TMK Madde 144 Evlenme işlemlerine ilişkin yönetmelik

Hazırlayan: Av. Saim İncekaşAdana BarosuGüncelleme: 09.06.2026

Özet 1 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 144, evlenme işlemine ilişkin idari süreçlerin düzenleyici işlemlerle belirlenmesini hükme bağlamaktadır.

Resmi Metin

Yönetmelik

Madde 144- Evlenme işlemi, evlenme kütüğü, evlenmeye ilişkin yazışma ve evlenme ile ilgili diğer konular yönetmelikle düzenlenir.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Bu madde, evlenme işlemine ilişkin idari süreçlerin düzenleyici işlemlerle belirlenmesini hükme bağlamaktadır. Evlenme işlemi, evlenme kütüğü, evlenmeye ilişkin yazışma ve evlenme ile ilgili diğer konular yönetmelikle düzenlenir. Bu düzenleme, evlenme hukukunun uygulamaya ilişkin ayrıntılarını ve usul kurallarını kanun yerine yönetmeliğe bırakarak düzenleme esnekliği sağlamaktadır.

4721 sayılı Kanun’un gerekçesinde, eski Kanundaki nizamname yerine yönetmelik çıkarılmasının öngörüldüğü belirtilmiştir. Evlenme başvurusu, tören usulü, kütük kayıtları ve yazışmalar gibi idari süreçlerin yönetmelikle düzenlenmesi, değişen toplumsal ihtiyaçlara ve idari gereksinimlere kanun değişikliği gerektirmeden uyum sağlanabilmesini mümkün kılmaktadır.

Gerekçe

Maddeyle, yürürlükteki Kanunun 111 inci maddesinde öngörülen nizamname yerine yönetmelik çıkarılması öngörülmektedir. Bu yönetmelikle evlenme işlemi, evlenme kütüğü, evlenmeye ilişkin yazışmalar ve evlenme başvurusu ve töreniyle ilgili diğer konular düzenlenecektir.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş HGK içtihatları

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E. 2006/242 K. 2006/270 Bozma

Bireyin samimi iradesinin tespitinin önem taşıdığı, TMK m.134-144'te düzenlenen evlenme gibi hukuki kurumlarda taraf vekil aracılığıyla değil mahkemece bizzat dinlenir; vekille irade beyanına cevaz verilmez.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Sigortalı işsizin işsizlik ödeneği için Kuruma avukat vekili aracılığıyla yaptığı başvurunun, 4447 s.K. m.48/51'deki "doğrudan/şahsen" başvuru koşulunu karşılayıp karşılamadığıdır. Değerlendirme: Yasanın amacı, sigortalı ile Kurum arasında organik bağ kurulmasını gerektirir; bizzat tarafın iradesinin arandığı kurumlara (isticvap, TMK 134-144 evlenme, m.166/2 boşanma) benzer biçimde şahsen başvuru zorunludur. Davacının süresinde şahsen başvurusu yoktur. Sonuç: Direnme kararı bozulmuştur (oyçokluğu).

Kararı incele →

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E. 2006/243 K. 2006/271 Bozma

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 134-144. maddelerinde düzenlenen evlenme, bireyin gerçek iradesinin önemli olduğu ve mahkemece tarafın bizzat dinlenmesinin öngörüldüğü, vekil aracılığıyla irade beyanına cevaz verilmeyen hukuki kurumlardandır.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: 4447 sayılı Kanun m.48 ve 51 uyarınca işsizlik ödeneği için aranan "doğrudan/şahsen başvuru" koşulunun, avukat vekili aracılığıyla yapılan başvuruyla karşılanıp karşılanmadığı; kişinin gerçek iradesinin bizzat aranması gereken haller bağlamında değerlendirilir. Değerlendirme: HGK, bireyin samimi iradesinin bizzat tespitinin gerektiği isticvap ile TMK 134-144. maddelerdeki evlenme ve boşanma davalarına benzer şekilde, sigortalının şahsen başvuru zorunluluğunu Yasanın amacına uygun bulmuştur. Sonuç: Direnme kararı bozulmuştur.

Kararı incele →

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E. 2000/1626 K. 2000/1696 Direnme Bozuldu
Tazminat Nafaka Kusur

Boşanma davasında TMK'nın 137, 143 ve 144. maddelerine dayanılarak hükmolunan tazminat ve nafaka istemleri boşanmanın fer'i niteliğinde olup ayrıca harç ve vekalet ücretine tabi değildir.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Evlilik birliğinin temelinden sarsılması nedenine dayalı boşanmada, kocasına "kavat" diyen davacı lehine manevi tazminata hükmedilip hükmedilemeyeceği ve boşanmaya bağlı tazminat-nafaka istemlerinin ayrıca harç ve vekalet ücretine tabi olup olmadığı. Değerlendirme: Yerel mahkeme, davacının sürekli dövülmesine tepki olarak bu sözü söylediğini belirterek kusursuz kabul etmiş ve önceki kararında direnmiştir; delillerin değerlendirilmesinde isabetsizlik bulunmamıştır. Sonuç: Direnme kararının ONANMASINA, oybirliğiyle karar verildi.

Kararı incele →

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

© . Tüm hakları Avukat Saim İncekaş’a aittir.

Feragat: Bu sitedeki içerikler genel bilgilendirme amacıyla sunulur; mevzuat ve içtihatlar zamanla değişebilir. Buradaki açıklamalar hukuki danışma değildir. Herhangi bir işlem yapmadan önce dosyanıza özel profesyonel görüş alınız.

İlişki ve KVKK: Bu site üzerinden iletişime geçmeniz tek başına avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Kişisel verileriniz KVKK kapsamında işlenir; bkz. Aydınlatma Metni.

Bize WhatsApp'tan ulaşın!