İçeriğe geç

TCK Madde 186 Bozulmuş veya değiştirilmiş gıda veya ilaçların ticareti

Özet 2 fıkra · ~2 dk okuma

TCK 186, Kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye sokacak biçimde bozulmuş, değiştirilmiş her tür yenilecek veya içilecek şeyleri veya ilaçları satan, tedarik eden, bulunduran kimseye bir yıldan beş yıla kadar hapis ve binbeşyüz güne kadar adlî para cezası verilir.

İçindekiler

Sayfa içeriğiTCK Madde 186 - Bozulmuş veya değiştirilmiş gıda veya ilaçların ticareti

Resmi Metin

Bozulmuş veya değiştirilmiş gıda veya ilaçların ticareti

Madde 186- (1) Kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye sokacak biçimde bozulmuş, değiştirilmiş her tür yenilecek veya içilecek şeyleri veya ilaçları satan, tedarik eden, bulunduran kimseye bir yıldan beş yıla kadar hapis ve binbeşyüz güne kadar adlî para cezası verilir.

(2) Bu suçun, resmi izne dayalı olarak yürütülen bir meslek ve sanatın icrası kapsamında işlenmesi halinde, verilecek ceza üçte bir oranında artırılır.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

TCK m.186, kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye sokacak biçimde bozulmuş veya değiştirilmiş her tür yenilecek veya içilecek şeyleri ya da ilaçları satmayı, tedarik etmeyi veya bulundurmayı suç olarak düzenler. Suçun konusunu, insan sağlığına elverişsiz hale gelmiş gıda maddeleri ile ilaçlar oluşturur; failin bu maddeleri bizzat üretmesi aranmaz, piyasaya sürme, temin etme veya elinde bulundurma yeterlidir. Korunan hukuki değer kamu sağlığıdır; belirli bir kişinin zarar görmesi gerekmez, maddelerin toplumun sağlığını tehlikeye düşürecek nitelikte olması cezalandırma için yeterlidir.

Suçun temel şekli bir yıldan beş yıla kadar hapis ve binbeşyüz güne kadar adlî para cezasını gerektirir; hapis ve adlî para cezası birlikte hükmolunur. Fiilin, resmi izne dayalı olarak yürütülen bir meslek ve sanatın icrası kapsamında işlenmesi nitelikli hal oluşturur ve bu durumda verilecek ceza üçte bir oranında artırılır. TCK m.186’da düzenlenen bu suç şikâyete bağlı olmayıp soruşturması ve kovuşturması resen yürütülür; mağdurun şikâyeti aranmaksızın doğrudan takip edilir.

Gerekçe

Madde metninde, kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye sokacak biçimde bozulmuş, değiştirilmiş her tür yenilecek veya içilecek şeylerin veya ilâçların satılması, tedarik edilmesi veya bulundurulması suç olarak tanımlanmıştır. Her türlü yenilecek veya içilecek şeyler ya da ilaçlar, bu suçun konusunu oluştururlar. Ancak, bunların, kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye sokacak biçimde bozulmuş veya muhteviyatının değiştirilmiş olması gerekir. Söz konusu suç, kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye sokacak biçimde bozulmuş veya muhteviyatı değiştirilmiş her tür yenilecek veya içilecek şeylerin ya da ilâçların satılması, tedarik edilmesi veya bulundurulması suretiyle işlenebilir. Bu bakımdan söz konusu suç, seçimlik hareketli bir suçtur. Maddenin ikinci fıkrasında, bu suçun, resmi izne dayalı olarak yürütülen bir meslek ve sanatın icrası kapsamında işlenmesi hâlinde, cezanın artırılması öngörülmüştür.

TCK m.186 ile İlgili Yargıtay Kararları

5 karar gösteriliyor.

CGK E.2016/1096 K.2018/123 İtirazın Kabulü

TCK'nın 186. maddesindeki seçimlik hareketli tehlike suçu, kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye sokacak biçimde bozulmuş veya değiştirilmiş yiyecek, içecek ya da ilaçların satılması, tedarik edilmesi veya bulundurulmasıyla oluşur; hayat ya da sağlığın zarar görmesi aranmaz, ancak tehlike doğmamışsa suç gerçekleşmez. İkinci fıkra artırımının uygulanması, failin resmî izne dayalı bir meslek veya sanat icra etmesine ve gıda ya da ilaç ticaretini bu faaliyet kapsamında yürütmesine bağlıdır.

