TMK Madde 637 Miras sebebiyle istihkak davası: Koşulları

Özet 3 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 637, miras sebebiyle istihkak davasının taraflarını, hâkimin mirasçılık sıfatı uyuşmazlığını çözme yetkisini ve hak muhafazası için alınabilecek tedbirleri üç fıkra üzerinden düzenler ve mirasçıya elinde tereke bulunduran kimseye karşı dava hakkını tanır.

Resmi Metin

Koşulları

Madde 637- (1) Yasal veya atanmış mirasçı, terekeyi veya bazı tereke mallarını elinde bulunduran kimseye karşı mirasçılıktaki üstün hakkını ileri sürerek miras sebebiyle istihkak davası açabilir.

(2) Bu davada hâkim, mirasçılık sıfatıyla ilgili uyuşmazlıkları da çözer.

(3) Hâkim, davacının istemi üzerine hakkın korunması için davalının güvence göstermesi veya tapu kütüğüne şerh verilmesi gibi gerekli her türlü önlemi alır.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, miras sebebiyle istihkak davasının taraflarını, hâkimin mirasçılık sıfatı uyuşmazlığını çözme yetkisini ve hak muhafazası için alınabilecek tedbirleri üç fıkra üzerinden düzenler ve mirasçıya elinde tereke bulunduran kimseye karşı dava hakkını tanır. Birinci fıkra yasal veya atanmış mirasçının terekeyi veya bazı tereke mallarını elinde bulunduran kimseye karşı mirasçılıktaki üstün hakkını ileri sürerek istihkak davası açabileceğini hükme bağlar. İkinci fıkra hâkimin bu davada mirasçılık sıfatıyla ilgili uyuşmazlıkları da çözeceğini öngörür; usul ekonomisi açısından mirasçılık tartışması ayrı dava olarak ayrılmaz. Üçüncü fıkra davacının istemi üzerine hâkimin hakkın muhafazası için davalının teminat göstermesi veya tapu kütüğüne şerh verilmesi gibi her türlü tedbiri alacağını düzenler. Avukatlık pratiğinde mirasçı vekili dava açar açmaz ihtiyati tedbir istemini de aynı dilekçeye eklemeli ve teminat veya şerh tedbirinin somut talep şeklinde belirtilmesini sağlamalıdır.

Gerekçe

Eski Kanunun 577 inci maddesini karşılamaktadır.

Eski metnin ikinci ve üçüncü cümleleri üçüncü fıkra haline dönüştürülmüş ve ayrıca metne yeni ikinci fıkra eklenmiştir.

Yürürlükteki maddenin birinci fıkrasındaki “racih bir hakka malik olduğuna sahip olan kimse” ifadesi yerine “mirasçılıktaki üstün hakkını” ifadesi kullanılmıştır. Bunun yerine maddeye eklenen yeni ikinci fıkra ile davacının üstün hak sahibi olduğunu iddia etmesi hallerini de içine alacak şekilde hakimin, mirasçılık sıfatıyla ilgili uyuşmazlıkları da çözmesi esası kabul edilmiştir.

Maddenin ikinci fıkrasıyla getirilen yeni hükme benzer hüküm 3402 sayılı Kadastro Kanununun 25 inci maddesinde de yer almaktadır. Bu yeni hüküm ile usul ekonomisi sağlanmak istenmiştir. Hakimin miras sebebiyle istihkak davası vesilesiyle mirasçılık sıfatı tartışmalı ise, öncelikle bunu da çözmesi düşünülmüştür.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 1.HD içtihatları

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E. 2016/1070 K. 2018/15646 Bozma
Miras Usul

Mirasta iade istemli davada, terekeye dahil değeri elinde bulunduran kişi mirasçı değilse denkleştirme hükümleri uygulanamayacağından, iddia öncelikle TMK m.637 ve devamındaki miras sebebiyle istihkak davası bakımından incelenmelidir.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Mirasta iade, olmazsa tenkis istemli davada, mirasbırakanın hesabındaki paranın kendisine aktarıldığı saptanan davalının mirasçı olmaması halinde uyuşmazlığın hangi hükümler çerçevesinde inceleneceği. Değerlendirme: Davalı mirasçı olmadığından TMK m.669'daki denkleştirme uygulanamaz; iddia öncelikle TMK m.637 ve devamındaki miras sebebiyle istihkak davası bakımından, koşulları oluşmazsa tenkis yönünden incelenmelidir. Sonuç: Bu hususları içermeyen yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmadığından hüküm bozulmuştur.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E. 2014/11717 K. 2014/17781 Bozma
Miras Usul

Mirasbırakanın ölümünden sonra terekeye ait para ile bir mirasçı adına satın alınan taşınmaza yönelik istem, mirasta iade niteliğinde olup TMK m.637 çerçevesinde inceleme, araştırma ve delil değerlendirmesi yapılarak karara bağlanmalıdır.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Mirasbırakanın ölümünden sonra terekeye ait para ile davalı adına satın alınan bağımsız bölüm yönünden TMK m.637 uyarınca mirasta iade isteminin, yerel mahkemece bu çerçevede incelenmeden karara bağlanmasının hukuka uygunluğudur. Değerlendirme: Olayları bildirmek tarafa, hukuki nitelendirmeyi yapmak mahkemeye ait olup (HMK m.33), ölümden sonra terekenin parasıyla alınan taşınmaza ilişkin istemin m.637 kapsamında inceleme, araştırma ve delil değerlendirmesi gerektirdiği halde bu yapılmamıştır. Sonuç: Eksik inceleme ve yanlış hukuki nitelendirme nedeniyle hüküm bozulmuştur.

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Hizmet

TMK 637, miras hukuku kapsamında koşulları konusunu düzenler.

miras paylaşımı süreçlerinde avukat desteği

İndeks
Bize WhatsApp'tan ulaşın!