HMK Madde 200 - Senetle ispat zorunluluğu

Bu madde, bir hakkın doğumu, düşürülmesi, devri, değiştirilmesi, yenilenmesi, ertelenmesi, ikrarı ve itfası amacıyla yapılan hukuki işlemlerin ispat biçimini düzenler. Birinci fıkraya göre bu işlemlerin yapıldıkları zamanki miktar veya değeri ikibinbeşyüz Türk Lirasını geçtiği takdirde, ispat ancak senetle yapılabilir. Aynı fıkra, bu miktar veya değerin ödeme ya da borçtan kurtarma gibi bir nedenle sonradan ikibinbeşyüz Türk Lirasından aşağı düşmesi hâlinde dahi işlemin senetsiz ispat olunamayacağını öngörür. İkinci fıkra ise senetle ispatı gereken hususlarda, birinci fıkradaki düzenleme hatırlatılarak karşı tarafın açık muvafakati hâlinde tanık dinlenebileceğini düzenler.

Maddenin getirdiği senetle ispat zorunluluğu, değeri belirlenen eşik tutarı aşan hukuki işlemlerde tanık deliline başvurma imkânını sınırlandıran bir kuraldır. Hükmün esnetildiği nokta, ikinci fıkrada gösterilen muvafakat yoludur; burada hâkimin önce birinci fıkradaki kuralı hatırlatması, ardından karşı tarafın açıkça muvafakat etmesi aranır. Bu açık muvafakat bulunmadıkça, eşik değeri aşan işlemin tanıkla ispatı mümkün değildir. Maddenin değer ölçütü, işlemin yapıldığı zamanki miktar veya değere bağlandığından, ispat biçiminin belirlenmesinde sonraki düşüşler dikkate alınmaz.