Detaylı özeti gör

İhracata ayrılan sebzelerin numunelerinde limit üstü ilaç kalıntısı çıkınca ürünler yediemin sıfatıyla şirket deposunda bırakılmıştır. Sanık, başka bir ülkeye ihracat girişiminin sonuçsuz kaldığını, çürüyen ürünleri dökmek zorunda kaldıklarını ve toptancı olarak üreticiden aldığı malın kalitesini denetleyemediğini savunmuştur. Karara göre suçun konusu olan bozulmanın kendiliğinden gerçekleşmesi ile dış müdahaleden kaynaklanması arasında fark yoktur. İkinci fıkradaki artırım bakımından ise resmî izne dayalı meslek ölçütü esas alınır; aşçı, fırıncı, pastacı, eczacı ve doktor bu kapsamdaki örneklerdir. İznin bakanlık, valilik ya da belediye tarafından verilmiş olması sonucu değiştirmez. Dava zamanaşımı hesaplanırken de yalnız temel şekil değil, daha ağır cezayı gerektiren nitelikli hâller göz önünde tutulmalıdır.

CGK E.2019/127 K.2020/195

TCK'nın 186. maddesindeki seçimlik hareketli suç, kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye düşürecek biçimde bozulmuş veya değiştirilmiş her türlü yiyecek, içecek ya da ilacın satılması, tedarik edilmesi veya bulundurulmasıyla meydana gelir. Fiilin resmî izne dayalı yürütülen bir meslek veya sanatın icrası kapsamında işlenmesi hâlinde ikinci fıkra uyarınca ceza artırılır.

Detaylı özeti gör

Karar iki hukukî bağlantıyı birlikte kurmaktadır. İlk olarak suç tarihinde yürürlükteki gıda kanunu, üretim ve satış yerlerine asgari teknik, hijyenik ve güvenlik şartlarını sağlama; gıda kodeksine aykırı üretim ve mübadeleden kaçınma; insan sağlığına zararlı içerikte gıda üretmeme yükümlülükleri getirir. Aynı Kanun'un yürürlükteki 29. maddesinin (ı) bendi, 18. maddedeki sağlığı koruyan yasakları ihlal edenler hakkında Türk Ceza Kanunu'nun kamunun sağlığına karşı suç hükümlerine gönderme yapar. İkinci bağlantı ispat hukukundadır. Masumiyet karinesinden doğan şüpheden sanık yararlanır ilkesi gereğince suçun varlığı, faili veya işleniş biçimi konusundaki giderilemeyen şüphe sanık lehine değerlendirilmelidir. Mahkûmiyet, delillerin bir bölümünden çıkarılan ihtimale değil, başka bir oluşa olanak bırakmayan açıklıkta kesin ispata dayanabilir.

CGK E.2015/1191 K.2018/328 İtirazın Reddi

TCK'nın 186. maddesindeki bozulmuş veya değiştirilmiş gıda ya da ilaç ticareti, kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye sokacak biçimdeki her türlü yiyecek, içecek veya ilacın satılması, tedarik edilmesi yahut bulundurulmasıyla oluşan seçimlik hareketli suçtur. Korunan hukuki yarar kamu sağlığı, suçun mağduru ise toplumu oluşturan herkestir.

Detaylı özeti gör

Bir mağazada satışa sunulan üründen alınan numunede, il kontrol laboratuvarının 2010 tarihli raporuyla tebliğ sınırlarını aşan ilaç kalıntısı belirlenmiştir. Davada tarım il müdürlüğü katılan kabul edilmiş; suç kastı bulunmadığı gerekçesiyle verilen beraat hükmünü yalnız katılan vekili temyiz etmiştir. Uyuşmazlık bu nedenle katılma ehliyeti üzerinden çözülmüştür. İlgili bakanlığın gıdaların mevzuata uygunluğunu denetleme konusunda geniş görev ve yetkilere sahip olması, hatta denetimin ihmali hâlinde görevlilerin hukuki ve cezai sorumluluğunun doğabilmesi, bakanlığı suçtan doğrudan zarar gören yapmaz. Tazminat yükü, itibar zedelenmesi veya güven kaybı da dolaylı zarar niteliğindedir ve katılma hakkı vermez. Devlet tüzel kişi olduğundan mağdur sayılamaz; bu nedenle katılma kararı hukuki değerden yoksun, Özel Dairenin temyiz istemini reddeden kararı ise usule uygun bulunmuştur.

