Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe TBK Madde 264 Ön ödemeli taksitle satış: Tanımı, şekli ve içeriği
TBK 264, ön ödemeli taksitle satışta alıcı taşınır malın satış bedelini önceden kısım kısım ödemeyi, satıcı da bedelin tamamen ödenmesinden sonra satılanı alıcıya devretmeyi üstlenir. Sözleşme yazılı şekilde yapılmadıkça geçerli olmaz ve maddede sayılan zorunlu hususları (taraflar, satışın konusu, toplam satış bedeli, taksitlerin sayısı, tutarı, vadesi ve sözleşmenin süresi, yetkili banka, alıcıya karşı üstlenilen faiz, alıcının yedi gün içinde irade açıklamasını geri alma hakkı ile cayma hakkı ve bu sebeple ödeyeceği cayma parası) içermelidir.
Resmi Metin
Tanımı, şekli ve içeriği
Madde 264- (1) Ön ödemeli taksitle satış, alıcının taşınır bir malın satış bedelini önceden kısım kısım ödemeyi, satıcının da bedelin tamamen ödenmesinden sonra satılanı alıcıya devretmeyi üstlendikleri satıştır.
(2) Ön ödemeli taksitle satış sözleşmesi, yazılı şekilde yapılmadıkça geçerli olmaz. Sözleşmede aşağıdaki hususlar belirtilir:
- 1. Tarafların adı ve yerleşim yeri.
- 2. Satışın konusu.
- 3. Toplam satış bedeli.
- 4. Taksitlerin sayısı, tutarı, vadesi ve sözleşmenin süresi.
- 5. Taksitleri kabule yetkili banka.
- 6. Alıcıya karşı üstlenilen faiz miktarı.
- 7. Alıcının yedi gün içinde sözleşme yapılması konusundaki irade açıklamasını geri alma hakkı.
- 8. Alıcının sözleşmeden cayma hakkı ve bu sebeple ödeyeceği cayma parası.
- 9. Sözleşmenin kurulduğu yer ve tarih.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
TBK m.264, ön ödemeli taksitle satışı tanımlar: alıcı taşınır malın bedelini önceden kısım kısım öder, satıcı da bedel tamamen ödenince malı devreder. Bu yapı, önce teslim sonra taksit esasına dayanan taksitle satıştan (TBK m.253 vd.) yön olarak terstir; iki kurumu karıştırmayın. Sözleşme yazılı şekilde yapılmadıkça geçerli olmaz (geçerlilik şartı); metinde sayılan dokuz zorunlu husustan (taraflar, konu, toplam bedel, taksit sayısı/tutarı/vadesi, yetkili banka, faiz, geri alma, cayma) eksiklik geçersizlik doğurabilir. Pratikte iki hakkı ayırın: bent 7’deki yedi günlük irade açıklamasını geri alma (sözleşmenin kurulması aşaması) ile bent 8’deki cayma hakkı farklı kurumlardır. Güvence için TBK m.265, malın devrini isteme için TBK m.266, caymanın sonuçları için TBK m.269‘a bakın. İspat yükü geçerli sözleşmeyi ileri süren tarafta olup yazılı metinle karşılanır. Tüketici işlemiyse TKHK (6502) emredici hükümleri önceliklidir; TBK yalnız boşlukta tamamlayıcıdır. Sık hata: geri alma ile caymayı ya da ön ödemeli satışı olağan taksitli satışla karıştırmak.
Gerekçe
Türk Borçlar Kanunu’nun 264. maddesinin gerekçesi şu şekildedir:
818 sayılı Borçlar Kanununda yer verilmeyen, “II. Ön ödemeli taksitle satış / 1. Tanımı, şekli ve içeriği” kenar başlıklı yeni bir maddedir.
Tasarının iki fıkradan oluşan 263 üncü maddesinde, ön ödemeli taksitle satış tanımlanmakta, şekli ve içeriği düzenlenmektedir.
Maddenin birinci fıkrasında, ön ödemeli taksitle satış tanımlanmaktadır.
İkinci fıkrada, ön ödemeli taksitle satış sözleşmesinin geçerliliğinin yazılı şekle bağlı olduğu belirtilmekte ve sözleşmede yer verilmesi zorunlu hususlar, dokuz bent halinde sayılmaktadır. Aynı fıkranın (7) numaralı bendinde kullanılan “sözleşme yapılması konusundaki irade açıklamasını geri alma hakkı” şeklindeki ibareyle, açıklanan iradenin geri alınması kastedilmektedir. “Geri alma” teriminin kullanılması, “dönme”, “cayma” ve “vazgeçme” terimlerinin tartışılmasından sonra daha uygun görülmüştür.