Seçilmiş Yargıtay içtihatları. Özetler ilgili kararlardan derlenmiştir; tam karar metni esas alınmalıdır. Karar tarihi ve kart notu, kararın hangi kanun metnine göre verildiğini gösterir.
Bu olayda Yargıtay, ÇKK Geçici m.1/4 ve Yönetmelik m.8 gözetildiğinde ÇKK m.5 uyarınca hükmolunacak tedbir kararlarının çocuk mahkemesi veya hâkimince, çocuk mahkemesi olmayan yerlerde aile mahkemesi, o da yoksa asliye hukuk mahkemesince verilmesi gerektiği sonucuna varmış, karşılıklı yetkisizlikte önceki tedbirleri veren çocuk mahkemesini yargı yeri belirlemiştir.
Karar 07.11.2022 tarihlidir. m.5 7593 sayılı Kanunla değişmemiştir. 7593 sayılı Kanunla eklenen m.5/A bu kartın konusu değildir.
Detaylı özeti gör
Bakım tedbiri istemine ilişkin dosyada iki çocuk mahkemesi, çocuğun adresinin kendi yerlerinde olmadığı gerekçesiyle karşılıklı yetkisizlik kararı vermiştir. Daire, ÇKK m.8'e göre tedbirin çocuğun menfaatleri bakımından kendisinin, ana, baba, vasisi veya birlikte yaşadığı kimselerin bulunduğu yerdeki çocuk hâkimince alınacağını ve hâkim veya mahkemenin uygulanan tedbirin sonuçlarını inceleyerek kaldırma, uzatma veya değiştirme yetkisini aktarmıştır. Dosyada aynı mahkemenin daha önce m.5/1-c uyarınca bakım, sonra m.5/1-a uyarınca danışmanlık tedbirine karar verdiğini saptamıştır. Bu nedenle uyuşmazlığın o mahkemede sonuçlandırılması gerektiğini belirtmiştir.
Sonuç: Daha önce tedbir kararları veren çocuk mahkemesi, HMK m.21-22 ve 5235 sayılı Kanun m.36/3 gereğince kesin olarak yargı yeri belirlenmiştir.
Kararı incele →
Bu olayda Yargıtay 6. Ceza Dairesi, ÇKK m.11'e göre çocuklara özgü güvenlik tedbirlerinin ceza sorumluluğu olmayan çocuklar bakımından uygulanacağının belirtilmiş olması ve çocuğun cezai sorumluluğunun tespit edilmesi karşısında ÇKK m.5'in uygulanamayacağını kabul etmiş, danışmanlık tedbirine hükmolunmasını bozma nedenlerinden biri saymıştır.
Karar 05.07.2022 tarihlidir. m.5 7593 sayılı Kanunla değişmemiştir. Kararda geçen "suça sürüklenen çocuk" ifadesi 7593 sayılı Kanundan önceki terimdir; kararın andığı m.11'in güncel metninde "hakkında adli süreç yürütülen" ifadesi yer alır. 7593 sayılı Kanunla eklenen m.5/A bu kartın konusu değildir.
Detaylı özeti gör
Karar üç bölümden oluşur; tedbir değerlendirmesi üçüncü bölümde, çocuğun nitelikli hırsızlık hükmüne ilişkindir. Çocuk sanıklarla birlikte yargılanıp mahkûm edilmiş, hükümde ayrıca danışmanlık tedbirine yer verilmiştir. Daire, m.11'in ceza sorumluluğu olmayan çocuklardan söz ettiğini, cezai sorumluluğu tespit edilen bu çocuk için m.5'e dayanılamayacağını belirtmiştir. Aynı bölümde çocuğun erteleme süresine, yargılama giderine ve sanıkların cezasına ilişkin başka bozma nedenleri de göstermiştir. Kart bu bölümün yalnız tedbir yönüyle sınırlıdır; karardaki öteki hükümler ve bozma nedenleri bu kartın konusu değildir.
Sonuç: Çocuğun nitelikli hırsızlık hükmü ile sanıkların konut dokunulmazlığının ihlali hükümleri bozulmuş; sanıkların nitelikli hırsızlık hükümleri onanmış, çocuğun konut dokunulmazlığının ihlali hükmü bozularak dava zamanaşımından düşürülmüştür.