CGK E.2016/830 K.2016/412 İtirazın Reddi

Bozulmuş veya değiştirilmiş gıda ya da ilaç ticareti, seçimlik hareketli bir suçtur. Koruduğu hukukî konu, herkesin yiyecek, içecek ve ilaçlar bakımından genel sağlığın korunmasındaki çıkarına ilişkin kamusal yarardır. Doğrudan zarar görmeyen ve katılma hakkı özel bir kanun hükmüyle tanınmayan Sağlık Bakanlığı, bağlı kuruluşları ve mahallî idareler bu suçun kamu davasına katılamaz.

Detaylı özeti gör

İş yerinin duvarı delinerek dışarıdaki depodan belediyeye ait damacanalara kaçak su doldurulduğu belirlenmiştir. Bununla birlikte halk sağlığı laboratuvarı, numunenin İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkında Yönetmelik ekindeki parametrelere uygun olduğunu saptamıştır. Eylemin kanunda suç olarak tanımlanmadığı gerekçesiyle verilen beraat hükmünü, katılan kabul edilen belediyenin vekili temyiz etmiştir. Karar; Umumi Hıfzıssıhha Kanunu, 5996 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelik üzerinden Sağlık Bakanlığı ile mahallî idarelerin su denetimindeki görevlerini açıklamaktadır. Ancak denetim yetkisi, suçtan doğrudan zarar gören sıfatı yaratmaz. Satış bayiliğinden doğabilecek ticari zarar ile itibar ve güven kaybı da dolaylı zarardır. Sonuç oy çokluğuyla verilmiş; iki üye itirazın kabulü, bir üye ise Sağlık Bakanlığı bakımından farklı gerekçe yönünde karşı oy kullanmıştır.

CGK E.2015/1190 K.2018/274 İtirazın Reddi

Kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye sokabilecek şekilde bozulmuş veya değiştirilmiş yiyecek, içecek ya da ilacı satmak, tedarik etmek veya bulundurmak, TCK m.186'daki seçimlik hareketli suçu oluşturur. Korunan hukukî konu genel sağlığa ilişkin kamusal yarardır; bu nedenle mağdur belli bir kişi değil, geniş anlamda toplumu oluşturan herkestir.

Detaylı özeti gör

Karar önce maddenin kanun içindeki yerini belirler: hüküm, Türk Ceza Kanunu'nun özel hükümlere ayrılan ikinci kitabında, topluma karşı suçlar kısmının kamunun sağlığına karşı suçlar bölümünde yer alır. Bu konum, korunan değerin bireysel değil kamusal olduğunu gösterir. Kararın açık tespitine göre kamu sağlığına karşı işlenen suçlar somut tehlike suçudur; zararın gerçekleşmesi aranmaz, fiille kişilerin hayatının ve sağlığının tehlikeye düşürülmesi yeterlidir. Bu fiil sonucunda ölüm veya yaralanma meydana gelirse kast ya da taksire göre fikrî içtima kuralı çerçevesinde ayrıca sorumluluk doğar. Karar ayrıca gıdanın gözetimi ve denetimini çağdaş devletin temel ödevlerinden sayar; toplumsal duyarlılığın ürünü olarak kabul edilen 5977 sayılı Biyogüvenlik Kanunu'nda cezai yaptırım öngörülmüş olmasına karşın ilgili bakanlığa davaya katılma hakkı tanıyan açık bir hüküm bulunmadığını belirtir.

İlkeler ilgili kararlardan derlenmiştir; tam karar metni esas alınmalıdır. Yargıtay içtihadı zamanla değişebilir.