TMK Madde 510 Mirasçılıktan çıkarma: Sebepleri

Özet 1 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 510, mirasçılıktan çıkarma sebeplerini iki bent altında tek fıkra üzerinden sayar ve cezai çıkarmanın koşullarını sınırlı bir liste ile belirler.

Resmi Metin

Sebepleri

Madde 510- Aşağıdaki durumlarda mirasbırakan, ölüme bağlı bir tasarrufla saklı paylı mirasçısını mirasçılıktan çıkarabilir:

  1. 1. Mirasçı, mirasbırakana veya mirasbırakanın yakınlarından birine karşı ağır bir suç işlemişse,
  2. 2. Mirasçı, mirasbırakana veya mirasbırakanın ailesi üyelerine karşı aile hukukundan doğan yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmemişse.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, mirasçılıktan çıkarma sebeplerini iki bent altında tek fıkra üzerinden sayar ve cezai çıkarmanın koşullarını sınırlı bir liste ile belirler. Birinci bent mirasçının mirasbırakana veya yakınlarına karşı ağır bir suç işlemiş olmasını çıkarma sebebi sayar; suç sıfatının ağırlığı maddenin lafzında nitelendirilmiştir, yani her suç değil ağır nitelikteki suçlar bu kapsamdadır. İkinci bent mirasçının mirasbırakana veya ailesine karşı aile hukuku gereği yükümlü olduğu görevleri önemli ölçüde yerine getirmemiş olmasını çıkarma sebebi sayar; ihmalin sıradan bir geçici aksaklık değil önemli ölçüde olması koşulu aranır. Çıkarma ölüme bağlı tasarrufla yapılır ve mirasbırakanın iradesi açıkça beyan edilmelidir. Avukatlık pratiğinde çıkarma tasarrufu hazırlanırken sebebin somut olay anlatımı ile birlikte tasarruf metnine yazılması, sonradan açılacak çıkarmanın iptali davalarında ispat yükünü taşıyan tarafın savunmasını kolaylaştırır.

Gerekçe

Eski Kanunun 457 inci maddesini karşılamaktadır.

Eski maddenin (l) nolu bendinde mirasçılıktan çıkarma sebebi olarak “ağır bir cürüm” öngörülmüş iken, yapılan değişiklikle bunun yerine “ağır bir suç” deyimi kullanılmıştır. Nitekim maddenin İsviçre Medeni Kanunundaki aslı olan 477 inci maddesinde ve bundan esinlenen 1984 tarihli Öntasarıda da “cürüm” yerine “suç” sözcüğü kullanılmıştır.

Mirasçılıktan çıkarılanın işlediği suçun ağır suç oluşturup oluşturmadığına hukuk hakimi, ceza hukukunun buna ilişkin kurallarıyla bağlı olmaksızın karar verecektir.

Maddenin (2) numaralı bendinde “Murisine veya ailesine karşı kanunen mükellef olduğu vazifeleri” yerine daha anlaşılır bir ifade olarak “Mirasbırakana veya mirasbırakanın ailesi üyelerine karşı aile hukukundan doğan yükümlülükleri” terimi kullanılmıştır. Bu değişiklik de 1984 tarihli Öntasarının düzenlemesine uygundur.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş HGK içtihatları

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E. 2023/53 K. 2024/464 Direnme Bozuldu
Miras

Saklı paylı mirasçı, davranışı objektif ve sübjektif olarak aile bağını koparacak ağır bir suç ya da aile hukuku yükümlülüklerinin önemli ölçüde ihlali düzeyine ulaşmadıkça cezai çıkarmayla saklı payından yoksun bırakılamaz; vekâletin kötüye kullanılması bunu tek başına sağlamaz.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Vasiyetnameyle mirasçılıktan çıkarmaya itiraz edilen olayda, vekâletin kötüye kullanılmasının ve tartışmada sarf edilen sözlerin TMK m.510'daki cezai çıkarma sebeplerini (ağır suç / aile hukuku yükümlülüklerinin önemli ölçüde ihlali) oluşturup oluşturmadığı. Değerlendirme: HGK çoğunluğu, vekâletin kötüye kullanılmasının borçlar hukukuna ait olup çıkarma sebebi sayılamayacağını, sözlerin de objektif ve subjektif olarak aile bağını koparacak ağırlıkta bulunmadığını, ispat yükünün davalıda olduğunu vurguladı. Sonuç: Direnme kararı bozuldu; Özel Daire bozmasına uyulmalı, saklı pay dışında tenkis incelemesi yapılmalıdır.

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Bölge Adliye Mahkemesi (İstinaf) Kararları

Adana Bölge Adliye Mahkemesi içtihatları

Adana BAM · İstinaf · 1. Hukuk Dairesi E. 2018/1053 K. 2018/1146 İstinaf Kabulü / Kaldırma

Adana BAM, TMK m.510 uyarınca mirastan ıskatın ölüme bağlı tasarruf niteliğinde olup mirasbırakanın ölümüyle hüküm ifade ettiğini, çıkarma sebebinin varlığını ispat yükünün ıskattan yararlanan mirasçıda olduğunu belirtti.

Detaylı özeti gör

Karar özeti: Davacılar, babalarının düzenlettiği vasiyetnameyle mirastan ıskat edildiklerini, gösterilen sebeplerin gerçek olmadığını ileri sürerek ıskat içeren tasarrufun iptalini istemiştir. İlk derece mahkemesi iptal koşulları davacılar lehine gerçekleşmediğinden davayı reddetmiştir. Adana BAM, istinaf sebepleriyle sınırlı ve re'sen kamu düzeni yönünden yaptığı incelemede uyuşmazlığı TMK m.510-559 çerçevesinde değerlendirmiştir.

Adana BAM · İstinaf · 1. Hukuk Dairesi E. 2018/630 K. 2018/651 İstinaf Kabulü / Kaldırma

Adana BAM, TMK m.510 kapsamında mirasçılıktan çıkarmanın ölüme bağlı tasarruf olduğunu, çıkarma sebebinin ispatlanamaması veya tasarrufta gösterilmemesi halinde saklı pay dışında tasarrufun yerine getirileceğini açıkladı.

Detaylı özeti gör

Karar özeti: Davacı, babasının düzenlettiği vasiyetnameyle mirastan mahrum bırakıldığını, gösterilen ıskat sebeplerinin gerçek olmadığını ileri sürerek vasiyetnamenin iptalini istemiştir. İlk derece mahkemesi, iptal koşulları davacı lehine gerçekleşmediğinden davayı reddetmiştir. Adana BAM, mirastan ıskat içeren ölüme bağlı tasarrufun iptali istemini TMK m.510-559 hükümleri çerçevesinde değerlendirmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi (istinaf) kararları bölgesel niteliktedir; bağlayıcı içtihat değildir, Yargıtay denetiminde değişebilir. Bilgilendirme amaçlıdır.

İlgili Hizmet

TMK 510, miras hukuku kapsamında sebepleri konusunu düzenler.

veraset ve tenkis davalarında profesyonel destek

İndeks
Bize WhatsApp'tan ulaşın!