İçeriğe geç

TCK Madde 96 Eziyet

Özet 2 fıkra · ~2 dk okuma

TCK 96, Bir kimsenin eziyet çekmesine yol açacak davranışları gerçekleştiren kişi hakkında iki yıldan beş yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.

Yürürlükte Değişiklik var Son değişiklik: · 7406 s.K. m.5
İçindekiler

Sayfa içeriğiTCK Madde 96 - Eziyet

Resmi Metin

Eziyet

Madde 96- (1) Bir kimsenin eziyet çekmesine yol açacak davranışları gerçekleştiren kişi hakkında iki yıldan beş yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. Suçun kadına karşı işlenmesi hâlinde cezanın alt sınırı iki yıl altı aydan az olamaz.

Ek hüküm: · 7406 s.K. m.5

(2) Yukarıdaki fıkra kapsamına giren fiillerin;

  1. a) Çocuğa, beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak durumda bulunan kişiye ya da gebe kadına karşı,
  2. b) Üstsoy veya altsoya, babalık veya analığa ya da eşe veya boşandığı eşe karşı,

İşlenmesi halinde, kişi hakkında üç yıldan sekiz yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Değişiklik Bilgisi

Bu maddede mevcut doğrulanmış değişiklik aşağıda gösterilmektedir. Madde yürürlüktedir; güncel ve yürürlükteki tam metin yukarıdadır. Önceki metinler aşağıda yürürlükte kaldıkları tarihlerle verilmiştir. Hangi metnin uygulanacağı suç tarihine göre belirlenir; suç tarihindeki kanun ile sonra yürürlüğe giren kanunların hükümleri farklıysa TCK m.7/2 gereği fail lehine olan uygulanır. Tarih aralıkları metnin yürürlük dönemini gösterir; somut olaya uygulanacak hükmü tek başına belirlemez.

  1. Ek cümle 7406 s.K. m.5

Önceki metinler

  1. Önceki metin 1. fıkra Yürürlükte: -
    1. fıkra metnini göster (1 Haziran 2005 - 26 Mayıs 2022)
    Önceki metin · Yürürlükte: 1 Haziran 2005 - 26 Mayıs 2022 Bir kimsenin eziyet çekmesine yol açacak davranışları gerçekleştiren kişi hakkında iki yıldan beş yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. Metnin dayanağı: Fıkranın 5237 sayılı Kanundaki ilk metni (RG 12/10/2004, S.25611). Bu dönemi bitiren işlem: 27 Mayıs 2022'de 7406 s.K. m.5 ile değiştirildi (RG 27/5/2022, S.31848). Kaynaklar: Eski metin - Resmî Gazete
  2. Önceki metin 2. fıkra Yürürlükte: -
    2. fıkra metnini göster (1 Haziran 2005 - 13 Temmuz 2021)
    Önceki metin · Yürürlükte: 1 Haziran 2005 - 13 Temmuz 2021 Yukarıdaki fıkra kapsamına giren fiillerin;
    a) Çocuğa, beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak durumda bulunan kişiye ya da gebe kadına karşı,
    b) Üstsoy veya altsoya, babalık veya analığa ya da eşe karşı,
    İşlenmesi halinde, kişi hakkında üç yıldan sekiz yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
    Metnin dayanağı: Fıkranın 5237 sayılı Kanundaki ilk metni (RG 12/10/2004, S.25611). Bu dönemi bitiren işlem: 14 Temmuz 2021'de 7331 s.K. m.8 ile değiştirildi (RG 14/7/2021, S.31541). Kaynaklar: Eski metin - Resmî Gazete

Eski metnin tam karşılaştırması için mevzuat.gov.tr ve Resmî Gazete arşivini inceleyebilirsiniz.

Avukat Yorumu

TCK m.96 kapsamında eziyet suçu, bir kimsenin eziyet çekmesine yol açacak davranışların gerçekleştirilmesiyle oluşur. Buradaki temel özellik, tek bir eylemin değil, mağdur üzerinde süreklilik ve sistematiklik taşıyan, belli bir zamana yayılan davranışların aranmasıdır; kişide bedensel veya ruhsal bir yıpranma yaratan, tekrarlanan fiiller bütünü suçun maddi unsurunu oluşturur. Bu suçu TCK m.94’te düzenlenen işkenceden ayıran temel ölçüt failin sıfatıdır: eziyet herhangi bir kişi tarafından işlenebilirken, işkence yalnızca kamu görevlisi tarafından işlenebilen bir suç olarak öngörülmüştür.

Temel halde faile iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası verilir; suçun kadına karşı işlenmesi durumunda alt sınır iki yıl altı aydan aşağı olamaz. Kanun, mağdurun korunmaya daha muhtaç sayıldığı bazı durumları ağırlaştırıcı neden kabul etmiştir. Fiilin çocuğa, beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak durumdaki kişiye ya da gebe kadına karşı işlenmesi; ayrıca üstsoy veya altsoya, babalık veya analığa, eşe veya boşandığı eşe karşı işlenmesi hâlinde ceza artırılır ve bu hallerde üç yıldan sekiz yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.

Gerekçe

Bu maddeye 7406/2022 ile sonradan hüküm eklenmiştir. Aşağıdaki 2004 gerekçesi maddenin ilk metnine aittir; sonradan eklenen hükümler bu gerekçe kapsamında olmayabilir.

