TMK Madde 883 - İpoteğin terkinini isteme hakkı

TMK Madde 883 İpoteğin terkinini isteme hakkı

Hazırlayan: Av. Saim İncekaşAdana BarosuGüncelleme: 09.06.2026

Özet 2 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 883, alacak sona erince malikin alacaklıdan ipoteğin terkinini isteyebilmesini; süreli ipoteklerde sürenin bitiminden sonra otuz gün içinde şerh konulmazsa ipoteğin malikin talebiyle terkin edilmesini düzenler.

Resmi Metin

İpoteğin terkinini isteme hakkı

Madde 883- (1) Alacak sona erince ipotekli taşınmazın maliki, alacaklıdan ipoteği terkin ettirmesini isteyebilir.

(2) İpotek süreli olarak kurulmuşsa, sürenin bitiminden itibaren otuz gün içinde ipotekli taşınmaz üzerinde 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 150/c maddesinde belirtilen şerhin konulmaması hâlinde ipotek, malikin talebiyle tapu müdürlüğünce terkin edilir.

Ek hüküm: 4 Temmuz 2019 · 7181 s.K. m.19

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Değişiklik Bilgisi

Bu maddede mevcut doğrulanmış değişiklik aşağıda gösterilmektedir. Madde yürürlüktedir; güncel ve yürürlükteki tam metin yukarıdadır. Önceki sürüm yürürlükte olmadığından bu sayfada ayrıca verilmemiştir.

Ek fıkra 4 Temmuz 2019 7181 s.K. m.19

Eski metnin tam karşılaştırması için mevzuat.gov.tr ve Resmî Gazete arşivini inceleyebilirsiniz.

Avukat Yorumu

Madde, alacak sona erince ipotekli taşınmaz malikinin alacaklıdan ipoteği terkin ettirmesini isteyebilmesini ve ipotek süreli kurulmuşsa sürenin bitiminden itibaren otuz gün içinde ipotekli taşınmaz üzerinde İcra ve İflas Kanununun 150/c maddesinde belirtilen şerhin konulmaması halinde ipoteğin malikin talebiyle tapu müdürlüğünce terkin edilmesini iki fıkra üzerinden düzenler. Birinci fıkra alacak sona ermesinin ipoteği otomatik olarak ortadan kaldırmadığını, malikin alacaklıdan terkin isteme hakkı bulunduğunu hükme bağlar. İkinci fıkra süreli ipoteklerde otuz gün şerhsiz tapu terkin yolunu öngörür; alacaklı süre dolduktan sonra İcra ve İflas Kanunu 150/c şerhini koymazsa malik tapu müdürlüğünden tek taraflı terkin isteyebilir. Avukatlık pratiğinde malik vekili alacak sona erdiğinde alacaklıdan terkin yazısı talep etmeli, süreli ipotekte otuz gün olan süreyi takip etmelidir.

Gerekçe

Bu gerekçe 4721 sayılı Kanunun ilk kabul metnine aittir; sayfadaki hüküm daha sonra düzenleme görmüştür.

Eski Kanunun 798 inci maddesini karşılamaktadır.

Maddeyle alacağın sona ermesinin, rehnin de otomatik olarak sona ermesine yol açması kabul olunmamış, alacak sona ermiş ise, alacaklıya ipoteğin terkinini talep hakkı verilmiştir. Bu sebeple mevcut bir ipotek ancak alacağın sona ermesi ve ipoteğin tapu kütüğünden terkini ile ortadan kalkmaktadır.

İlgili Bölge Adliye Mahkemesi (İstinaf) Kararları

Adana Bölge Adliye Mahkemesi içtihatları

Adana BAM · İstinaf · 9. Hukuk Dairesi E. 2021/2383 K. 2024/2014 02.12.2024 İstinaf Kabulü / Kaldırma

İlk derece mahkemesi, davacının rehin veren sıfatıyla bankaya karşı sorumlu olduğu ve TMK 883-884 uyarınca ipoteğin fekki koşullarının tespit edilemediği gerekçesiyle davayı reddetmişti; BAM ise sorumlu miktarın denetime elverişli raporla belirlenmediğini saptayarak kararı kaldırdı.

Detaylı özeti gör

Karar özeti: Genel kredi sözleşmesine ipotek veren davacı, kefil olduğu kredi borcunun ödendiğini ileri sürerek menfi tespit ve ipoteğin fekkini istemiş; ilk derece mahkemesi TMK 883 ve 884 uyarınca ipoteğin fekki koşulları oluşmadığından davayı reddetmiştir. Adana BAM, önce menfi tespit talebine ilişkin eksik nispi harcın tamamlatılması gerektiğini, ayrıca dosyada bankacı bilirkişi bulunmadığını ve raporun denetime elverişli olmadığını saptamıştır. Davacının istinafı kabul edilip karar kaldırılmış ve dosya yeniden yargılama için yerel mahkemeye gönderilmiştir.

Kararı incele →

Bölge Adliye Mahkemesi (istinaf) kararları bölgesel niteliktedir; bağlayıcı içtihat değildir, Yargıtay denetiminde değişebilir. Bilgilendirme amaçlıdır.

İlgili Hizmet

TMK 883, taşınmaz rehni ve ipotek hukuku kapsamında i̇poteğin terkinini isteme hakkı uygulanır.

kamulaştırma ve önalım davalarında profesyonel destek