Adana BAM, 5. HD., E. 2018/2593 K. 2020/1188 T. 21.12.2020

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :

İSKENDERUN 4. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ :

04/10/2018

NUMARASI :

2018/93 Esas – 2018/257Karar

DAVACI:

K1 – N1

VEKİLİ:

Av. K2- A1
DAVALI
:

SAĞLIK BAKANLIĞI

VEKİLİ:

Av. K3- A2

DAVANIN KONUSU :

Alacak
İSTİNAF YOLUNA
BAŞVURAN
DAVALI
:

SAĞLIK BAKANLIĞI
VEKİLİ
:

Av. K3

TALEP KONUSU :

Mahkeme Kararının Kaldırılması

İSTİNAF KARAR TARİHİ :

21.12.2020

KARAR YAZIM TARİHİ :

21.12.2020
İskenderun 4. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 04.10.2018 tarih ve 2018/93 Esas 2018/257 sayılı kararı ile kurulan hüküm nedeniyle davacı/davalı vekilinin istinaf başvurusu ile ilgili yapılan esas incelemesinde;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :

DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE :

Davacının Hatay İli İskenderun İlçesi F1 Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi Hemşirelik bölümünde öğrencilik yaptığı dönemde İskenderun Devlet Hastanesinde yapmış olduğu staj nedeni ile fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla ödenmeyen ıslah edilen tutar yönünden 2.000,00-TL staj ücreti alacağının davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;

Davacı taraf ile arasında düzenlenen sözleşmenin iş sözleşmesi niteliği taşımadığını, davacıya ait sözleşme, aylık devam çizelgesi, sigorta belgesi vb. belgelerin bulunmadığını belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI :

“Davacının davasının KABULÜ ile; 6.813,00-TL’nin 2.000,00-TL sinin dava tarihi olan 16/04/2018 tarihinden, bakiye 4.813,43-TL’ sinin ise ıslah tarihi olan 04/07/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte DAVALIDAN TAHSİLİ İLE DAVACIYA ÖDENMESİNE, ” şeklinde karar verildiği görülmüştür.

DAVALI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :

Davacının Hatay İskenderun Devlet Hastanesinde staj gördüğünü ve bu staj süresi boyunca kendisine ödenmediğini kurumca ödenmesi gerektiğini iddia ettiğini, her bir staj ücreti ödemesinin idari bir işlem olduğunu, davada davacının öğrenci olduğunu ve stajını yaptığını, Milli Eğitim Bakanlığının staj ödemelerinin yapılmasından sorumlu olduğunu, açılan davada kurumun hasım olmadığını davanın Milli Eğitim Bakanlığı husumetiyle görülmesi gerektiğini, dava konusu hak ve alacakların hak düşürücü zamanaşımına uğradığını, dava konusunun kesin ve belirlenebilir olduğunu, dava konusunun kesin ve belirlenebilir olduğu durumlarda kısmi dava açılamayacağını, açılmış ise fazlaya ilişkin hakların saklı tutulamaz olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLER :

Yazılı beyanlar, Meb Staj Sözleşmesi, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:

Dava,
3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu gereğince açılan, staj ücretinden kaynaklanan alacak talebidir.
3308 Sayılı Mesleki Eğitim Kanunu’nun 20/1. maddesine göre; “İşletmelerde beceri eğitimi gören öğrencilerin teorik eğitimi, mesleki ve teknik eğitim okul ve kurumlarında veya işletmelerin eğitim birimlerinde yapılır. Çalışma saatleri içinde yapılacak teorik eğitim haftada oniki saatten az olamaz. Bu eğitim yoğunlaştırılmak suretiyle de yapılabilir. Teorik eğitim günlerinde öğrenciler ücretli izinli sayılır.”

Aynı kanunun 25. maddesine göre “Aday çırak, çırak ve işletmelerde meslek eğitimi gören öğrencilere ödenecek ücret ve bu ücretlerdeki artışları aday çırak veya çırağın velisi veya vasisi veya kişi reşit ise kendisi; öğrenciler için okul müdürlüğü ile iş yeri sahibi arasında Bakanlıkça belirlenen esaslara göre düzenlenecek sözleşme ile tespit edilir. Ancak, işletmelerde meslek eğitimi gören örgün eğitim öğrencilerine, asgari ücretin net tutarının, 20 ve üzerinde personel çalıştırılan iş yerlerinde %30’undan, 20’den az personel çalıştıran iş yerlerinde %15’inden, aday çırak ve çırağa yaşına uygun asgari ücretin %30’undan aşağı ücret ödenemez.”

Aynı kanunun 26. maddesinde ise “Aday çırak, çırak ve işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere işletmelerce her yıl tatil aylarında bir ay ücretli izin verilir. Ayrıca mazeretleri kabul edilenlere okul müdürlüğünün görüşü alınarak bir aya kadar ücretsiz izin de verilebilir.” şeklinde düzenleme mevcuttur.

