resmi Metin
Yayımlatma hakkının geçişi ve sorumluluk
Madde 489- (1) Yayım sözleşmesiyle eser sahibinin hakları, sözleşmenin ifasının gerektirdiği ölçüde ve süreyle yayımcıya geçer.
(2) Yayımlatan, yayımcıya karşı, sözleşmenin kurulduğu anda eseri yayımlatma hakkının bulunmamasından sorumlu olduğu gibi, eser korunmakta ise, telif hakkının olmamasından da sorumludur.
(3) Eserin tamamı veya bir bölümü yayımlanmak üzere başka bir yayımcıya bırakılmış ya da yayımlatanın bilgisi altında yayımlanmış ise yayımlatan, yayım sözleşmesinin yapılmasından önce, bunu karşı tarafa bildirmek zorundadır.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
Yayım sözleşmesinde tarafların sıklıkla üzerinde durduğu nokta, yayımcının eser üzerinde ne kadar hak kazandığıdır. Burada bir tam devir yoktur; eser sahibinin hakları yalnız sözleşmenin ifasının gerektirdiği ölçüde ve süreyle yayımcıya geçer. Bu sınır sözleşmeye “tüm haklar devredilmiştir” yazılsa bile amaçla bağlıdır. Yayımlatan iki noktada garanti sorumlusudur: kurulma anında eseri yayımlatma hakkının bulunması ve eser 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (FSEK) kapsamında korunuyorsa telif hakkının varlığı. Ayrıca eser önceden başka yayımcıya bırakılmış veya yayımlatanın bilgisiyle yayımlanmışsa, sözleşme yapılmadan önce karşı tarafa bildirim zorunludur; sonradan açıklama yeterli sayılmaz. Sık görülen hata, borç ilişkisini düzenleyen bu hükmü eserin fikri mülkiyet korumasıyla karıştırmaktır; ikincisi FSEK’in konusudur. Basım sayısı ve tasarruf sınırı için TBK m.491 ve TBK m.490, şekil için TBK m.488 birlikte değerlendirilmelidir.
Gerekçe
Türk Borçlar Kanunu’nun 489. maddesinin gerekçesi şu şekildedir:
818 sayılı Borçlar Kanununun 373 üncü maddesini karşılamaktadır.
Tasarının üç fıkradan oluşan 489 uncu maddesinde, yayımlatma hakkının geçişi ve yayımlatanın yayımcıya karşı sorumluluğu düzenlenmektedir.
818 sayılı Borçlar Kanununun 373 üncü maddesinin kenar başlığında kullanılan “B. Hükümleri / I. Telif Hakkının Nakli ve Teminatı” şeklindeki ibareler, Tasarıda “C. Hükümleri / I. Yayımlatma hakkının geçişi ve sorumluluk” şekline dönüştürülmüştür.
818 sayılı Borçlar Kanununun 373 üncü maddesinin birinci fıkrasında kullanılan “mukavelenin ifasının icap ettirdiği miktar ve zaman için” şeklindeki ibare, Tasarıda “sözleşmenin ifasının gerektirdiği ölçüde ve süreyle” şeklinde düzeltilmiştir.
818 sayılı Borçlar Kanununun 373 üncü maddesinin ikinci fıkrasında kullanılan “akit zamanında o eserde tasarruf etmek hakkını kullanmağa muktedir olmalıdır.” şeklindeki ibare, Tasarıda “sözleşmenin kurulduğu anda eseri yayımlatma hakkının bulunmamasından” şeklinde ifade edilmiştir.
Metninde yapılan düzeltme ve arılaştırma dışında, maddede 818 sayılı Borçlar Kanununa göre bir hüküm değişikliği yoktur.