TBK Madde 290 Koşullu bağışlama

Özet 2 fıkra · ~1 dk okuma

TBK 290, bağışlayan bağışlamasını bir koşula bağlayarak yapabilir; yerine getirilmesi bağışlayanın ölümüne bağlı tutulan bağışlamada ise vasiyete ilişkin hükümler uygulanır.

Resmi Metin

Koşullu bağışlama

Madde 290- (1) Bağışlama, bir koşula bağlanarak yapılabilir.

(2) Yerine getirilmesi bağışlayanın ölümüne bağlı olan bağışlamada, vasiyete ilişkin hükümler uygulanır.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

TBK m.290 bağışlamanın bir koşula (şarta) bağlanabileceğini düzenler; koşul erteleyici (taliki) ya da bozucu (infisahi) olabilir. Bozucu koşul gerçekleşirse kazandırma sona erer ve iade gündeme gelir; erteleyici koşulda bağışlama, koşul gerçekleşene kadar hüküm doğurmaz. Maddenin asıl kritik yanı ikinci cümledir: ifası bağışlayanın ölümüne bağlanan bağışlama, sağlararası kazandırma (TBK m.285) olmaktan çıkıp ölüme bağlı tasarruf sayılır ve vasiyete ilişkin hükümlere (şekil dâhil) tabi olur; bu nedenle salt yazılı ya da elden bağışlama şekline (TBK m.288, TBK m.289) güvenilerek yapılırsa geçersiz kalır. Koşullu bağışlamayı, karşı edim niteliği taşımayan yükümün konulduğu yüklemeli bağışlama (TBK m.291) ve bağışlananın önce ölmesi hâlinde konunun geri döndüğü dönme koşullu bağışlama (TBK m.292) ile karıştırmayın. Sık hata: ölüme bağlı ifayı basit koşul sanıp vasiyet şeklini atlamaktır. Şekil, bağışlamanın türüne göre belirlenir: bağışlama sözü için TBK m.288, elden bağışlama için TBK m.289; ifası bağışlayanın ölümüne bağlı kazandırmada ise vasiyete ilişkin şekil kuralları uygulanır.

Gerekçe

Türk Borçlar Kanunu’nun 290. maddesinin gerekçesi şu şekildedir:

818 sayılı Borçlar Kanununun 240 ıncı maddesini kısmen karşılamaktadır.

Tasarının iki fıkradan oluşan 289 uncu maddesinde, koşullu bağışlama düzenlenmektedir.

818 sayılı Borçlar Kanununun 240 ıncı maddesinin kenar başlığında kullanılan “D. Şartları ve Mükellefiyetleri / I. Umumiyet itibariyle” şeklindeki ibareler, yüklemeli bağışlamanın, Tasarının 290 ıncı maddesinde ayrıca düzenlendiği göz önünde tutularak, “III. Koşullu bağışlama” şeklinde değiştirilmiş ve kısaltılmıştır.

Sistematik yapısı ile metninde yapılan düzeltme ve arılaştırma dışında, maddede 818 sayılı Borçlar Kanununa göre bir hüküm değişikliği yoktur.

İlgili Yargıtay Kararları - TBK m.290 uygulaması

Aşağıdaki ilkeler, ilgili kararlardan derlenmiştir.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E. 2020/2229 K. 2021/3257 Bozma

Bağışlamanın koşullu olup olmadığı yalnız resmî akdin sözlerine göre belirlenmez; akitte bağışın kayıtsız ve şartsız yapıldığı yazılsa bile, mülkiyetin naklinin dayanağını oluşturan dilekçe, idari karar ya da sair belgelerden temlikin bir koşula bağlandığı anlaşılıyorsa bağışlama koşullu sayılır ve tarafların gerçek iradesi ile bağışlayanın asıl amacı esas alınır.

Detaylı özeti gör

Davacı, 276.000 m2 yüzölçümlü tarla vasıflı 240 parsel sayılı taşınmazdaki 13/11520 payını 06.01.1989 tarihli akitle davalı derneğe bağışlamış; bağışın üzerine sosyal tesis yapılması, tesise kendi adının verilmesi ve tesisin derneğin Bayrampaşa şubesince kullanılması amacıyla yapıldığını, koşulun yerine getirilmediğini ileri sürerek 14.07.2014 tarihinde tapu iptali ve tescil istemiştir. Davalı, payın kayıtsız şartsız bağışlandığını savunmuştur. Yerel mahkeme bağışın koşullu olduğu ve koşulun yerine getirilmediği gerekçesiyle davayı kabul etmiş; Bölge Adliye Mahkemesi, resmi akitte bağışın koşulsuz yazıldığını belirterek hükmü kaldırıp davayı reddetmiştir. Daire, resmi akit dışında kalan 19.10.1988 tarihli dilekçe ile derneğin 22.11.1988 tarihli cevabi yazısının bağışın koşullu olduğunu gösterdiğini, davalının 14.05.2012 tarihinde cebri satışla taşınmazın tam maliki olmasına rağmen koşula yönelik hiçbir işlem yapmadığını belirterek kararı bozmuştur.

İlkeler ilgili kararlardan derlenmiştir; tam karar metni esas alınmalıdır. Yargıtay içtihadı zamanla değişebilir.

Bize WhatsApp'tan ulaşın!