Kararı incele →
Bu olayda Yargıtay 2. Ceza Dairesi, suç tarihinde onbeş-onsekiz yaş grubunda olan çocuk hakkında TCK m.145 uyarınca ceza vermekten vazgeçildikten sonra ayrıca ÇKK m.5/1-b uyarınca tedbir uygulanmasını, TCK m.31 ve ÇKK m.11 gözetilmeden ve uygulama koşulları bulunmadığı hâlde verildiği için bozma nedeni saymış, tedbir bölümünü hükümden çıkarmıştır.
Karar 21.02.2022 tarihlidir. m.5 7593 sayılı Kanunla değişmemiştir. Kararda geçen "suça sürüklenen çocuk" ifadesi 7593 sayılı Kanundan önceki terimdir; kararın andığı m.11'in güncel metninde "hakkında adli süreç yürütülen" ifadesi yer alır. Karar eğitim tedbirinin bendini bakım tedbiri diye anmıştır; madde metninde bakım tedbiri (c) bendindedir. 7593 sayılı Kanunla eklenen m.5/A bu kartın konusu değildir.
Detaylı özeti gör
Karar üç hüküm grubunu ayrı inceler; bu kart çocuğun hırsızlık hükmüne ilişkindir. Mahkeme, malın değerinin azlığı ve suçun işleniş özellikleri nedeniyle TCK m.145'i uygulamış, sonra m.5/1-b'ye dayanarak bakım tedbiri diye adlandırdığı tedbiri de kurmuştur. Daire iki düzenlemeyi birlikte okumuştur: tedbirin hangi hâllerde uygulanabileceğini TCK m.31, tedbirlerin neler olduğunu ÇKK m.11 gösterir. Bu hükümler gözetilmeden, uygulama koşulları bulunmadığı hâlde tedbire karar verilmesini bozma nedeni yapmıştır. Ayrıca ceza vermekten vazgeçme yerine CMK m.223/4 uyarınca ceza verilmesine yer olmadığı kararı gerektiğini söylemiş, her iki aykırılığı CMUK m.322 yetkisiyle düzeltmiştir. Öteki hükümler bu kartın konusu değildir.
Sonuç: Hırsızlık hükmü, tedbir bölümü çıkarılıp ceza verilmesine yer olmadığı ibaresi yazılarak düzeltilip onanmış; mala zarar verme hükmüne yönelik temyiz reddedilmiş, iş yeri dokunulmazlığının ihlali hükmü bozulup dava zamanaşımından düşürülmüştür.
Kararı incele →
Bu olayda Yargıtay, Ceza Genel Kurulunun 26.03.2013 tarihli, 2012/9-1468 E., 2013/101 K. sayılı kararına atıfla TCK m.31'de ceza yerine veya ceza ile birlikte güvenlik tedbirinin kabul edilmediğini, kanuni dayanağı bulunmayan tedbirin çocuğun yararına da olsa uygulanamayacağını belirtmiş, ÇKK m.5/1-a danışmanlık tedbirini bozma nedeni saymıştır.
Karar 26.05.2015 tarihlidir. m.5 7593 sayılı Kanunla değişmemiştir. Kararda geçen "suça sürüklenen çocuk" ifadesi 7593 sayılı Kanundan önceki terimdir. 7593 sayılı Kanunla eklenen m.5/A bu kartın konusu değildir.
Detaylı özeti gör
Çocuk mahkemesi, cezaya hükmettiği çocuk hakkında ayrıca danışmanlık tedbirine de karar vermiştir. Daire, TCK m.31'de çocuklara özgü güvenlik tedbirinin yalnız oniki yaşını doldurmamış veya oniki-onbeş yaş grubunda olup fiilin anlam ve sonuçlarını algılama ya da davranışlarını yönlendirme yeteneği yeterince gelişmemiş çocuklar için öngörüldüğünü aktarmıştır. Ceza sorumluluğu bulunan çocuklar hakkında indirilmiş cezaya hükmedilmesinin kabul edildiğini belirtmiştir. Çocuğun yararı gerekçesinin kanuni dayanak eksikliğini gidermeyeceğini kabul etmiştir. Bozma nedeninin yeniden yargılama gerektirmediğini belirterek tedbire ve uygulanmasına ilişkin paragrafları hükümden çıkarmıştır.
Sonuç: Hüküm bu yönden bozulmuş, tedbir paragrafları CMUK m.322 gereğince hükümden çıkarılarak hüküm düzeltilerek onanmıştır.
Kararı incele →