TBK Madde 92 İfa zamanı: Diğer sürelerde vade
TBK 92, sözleşmenin kurulmasından başlayarak belli bir sürenin sonunda ifası gereken borçta vadenin nasıl hesaplanacağını belirler: gün olarak belirlenen sürede sözleşmenin kurulduğu gün sayılmaz ve süre son günün dolmasıyla, hafta olarak belirlenen süre son haftanın sözleşme gününe ismen uyan gününde, ay veya yıl, yarıyıl gibi süre ise son ayın karşılık gelen gününde (bu gün yoksa ayın son gününde) dolar; sekiz veya onbeş gün tam gün olarak, yarım ay ise onbeş gün olarak anlaşılır. Bu kurallar sürenin sözleşmenin kurulmasından başka bir andan işlemeye başladığı hâllerde de uygulanır ve borçlu, belirli bir süre içinde yerine getirilmesi gereken borcu bu sürenin dolmasından önce ifa etmekle yükümlüdür.
Resmi Metin
Diğer sürelerde vade
Madde 92- (1) Bir borcun veya taraflardan birine düşen herhangi bir yükümlülüğün sözleşmenin kurulmasından başlayarak belli bir sürenin sonunda ifası gerekiyorsa, ifa zamanı aşağıdaki biçimde belirlenir:
- 1. Gün olarak belirlenmiş süre, sözleşmenin kurulduğu gün sayılmaksızın, bu sürenin son günü dolmuş olur. Sekiz veya onbeş gün olarak belirlenmiş süre ise, bir veya iki haftayı değil, tam sekiz veya onbeş günü ifade eder.
- 2. Hafta olarak belirlenmiş süre, son haftanın sözleşmenin kurulduğu güne ismen uyan gününde dolmuş olur.
- 3. Ay olarak veya yıl, yarıyıl ve yılın dörtte biri gibi birden çok ayı içeren bir zaman olarak belirlenmiş süre, sözleşmenin kurulduğu gün ayın kaçıncı günü ise, son ayın bunu karşılayan gününde dolmuş olur. Son ayda bunu karşılayan gün yoksa süre, bu ayın son günü dolmuş sayılır.
- 4. Yarım aydan onbeş günlük süre anlaşılır. Bir veya birden çok ay ve yarım ay olarak belirlenmiş sürenin dolduğu gün, son aya onbeş gün eklenerek belirlenir.
(2) Bu kurallar, sürenin sözleşmenin kurulmasından başka bir andan işlemeye başladığı durumlarda da uygulanır.
(3) Borçlu, belirli bir süre içinde yerine getirilmesi gereken bir borcu, bu sürenin dolmasından önce ifa etmekle yükümlüdür.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
Bu madde, TBK m.91 dışındaki sürelerin (gün, hafta, ay, yıl) takvim hesabını düzenler ve dosya yönetiminde sessizce hayati önem taşır. Kilit ayrım şudur: gün olarak verilen sürede sözleşmenin (veya sürenin başladığı olayın) gerçekleştiği gün sayılmaz, son günün dolmasıyla vade gelir; “8 veya 15 gün” ifadesi 1-2 hafta değil, tam 8 veya 15 günü anlatır. Hafta verilmişse son haftanın, ismen aynı günde dolar. Ay/yıl/yarıyılda ise başlangıç ayın kaçıncı günüyse, son ayda onu karşılayan gün vade günüdür; o gün yoksa (örneğin 31 Ocaktan başlayan bir aylık sürede Şubat) ayın son günü dolmuş sayılır. Yarım ay, 15 gündür.
Avukat için pratik risk burada başlar: hak düşürücü ve dava açma sürelerinde bir günlük hesap hatası davayı baştan düşürür ve karşı taraf bunu ilk itiraz olarak öne sürer. Borçlu, sürenin dolmasından önce ifa etmekle yükümlü olduğundan; ihtar, temerrüt ve vade savunmalarınızı kurarken başlangıç gününü ve karşılayan günü dilekçede açıkça gösterin, tarihi takvim üzerinden gün gün doğrulayın.
Gerekçe
Türk Borçlar Kanunu’nun 92. maddesinin gerekçesi şu şekildedir:
818 sayılı Borçlar Kanununun 76. maddesini karşılamaktadır.
Tasarının üç fıkradan oluşan 91. maddesinde, diğer sürelerde vade düzenlenmektedir.
818 sayılı Borçlar Kanununun 76. maddesinin kenar başlığında kullanılan “2. Diğer eceller” şeklindeki ibare, Tasarıda “2. Diğer sürelerde vade” şeklinde değiştirilmiştir.
818 sayılı Borçlar Kanununun 76. maddesinin birinci fıkrasında kullanılan “veya sair herhangi bir tasarruf” şeklindeki ibare, Tasarıda “veya taraflardan birine düşen her hangi bir yükümlülüğün” şeklinde değiştirilmiştir. Ayrıca 818 sayılı Borçlar Kanununun 76. maddesinin son fıkrasının ikinci cümlesi, Tasarının 91. maddesinin son fıkrası olarak düzenlenmiştir.
Sistematik yapısı ile metninde yapılan düzeltme ve arılaştırma dışında, maddede 818 sayılı Borçlar Kanununa göre bir hüküm değişikliği yoktur.
Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe