Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe HMK Madde 6 Genel yetkili mahkeme
HMK 6, kural olarak davanın, davalı kişinin dava açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesinde görüleceğini; yerleşim yerinin de Türk Medenî Kanunu hükümlerine göre saptanacağını gösterir.
Resmi Metin
Genel yetkili mahkeme
Madde 6- (1) Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.
(2) Yerleşim yeri, 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu hükümlerine göre belirlenir.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
Bu madde, yetki kurallarının çıkış noktası olan genel yetkili mahkemeyi belirlemektedir. Birinci fıkrada davanın kural olarak hangi yer mahkemesinde açılacağı; ikinci fıkrada ise bu belirlemede esas alınan yerleşim yeri kavramının kaynağı düzenlenmiştir.
Birinci fıkraya göre genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir; yetki bakımından kural, davanın davalının bulunduğu yerde görülmesidir. Yerleşim yerinin davanın açıldığı tarihe göre saptanması, sonradan gerçekleşen adres değişikliklerinin kural olarak açılmış davanın yetkisini etkilememesi sonucunu doğurur. İkinci fıkra, yerleşim yerinin Türk Medenî Kanunu hükümlerine göre belirleneceğini öngörerek usul hukukundaki yetki kuralını maddi hukuktaki yerleşim yeri tanımına bağlamıştır. Bu genel kural, özel yetki hâllerini düzenleyen diğer maddelerle birlikte uygulanır.
Gerekçe
1086 sayılı Kanunun 9. maddesinin birinci fıkrasında olduğu gibi, davalının yerleşim yeri mahkemesi, genel yetkili mahkeme olarak kabul edilmiştir. Türk Medeni Kanununun 19. maddesindeki düzenlemeye paralel olarak, kavram birliğini gerçekleştirmek amacıyla, “ikametgah” yerine “yerleşim yeri” kavramı kullanılmıştır. Hükümde, gerçek kişiler dışında, tüzel kişi ifadesine yer verilerek, “yerleşim yeri” kavramının her ikisi için de geçerli olduğu, belirtilmek istenmiştir. Ayrıca, davalının, davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri esas alınarak, davalının daha sonra yerleşim yerini değiştirmesi halinde, mahkemenin yetkisinin bundan etkilenmesi ve yetkisiz hale gelmesi önlenmiştir.
Maddenin ikinci fıkrasında, genel yetkili mahkemenin belirlenmesinde esas alınan, “yerleşim yeri”nin neye göre ve nasıl belirleneceği konusunda doğabilecek tereddütleri gidermek amacıyla, “yerleşim yerinin Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre” belirleneceği konusunda açıklık getirilmiştir.