HMK Madde 263 - Tercüman ve bilirkişi kullanılması

Bu madde, tanığın hâkimle sözlü iletişim kuramadığı hâllerde tanık dinlemenin nasıl yürütüleceğini düzenler. İlk fıkra Türkçe bilmeyen tanığa ilişkin olup, böyle bir tanığın tercümanla dinleneceğini öngörür. İkinci fıkra ise sağır ve dilsiz tanığı konu alır ve burada okuma yazma bilip bilmemesine göre ikili bir ayrım yapılır: tanık okuma ve yazmayı biliyorsa sorular kendisine yazılı olarak bildirilir ve cevapları yazdırılır; okuma yazma bilmiyorsa hâkim tanığı, kendisini işaret dilinden anlayan bilirkişi yardımıyla dinler.

Usul bakımından düzenleme, sözlü beyanın mümkün olmadığı durumlarda tanık delilinin yine de toplanabilmesini güvence altına alan bir iletişim mekanizmasıdır. Türkçe bilmeme hâlinde araya tercüman, işaret dilinden anlama gereken hâlde ise bilirkişi girer; her iki durumda da tanığın beyanı mahkemeye bu aracı kişi yoluyla aktarılır. Sağır ve dilsiz tanığın okuryazar olduğu hâlde ise araya kimse girmeksizin yazılı soru cevap yöntemi uygulanır. Hükmün öngördüğü dinleme biçimini hâkim somut tanığın durumuna göre belirler ve dinleme bu çerçevede gerçekleştirilir.