İçeriğe geç

ÇKK Madde 26 Mahkemelerin görevi

Özet 4 fıkra · ~1 dk okuma

Adli süreçteki çocuklar hakkındaki asliye ceza davalarına çocuk mahkemesi, ağır ceza davalarına çocuk ağır ceza mahkemesi bakar; ÇKK m.17 saklıdır. Bu mahkemelerin bulunmadığı yerlerde, kurulup göreve başlayıncaya kadar soruşturmayı Cumhuriyet başsavcılığı, kovuşturmayı görevli asliye ceza veya ağır ceza mahkemesi ÇKK hükümlerine göre yürütür (Geçici m.1/3).

İçindekiler

Sayfa içeriğiÇKK Madde 26 - Mahkemelerin görevi

Resmi Metin

Mahkemelerin görevi

Madde 26- (1) Çocuk mahkemesi, asliye ceza mahkemesi ile sulh ceza mahkemesinin görev alanına giren suçlar bakımından, adli süreçteki çocuklar hakkında açılacak davalara bakar.

(2) Çocuk ağır ceza mahkemesi, çocuklar tarafından işlenen ve ağır ceza mahkemesinin görev alanına giren suçlarla ilgili davalara bakar.

(3) Mahkemeler ve çocuk hâkimi, bu Kanunda ve diğer kanunlarda yer alan tedbirleri almakla görevlidir.

(4) Çocuklar hakkında açılan kamu davaları, Kanunun 17 nci maddesi hükümleri saklı kalmak kaydıyla bu Kanunla kurulan mahkemelerde görülür.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Çocuk mahkemesi, asliye ceza mahkemesinin görev alanına giren suçlarda adli süreçteki çocuklar hakkında açılan davalara bakar. Kanunda anılan sulh ceza mahkemeleri 6545 sayılı Kanunla 2014’te kaldırılmıştır. 5320 sayılı Kanunun Ek 1. maddesi uyarınca bu mahkemelere yapılan yargılamaya ilişkin atıflar asliye ceza mahkemesine veya hâkimine yapılmış sayılır. Ağır cezanın görev alanındaki suçlara ilişkin davalara ise çocuk ağır ceza mahkemesi bakar.

Mahkemeler ve çocuk hâkimi, bu Kanunda ve diğer kanunlarda yer alan tedbirleri almakla görevlidir. Çocuklar hakkında açılan kamu davaları, ÇKK m.17 saklı kalmak üzere bu Kanunla kurulan mahkemelerde görülür. ÇKK Geçici Madde 1/3 uyarınca, çocuk mahkemesi veya çocuk ağır ceza mahkemesi bulunmayan yerlerde bu mahkemeler kurulup göreve başlayıncaya kadar çocuklar tarafından işlenen suçlara ait soruşturmalar Cumhuriyet başsavcılığınca, kovuşturmalar görevli asliye ceza veya ağır ceza mahkemelerince ÇKK hükümlerine göre yapılır; uygulanabilir Hâkimler ve Savcılar Kurulu ihtisas kararları gözetilir.

İlgili Yargıtay Kararları - ÇKK m.26 uygulaması

Seçilmiş Yargıtay içtihatları. Özetler ilgili kararlardan derlenmiştir; tam karar metni esas alınmalıdır. Karar tarihi ve kart notu, kararın hangi kanun metnine göre verildiğini gösterir.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2022/7236 K. 2022/9388

Yargıtay bu kararda, devlet koruması altında kalındığının tespiti davasına ÇKK m.26/3 uyarınca çocuk mahkemesinde bakılması gerektiğini kabul etmiş, bölge adliye mahkemesi ceza dairesinin aksi yöndeki görev kararının kendisini bağlamadığını belirterek kararı oy çokluğuyla bozmuştur.

Karar 21.11.2022 tarihlidir. m.26'daki terim 7593 sayılı Kanunla değişmiştir; kararın ilkesi terime bağlı değildir.

