HMK Madde 52 Davada kanuni temsil

Özet 1 fıkra · ~1 dk okuma

HMK 52, medeni hakları kullanma ehliyetine sahip olmayanlar davada kanuni temsilcileri, tüzel kişiler ise yetkili organları aracılığıyla temsil edilir; bu kişiler davayı tek başlarına takip edemez.

Resmi Metin

Davada kanuni temsil

Madde 52- (1) Medenî hakları kullanma ehliyetine sahip olmayanlar davada kanuni temsilcileri, tüzel kişiler ise yetkili organları tarafından temsil edilir.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Bu madde, davada kanuni temsil meselesini düzenler ve tek fıkrada iki temsil halini birlikte ele alır. Medenî hakları kullanma ehliyetine sahip olmayan gerçek kişiler davada kanuni temsilcileri tarafından temsil edilir; tüzel kişiler ise yetkili organları aracılığıyla davaya katılır. Böylece hüküm, davayı bizzat yürütme imkânı bulunmayan kişiler ile bir organ üzerinden iradesini açıklayabilen tüzel kişiler bakımından, davadaki temsilin kimin eliyle sağlanacağını ortaya koyar.

Usul mekaniği açısından düzenleme, taraf ehliyetinden ayrı olarak, davayı geçerli biçimde takip edebilme yetkisini temsilciye bağlar. Ehliyeti bulunmayan gerçek kişinin dava işlemleri kanuni temsilcisi tarafından, tüzel kişinin işlemleri ise onu temsile yetkili organ tarafından yapılır. Bu durumda dava ile ilgili usul işlemleri ve açıklamalar temsil yetkisini taşıyan kişi ya da organ üzerinden gerçekleştirilir; temsil ilişkisinin varlığı ve kapsamı, davanın o kişi adına geçerli şekilde yürütülmesinin temelini oluşturur. Madde, kimin hangi sıfatla davada temsil edeceğini belirleyerek temsilin esasını kurar.

Gerekçe

Bu maddede, medeni hakları kullanma ehliyetine sahip bulunmayanların, davada temsil esası düzenlenmiştir.

Medeni hakları kullanma ehliyetine sahip bulunmayanlar bakımından kanuni temsilci eliyle, tüzel kişiler bakımından da yetkili organları aracılığıyla davanın yürütülmesi taraflara ilişkin bir dava şartıdır. Bu nedenle, davada, medeni hakları kullanma ehliyetine sahip olmayan gerçek kişiler kanuni temsilcileri, tüzel kişiler ise yetkili organları tarafından temsil edilir.

İlgili Yargıtay Kararları - HMK m.52 uygulaması

Aşağıdaki ilkeler, ilgili kararlardan derlenmiştir.

Yargıtay 1.HD E. 2013/10067 K. 2013/13576 Onama

Medenî hakları kullanma ehliyetine sahip olmayan kişilerin davada kanuni temsilcileri tarafından temsil edilmesi taraflara ilişkin bir dava şartı olup, gerekli kanuni temsil yetkisinin bulunmaması davanın usulden reddini gerektirir (HMK m.52).

Detaylı özeti gör

Kararda, medeni hakları kullanma ehliyetine sahip olmayanlar bakımından kanuni temsilci eliyle, tüzel kişiler bakımından ise yetkili organları aracılığıyla davanın yürütülmesinin taraflara ilişkin dava şartı olduğu vurgulanmıştır. Daire, bu durumun 6100 sayılı HMK'nin 52. maddesinde "davada kanuni temsil" yetkisi olarak ifade edildiğini belirtmiştir. Somut olayda, yasal danışman olan davacının HMK'nin 114/1-d maddesine göre dava şartı niteliğindeki "davada kanuni temsil" yetkisi bulunmadığından, davanın reddedilmesi bu gerekçelerle doğru bulunarak hüküm onanmıştır. Karar ayrıca, gerek 1086 sayılı Kanunda gerekse 6100 sayılı HMK'de "aktif husumet ehliyeti" diye bir kurum ya da kavram bulunmadığını, bu kavramın uygulamada birçok kurumun yerine yanlış biçimde kullanıldığını saptamaktadır.

İlkeler ilgili kararlardan derlenmiştir; tam karar metni esas alınmalıdır. Yargıtay içtihadı zamanla değişebilir.

İndeks
Bize WhatsApp'tan ulaşın!