Dava, 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu’nun 25. maddesine dayanılarak özel hukuk hükümleri çerçevesinde hizmet karşılığı ve yasada belirtilen esaslara göre hesaplanacak staj ücreti alacağının tahsili istemiyle açıldığından, Adli Yargı (Yargıtay 4. Hukuk Dairesi’nin 2016/9454 esas 2016/11706 karar sayılı ilamı) görevli olup, Davalıya ait hastanede mesleki eğitimini geliştirmek amacı ile uygulamalı eğitim gören meslek lisesi öğrencisi ile davalı arasındaki sözleşme, 4857 Sayılı İş Kanunu anlamında bir iş sözleşmesi niteliğinde olmadığı gibi, BK’nın 393. Maddesi kapsamında bir hizmet sözleşmesi olarak kabulü de mümkün olmadığından, staj alacağına ilişkin davada Asliye Hukuk Mahkemeleri görevlidir.

Staj ücreti alacağı miktarının tam ve kesin bir biçimde belirlenebilmesi için bir kısım evrak- delil toplanması gerekmekle ve belli alanda eğitim almış-uzman sayılabilecek kişilerce belirlenebilecek olması nedeni ile, davacı tarafça HMK’nın 107. maddesi uyarınca belirsiz alacak davası açılması mümkündür.
6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 147/1. maddesi uyarınca davanın ücret alacaklarına uygulanan 5 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde açıldığı anlaşılmaktadır.
3308 sayılı Kanunun 3/l maddesinde, yasada geçen “işletme” kavramının “mal ve hizmet üreten kamu ve özel kurum, kuruluş ve işyerleri” şeklinde tanımlandığı, böylece davacının staj yaptığı kurum-hastanenin kanunda yer alan işletme tanımı içerisinde yer aldığı anlaşılmıştır.
3308 sayılı Kanunun 36. maddesi uyarınca “Aday çırak, çırak, kalfa ve işletmelerde mesleki eğitimde kamu ve özel kuruluşlarca yapılan teorik ve pratik eğitim giderleri kendi kurum ve kuruluşlarınca, işyerlerinde yapılan pratik eğitimin giderleri ise işyerlerince karşılanır.” Aynı Kanunun 20/1. maddesinde teorik eğitim günlerinde öğrencilerin ücretli izinli sayılacağı da düzenlenmiş olmakla, davacının staj ücretinin ödenmesi hakkındaki davasını staj yaptığı işletmenin bağlı olduğu davalı kuruma yöneltmesi de yerindedir.

Staj karşılığında ücret ödenmeyeceğine ilişkin yapılan yazılı ya da sözlü anlaşmalar 3308 Sayılı Yasanın 25. maddesi hükmü karşısında geçersizdir. Mesleki eğitimini okul dışındaki işletmelerde tamamlayan davacının yasa gereği hak kazandığı ücret alacağından sözleşme gereği vazgeçmesi mümkün değildir.

Sonuç olarak; davacının, davalı Sağlık Bakanlığı’na bağlı hastanede staj yaptığı, bu staj nedeniyle davacıya herhangi bir ücret ödenmediği, dairemizde görülen emsal nitelikteki dava dosyalarında bilgi ve belgeler ile kurumun niteliği gözetilerek davacının staj yaptığı sağlık kuruluşundan çalışan personel sayısının 20’den fazla olduğu, devam çizelgeleri dikkate alınarak davacının davalı Sağlık Bakanlığı’na bağlı hastanede staj yaptığı dönemlere ilişkin hesaplama yapılmış olması, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere işletmelerce her yıl tatil aylarında bir ay ücretli izin verileceğine ilişkin düzenleme de dikkate alındığında, HMK’nın 355. maddesi gereğince istinaf yoluna başvuran taraf ve istinaf sebepleri açısından sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, Yerel Mahkemenin davanın kabulü kararına yönelik davalının istinaf başvurusunun HMK’nun 353/1-b-1 maddeleri uyarınca esastan reddine dair aşağıdaki kararın verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM:

Yukarıda açıklanan nedenlerle,

1-
Davalının istinaf başvurusunun
HMK’nın 353/1-b-1 maddesi gereğince
ESASTAN REDDİNE,

2-Davalı kurum harçtan muaf olduğundan, istinaf harcı alınmasına yer olmadığına,

3-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

4-
Kararın tebliği, harç vb. işlemlerin
6100 Sayılı HMK’nın 359/3 md. uyarınca İlk Derece Mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK.’nın 362/1-a maddesi gereğince
KESİN olarak oybirliği ile karar verildi. 21/12/2020