HMK Madde 168 - Davaların birleştirilmesi: Kanun yolları

Bu madde, davaların birleştirilmesi ve ayrılması hakkında verilen kararlara karşı hangi kanun yoluna ne zaman başvurulabileceğini düzenler. Tek fıkradan oluşan hüküm, aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde görülmekte olan davalar yönünden verilen birleştirme ve ayırma kararlarını esas alır. Bu çerçevede ilk derece mahkemesinin verdiği bu nitelikteki kararlara karşı istinaf yoluna, bölge adliye mahkemesinin verdiği kararlar hakkında ise temyiz yoluna gidilmesi mümkündür; ancak her iki kanun yoluna da yalnızca hükümle birlikte başvurulabilir.

Düzenlemenin işleyişi, birleştirme ve ayırma kararlarının tek başına bir kanun yolu denetimine konu edilmesini engellemeye yöneliktir; bu ara kararlar bağımsız biçimde değil, ancak esas hakkındaki hükümle birlikte denetlenir. Fıkranın son cümlesi bu yapıyı pekiştirir: söz konusu husus tek başına, bölge adliye mahkemesinde hükmün kaldırılarak esastan incelenmesi; Yargıtayda ise bozma sebebi teşkil etmez. Böylece birleştirme veya ayırma kararındaki bir aykırılık, ancak hükmü etkilediği ölçüde ve hükümle birlikte yapılan denetimde değerlendirilebilecek, kendi başına kaldırma ya da bozma sonucu doğurmayacaktır.