HMK Madde 420 Tahkimde görevin yerine getirilememesi
HMK 420, hakemin hukuki veya fiilî sebeplerle görevini zamanında yerine getirememesi hâlinde hakemliğin çekilme ya da tarafların anlaşmasıyla sona ereceğini; uyuşmazlık çıkarsa mahkemenin hakemin yetkisinin sona erdirilmesine kesin olarak karar verebileceğini gösterir.
Resmi Metin
Görevin yerine getirilememesi
Madde 420- (1) Bir hakem, hukuki veya fiilî sebeplerle görevini hiç ya da zamanında yerine getiremediği takdirde hakemlik görevi, çekilme veya tarafların bu yönde anlaşmaları suretiyle sona erer.
(2) Taraflardan her biri, hakemin çekilmesini gerektiren sebeplerin varlığı konusunda aralarında uyuşmazlık olursa, mahkemeden hakemin yetkisinin sona erdirilmesi konusunda karar verilmesini isteyebilir. Mahkemenin vereceği karar kesindir.
(3) Hakemin görevinden çekilmesi veya diğer tarafın hakemin yetkisinin sona ermesine muvafakat etmesi, hakemin ret sebeplerinin varlığının kabulü anlamına gelmez.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
Bu madde, bir hakemin hukuki veya fiilî sebeplerle görevini hiç ya da zamanında yerine getiremediği durumda hakemlik görevinin ne şekilde sona ereceğini düzenler. Birinci fıkraya göre böyle bir durumda görev, hakemin çekilmesi veya tarafların bu yönde anlaşması suretiyle sona erer. İkinci fıkra, çekilmeyi gerektiren sebeplerin varlığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık çıkması ihtimaline yöneliktir ve bu hâlde her bir tarafa, hakemin yetkisinin sona erdirilmesi için mahkemeye başvurma imkânı tanır; mahkemenin bu konuda vereceği kararın kesin olduğu açıkça belirtilir. Üçüncü fıkra ise hakemin çekilmesinin veya diğer tarafın yetkinin sona ermesine muvafakat etmesinin, ret sebeplerinin varlığının kabulü anlamına gelmeyeceğini hükme bağlar.
Düzenleme, görevini ifa edemeyen hakemin durumunu çekilme ve anlaşma mekanizmalarıyla çözmeyi, taraflar uzlaşamadığında ise denetimi mahkemeye bırakmayı öngörür. Mahkemenin kararının kesin olması, yetkinin sona erdirilmesine ilişkin uyuşmazlığın bu aşamada nihai biçimde karara bağlanacağını gösterir. Üçüncü fıkradaki ayrım, görevini yerine getirememe nedeniyle gerçekleşen sona erme ile hakemin tarafsızlık veya bağımsızlığına dayalı ret sebepleri arasındaki farkı korumaya yöneliktir; böylece çekilme veya muvafakat, ret sebeplerinin kabulü gibi sonuç doğurmaz.
Gerekçe
Maddenin birinci fıkrasında, bir hakemin hukuki veya fiili sebeplerle görevini hiç ya da zamanında yerine getirmesi imkanı olmadığı durumlarda, doğal olarak o hakeme sorumlu tutulmaksızın çekilme hakkı tanınmıştır. Yine, bahsedilen durumlarda taraflara da anlaşarak o hakemin hakemlik görevini sona erdirip, tahkimi tekrar işler hale getirme imkanı tanınmıştır.
İkinci fıkrada, hakemin yetkisinin sona ermesi konusunda tarafların anlaşamaması ihtimaline karşı, son söz mahkemeye bırakılmıştır. Tahkimde sürati sağlamak için, mahkemenin bu konuda vereceği kararın nihai olduğu belirtilmiştir.
Maddenin üçüncü fıkrasında ise hakemin görevden çekilmesi veya diğer tarafın hakemlik yetkisinin sona ermesine muvafakat etmesi durumunun, farklı bir şekilde yorumlanması engellenmek istenmiştir.
ADALET KOMİSYONU RAPORU
Tasarının 423, 424, 425, 426, 427 ve 428 inci maddeleri, teselsül nedeniyle 425, 426, 427, 428, 429 ve 430 uncu maddeler olarak aynen kabul edilmiştir.
TBMM GENEL KURULU
TBMM Genel Kurulunda 5., 6., 7., 8., 9. ve 10. maddeler tasarı metninden çıkartılmış ve diğer maddeler buna göre teselsül ettirilmiştir.
Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe