TMK Madde 466 - Vesayet organ ve görevlilerinin özen yükümü

Davacı anne, akıl hastalığı sebebiyle kısıtlanan kızıyla, ona vasi olarak atanan diğer kızının (davalının) kendisini görüştürmediğini ileri sürerek, kısıtlı kızıyla münasip günlerde kişisel ilişki kurulmasına izin verilmesini istemiş; aile mahkemesi istemi kabul ederek belirli günlerde görüşme tesis etmiş, davalı vasi bu kararı temyiz etmiştir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi hükmü bozmuştur. Daire, vasinin kısıtlıyı koruma ve bütün işlerinde ona yardım etme yükümlülüğünü (TMK m. 447/1) ve vesayet organlarının iyi yönetim özeni gösterme yükümlülüğünü (TMK m. 466) gözeterek, kısıtlı ergin kişi ile davacı arasında kişisel ilişki tesisine yönelik istemin, kısıtlının korunması kapsamında alınacak bir tedbir niteliğinde (TMK m. 487) olduğunu belirtmiştir. Bu nedenle söz konusu talebi inceleyip karara bağlama görevinin vesayet makamına (sulh hâkimine) ait olduğunu, aile mahkemesinin yalnızca aile hukukundan doğan dava ve işlerde görevli bulunduğunu (4787 s.K. m. 4/1) vurgulayarak; aile mahkemesince görevsizlik kararı verilmesi gerekirken işin esası hakkında hüküm kurulmasını hukuka aykırı bulmuştur.

Uyuşmazlık, 1973 doğumlu kısıtlanmış kızıyla kişisel ilişki kurulmasını isteyen babanın açtığı davaya ilişkindir; baba, kızına vasi olarak atanan kocasının kendisiyle görüşmeyi engellediğini ileri sürmüş, mahalli mahkeme davayı kabul ederek kısıtlı ile davacı arasında kişisel ilişki tesisine karar vermiştir. Yargıtay ise dilekçenin görev yönünden reddine ve dosyanın mahkemesine geri çevrilmesine oybirliğiyle karar vermiştir. Daire, TMK m.447/1 uyarınca vasinin kısıtlıyı korumak ve bütün kişisel işlerinde ona yardım etmekle yükümlü olduğunu, kısıtlı ile babası arasında kurulacak kişisel ilişkinin de kısıtlıyı korumaya yönelik nitelik taşıdığını vurgulamıştır. Bu korumanın TMK m.487 uyarınca vesayet altındaki kişinin korunması için gerekli tüm önlemleri almakla görevli vesayet makamınca değerlendirilmesi gerektiği; ilgililerin bu kararlara karşı TMK m.488 çerçevesinde on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceği belirtilerek, konunun genel mahkemece değil vesayet makamınca karara bağlanması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Uyuşmazlık, vasi tayinine ilişkin davada hem vasinin şahsına yönelik itirazların hangi makamca inceleneceği hem de işin esasında vasiden hesap alınıp alınmaması noktasında toplanmıştır. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, hükmün 2/b bendinde gösterilen nedenlerle bozulmasına, sair temyiz itirazlarının onanmasına ve vasinin şahsına yönelik itirazların görev yönünden mahalline geri çevrilmesine karar vermiştir. Bozma gerekçesi olarak, mahkemenin Türk Medeni Kanunu'nun 438, 457, 466 ve 469. maddelerini dikkate almadan vasiden hesap alınmaması şeklinde hüküm kurmasını hukuka aykırı bulmuştur. Burada m.466, vesayet hesabı rejiminin bir parçası olup, daire vasinin yönetiminin denetimsiz bırakılarak hesabının alınmamasını anılan madde grubuyla bağdaşmadığı için bozma sebebi saymıştır.