TMK Madde 264 Ortaklık malları ile meslek veya sanat icrası

Özet 1 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 264, mal ortaklığı rejiminde meslek veya sanat icrası bakımından özel bir yetki düzeni getirir.

Resmi Metin

Ortaklık malları ile meslek veya sanat icrası

Madde 264- Eşlerden biri, diğerinin rızasıyla ortaklık mallarını kullanarak, tek başına bir meslek veya sanat icra ederse, bu meslek veya sanata ilişkin bütün hukukî işlemleri yapabilir.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, mal ortaklığı rejiminde meslek veya sanat icrası bakımından özel bir yetki düzeni getirir. Eşlerden biri, diğerinin rızasıyla ortaklık mallarını kullanarak tek başına bir meslek veya sanat icra ediyorsa, bu meslek veya sanata ilişkin tüm hukukî işlemleri bağımsız olarak yapabilir.

Kural, olağan yönetim sınırlarına bakılmaksızın faaliyet alanının gerektirdiği işlemleri kolaylaştırmaya yöneliktir. Gerekçede belirtildiği üzere söz konusu rıza açık olabileceği gibi diğer eşin faaliyete ses çıkarmaması suretiyle örtülü de olabilir; bu hâlde icrayı yürüten eş hukukî güvenliğin gereği olarak işletmenin amacının gerektirdiği işlemleri tek başına yapma yetkisine sahiptir.

«Ortaklık mallarını kullanarak» ifadesi yalnızca somut malların kullanılmasını değil bu malların sağladığı diğer olanakları da kapsayacak biçimde geniş yorumlanır. Düzenleme rejimin günlük iktisadi faaliyetlere uyumlu işlemesini sağlar.

Gerekçe

Maddede eşlerden birinin, diğerinin rızasını almak koşuluyla ortaklığa dahil, malları kullanmak suretiyle bir meslek ya da sanatı icra ettiğinde, bu meslek veya sanatın gerektirdiği tüm hukuki işlemleri tek başına yapabileceği kabul edilmiştir. Söz konusu rıza açık olabileceği gibi eşin faaliyetine ses çıkarmamak suretiyle örtülü de olabilir: Bu halde eş, hukuk güvenliğinin bir gereği olarak, örneğin işlettiği bir işletmenin amaç ve konusunun gerektirdiği işlemleri tek başına yapmaya yetkilidir. Mehazın Almanca metninde bu maddeyi karşılayan 229 uncu maddede “ortaklık malları aracılığıyla” ifadesi kullanılmıştır. Bunun yerine “ortaklık mallarını kullanarak” ifadesi tercih edilmiştir. Bu ifade sadece ortaklık mallarının kullanılmasını değil, ortaklık mallarının sağladığı diğer olanakları kullanmayı da kapsar.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 2.HD içtihatları

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2023/7596 K. 2024/8137 Kısmi

Boşanma davasında hâkimin eşlerin mallarının yönetimine ilişkin re'sen aldığı geçici önlemlere dayanak gösterilen hükümler arasında, mal ortaklığında kişisel malların yönetimini düzenleyen TMK m.267 de yer almıştır.

Detaylı özeti gör

Davacı erkek, önceki boşanma davasının reddinin kesinleşmesinden sonra ortak hayatın yeniden kurulamadığını ileri sürerek TMK m.166/4 uyarınca boşanma istemiş; davalı kadın ise davanın süresinden önce açıldığını ve tarafların bir arada yaşadığını savunarak davanın reddini, aksi hâlde velayet, nafaka ve tazminat taleplerinde bulunmuştur. İlk Derece Mahkemesi davayı kabul ederek boşanmaya, çocuğun velayetinin anneye verilmesine, çocuk lehine tedbir ve iştirak nafakasına, kadının çalışması ve düzenli geliri nedeniyle tedbir ve yoksulluk nafakası taleplerinin reddine, kadın lehine 35.000 TL maddi ve 30.000 TL manevi tazminata hükmetmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi davalı kadının istinafını kısmen kabul ederek tazminatları 60.000 TL maddi ve 50.000 TL manevi olarak artırmış, diğer istinaf sebeplerini esastan reddetmiştir. Temyiz aşamasında uyuşmazlık, TMK m.166/4 koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği, kadın yararına nafaka koşullarının oluşup oluşmadığı ile tazminat ve nafaka miktarlarının uygunluğu noktasında toplanmış; ilgili hukuk olarak TMK m.4, m.166/4, m.174 ve m.175 ile HMK m.369-371 gösterilmiştir. Karar metni Değerlendirme bölümünde kesildiğinden nihai sonuç (onama/bozma) metinden anlaşılamamakta olup, sunulan metinde mal rejimine veya eşlerin mallarının yönetimine ilişkin geçici önlemler (TMK m.215/m.267) yönünde bir tespit bulunmamaktadır.

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Hizmet

TMK 264, eşler arası mal rejimi, edinilmiş mallara katılma ve tasfiye süreçleri bakımından ortaklık malları ile meslek veya sanat icrası alanında uygulanır.

Adana’da mal rejimi ve tasfiye davalarında avukat desteği

Bize WhatsApp'tan ulaşın!