Madde metninde eziyet suçu tanımlanmıştır. Eziyet olarak, bir kişiye karşı insan onuruyla bağdaşmayan ve bedensel veya ruhsal yönden acı çekmesine, aşağılanmasına yol açacak davranışlarda bulunulması gerekir. Aslında bu fiiller de kasten yaralama, hakaret, tehdit, cinsel taciz niteliği taşıyabilirler. Ancak, bu fiiller, ani olarak değil, sistematik bir şekilde ve belli bir süreç içinde işlenmektedirler. Bir süreç içinde süreklilik arzeder bir tarzda işlenen eziyetin özelliği, işkence gibi, kişinin psikolojisi ve ruh sağlığı üzerindeki tahrip edici etkilerinin olmasıdır. Bu etkilerin uzun bir süre ve hatta hayat boyu devam etmesi, eziyetin bu kapsamda işlenen fiillere nazaran daha ağır ceza yaptırımı altına alınmasını gerektirmiştir. Maddenin ikinci fıkrasında, eziyet suçunun daha ağır cezayı gerektiren nitelikli unsurları belirlenmiştir. Bu unsurlara ilişkin açıklama için, kasten yaralama suçunun gerekçesine bakılmalıdır.

TCK m.96 ile İlgili Yargıtay Kararları

2 karar gösteriliyor.

1.CD E.2021/9897 K.2021/13592

Mağdurun yaralanmasına neden olan ayrı fiiller çok kısa aralıklarla ve süreklilik gösterecek biçimde işlendiğinde, bu eylemler bir bütün olarak TCK m.96'daki eziyet suçunu meydana getirir. Aynı eylemler kül hâlinde eziyet suçunu oluşturduğundan, fail hakkında ayrıca kasten yaralama suçundan mahkûmiyet hükmü kurulması isabetli değildir.

Detaylı özeti gör

Kanun yararına bozma konusu, aynı mağdura kısa aralıklarla yönelen davranışların iki ayrı suç mu yoksa tek bir eziyet süreci mi oluşturduğudur. Yerel mahkeme, suça sürüklenen çocuk hakkında TCK m.96/2-a, m.31/3 ve m.62 üzerinden eziyet nedeniyle hapis cezası kurup cezayı ertelemiş; ayrıca m.86/2, m.86/3-e ve m.52/2 uyarınca kasten yaralamadan adli para cezası vermiştir. Eziyet hükmü Yargıtayın 2020 tarihli ilamıyla kesinleşmiştir. Daire, iki gün arayla gerçekleştiği kabul edilen davranışların çok kısa zaman diliminde, sistematik ve devam eden bir süreç içinde bulunduğunu, bu yüzden parçalanamayacağını değerlendirmiştir. Kesinleşen eziyet mahkûmiyeti karşısında yaralama dosyasında yeni bir hüküm kurulamaz. Bakanlığın istemi kabul edilerek CMK m.309/4-d gereğince yaralama mahkûmiyeti bütün sonuçlarıyla kaldırılmış ve bu dava yönünden karar verilmesine yer olmadığı hüküm fıkrasına eklenmiştir.

8.CD E.2024/20746 K.2025/6605

Eziyet suçunun neticesi sebebiyle ağırlaşmış hâli kabul edilmemiş, cezayı artıran nedenler de TCK m.96/2’de sınırlı biçimde sayılmıştır. Bu nedenle eziyetle birlikte nitelikli yaralama gerçekleşse bile yaralamadan ayrıca mahkûmiyet kurulamaz; TCK m.44 gözetilip fiilin sürekliliği ve yaralama dışındaki kötü muameleler dikkate alınarak TCK m.3 ve m.61/1 uyarınca alt sınırdan uzaklaşılması gerekir.

Detaylı özeti gör

Direnme incelemesinde bölge adliye mahkemesi CMK m.307/4 uyarınca önceki kararını sürdürmüş; TCK m.96/2-b, m.53 ve m.58'i uygulayarak eşe karşı eziyetten 6 yıl hapis ve mükerrirlere özgü infaz rejimi belirlemiştir. Katılan kurum temel cezanın üst sınırdan seçilmesini, savunma ise suçun kanıtlanmadığını ve mağdur anlatımlarının çeliştiğini ileri sürmüştür. Olay tutanağı, kısmi ikrar, Adli Tıp raporu ve görgü tanığının anlatımı uyumlu bulunarak delil itirazları reddedilmiş, suç vasfı doğru görülmüştür. İki güne yayılan süreklilik ve ağır kemik kırığına ilişkin kabul, 2014 ve 2019 tarihli içtihatlarla birlikte değerlendirilmiştir. Eziyetin neticesi sebebiyle ağırlaşmış türü düzenlenmediği ve artırım nedenleri m.96/2'de sınırlı sayıldığı için ayrıca yaralama mahkûmiyeti kurulamaz. TCK m.44 gözetilip kastın yoğunluğu, süreklilik, zarar ve tehlikenin ağırlığı ile diğer kötü muameleler m.3/1 ve m.61/1 uyarınca temel cezayı alt sınırdan uzaklaştırmada kullanılabilir. Takdiri indirim uygulanmaması yerinde bulunmuş ve direnme hükmü onanmıştır.

İlkeler ilgili kararlardan derlenmiştir; tam karar metni esas alınmalıdır. Yargıtay içtihadı zamanla değişebilir.