Detaylı özeti gör

Bölge adliye mahkemesi ceza dairesi uyuşmazlığın çocuk mahkemesinin görevine girmediğine karar vermiş, dosya aile mahkemesine geçmiş, hukuk dairesi de önceki görev kararıyla bağlı olduğu gerekçesiyle istinafı esastan reddetmiştir. Yargıtay, görevin kamu düzeninden olduğunu, esas hükümle birlikte temyiz edilen dosyada bölge adliye mahkemesinin göreve ilişkin kaldırma kararıyla bağlı olmadan görevi kendiliğinden denetleyeceğini belirtmiştir. 2828 sayılı Kanunda görevli mahkemenin belirtilmediğini, m.26/3 karşısında ve tespit davaları için başka mahkeme görevlendirilmediğinden bu davaya çocuk mahkemesinde bakılması gerektiğini kabul etmiştir. Karşı oy, görev belirlemesinin HMK m.23 uyarınca bağlayıcı olduğunu ve HMK m.362/1-c uyarınca temyiz konusu yapılamayacağını savunmuştur.

Sonuç: Bölge adliye mahkemesinin esastan ret kararı kaldırılmış, ilk derece mahkemesi kararı oy çokluğuyla bozulmuştur.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2022/588 K. 2022/896

Yargıtay bu kararda, ÇKK m.26/3 nedeniyle 2828 sayılı Kanundaki tedbir kararlarında da çocuk mahkemelerinin görevli olduğunu, korunma kararı alma ve kaldırma görevinin çocuk mahkemelerine geçtiğini kabul etmiş, asliye hukuk mahkemesinin hükmünü görev yönünden bozmuştur.

Karar 07.02.2022 tarihlidir. m.26'daki terim 7593 sayılı Kanunla değişmiştir; kararın ilkesi terime bağlı değildir.

Detaylı özeti gör

Uyuşmazlık, 2828 sayılı Kanuna göre alınmış korunma kararının kaldırılmasına ilişkindir ve davaya asliye hukuk mahkemesi bakmıştır. Daire, m.26/3'ün mahkemeleri ve çocuk hâkimini bu Kanun ile diğer kanunlardaki tedbir kararlarını almakla görevli kılması nedeniyle bu sonuca ulaşmış, Hukuk Genel Kurulu kararına atıf yapmıştır. Yerinde çocuk mahkemesi bulunduğunu, görevin kamu düzenine ilişkin olduğunu ve her aşamada kendiliğinden dikkate alınacağını belirtmiştir. Kabule göre de davanın, korunma kararı alınmış kişi küçükse yasal temsilcisine, ergin ise bu kişiye yöneltilmesi gerektiğini eklemiştir.

Sonuç: Hüküm, dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesi yönünden karar verilmek üzere oy birliğiyle bozulmuştur.

Yargıtay 2. Ceza Dairesi E. 2014/24125 K. 2016/5968

Yargıtay bu kararda, çocuğun çocuk mahkemesine sevki gerekirken savunmasının asliye ceza mahkemesinde alınmasını ve bu şekilde hüküm kurulmasını ÇKK m.26/1 ile CMK m.191/3-b ve m.196/2'ye aykırı bulmuş, bozma nedeni saymıştır.

Karar 30.03.2016 tarihlidir. Kararda geçen "suça sürüklenen çocuk" ifadesinin yerine maddenin güncel metninde 7593 sayılı Kanunla "adli süreçteki çocuklar" kullanılmaktadır.

Detaylı özeti gör

Hakkında mahkûmiyet hükmü kurulan çocuğun savunması asliye ceza mahkemesinde alınmıştır. Daire, asliye ceza ve sulh ceza görev alanındaki suçlarda çocuklar hakkındaki davalara çocuk mahkemesinin bakacağını düzenleyen m.26/1 gereğince çocuğun çocuk mahkemesine sevk edilmesi gerektiğini belirtmiştir. Savunma alınırken iddianamenin okunmadığını ya da okunduğunun tutanağa yazılmadığını, ifadesini esas mahkemesi huzurunda vermek isteyip istemediğinin de sorulmadığını saptamıştır. Karar ayrıca ceza hesabına ve etkin pişmanlık indirimine ilişkin ayrı bozma nedenleri içermektedir.

Sonuç: Hüküm, açıklanan nedenlerle istem gibi oy birliğiyle bozulmuştur.