Madde Metni
Hukuk Muhakemeleri Kanunumuzun 25. maddesi şu şekildedir:
| HMK Madde 25: | Taraflarca getirilme ilkesi (1) Kanunda öngörülen istisnalar dışında, hakim, iki taraftan birinin söylemediği şeyi veya vakıaları kendiliğinden dikkate alamaz ve onları hatırlatabilecek davranışlarda dahi bulunamaz. (2) Kanunla belirtilen durumlar dışında, hakim, kendiliğinden delil toplayamaz. |
Maddenin bağlı bulunduğu başlıklar şu şekildedir:
| Birinci Kısım: | Genel Hükümler |
| İkinci Bölüm: | Yargılamaya Hakim Olan İlkeler |
| Madde başlığı: | Taraflarca getirilme ilkesi |
Gerekçe
Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 25. maddesinin gerekçesi şu şekildedir:
Maddede, dava malzemesi olan vakıaların, taraflarca getirilmesi gerektiği vurgulanmıştır. Maddenin birinci fıkrası, 1086 sayılı Kanunun 75. maddesinin birinci fıkrasını karşılamaktadır. İkinci fıkra ise yeni bir hüküm olup, delillerin toplanması bakımından genel kuralı ifade etmektedir.
Maddede, 1086 sayılı Kanunun 75. maddesindeki “hatırlatacak hallerde dahi bulunamaz” ibaresi muhafaza edilmiştir. Bununla yasaklanan husus, somut bir olaya, vakıaya işaret edilmesi, vakıa getirilmesinin telkin edilmesidir.
Hakim, getirilen olayın olgularının, vakıalarının soyut hukuk normunun unsurlarını karşılamadığını beyan edebilecektir. Hakimin vakıalar yönünden yetkin kılınması veya sınırlanması hususu, Tasarının 36. maddesi ile birlikte değerlendirilmelidir. Maddede dava malzemesinin, davanın temelini teşkil eden vakıalar ve delillerin getirilmesi konusunda, tarafların mutlak yetkisi vurgulanmaktadır.
Maddenin ikinci fıkrası, 1086 sayılı Kanunun 75. maddesinin üçüncü fıkrasına nazaran dar kapsamlı olan ve hakime yeni delil emredebilme yetkisi veren 36. madde ile birlikte değerlendirilmelidir.
Not: Bu sayfada yer alan “Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 25. maddesi” direkt olarak “mevzuat.gov.tr” isimli Türkiye Cumhuriyeti kanunlarının paylaşıldığı resmi web sitesinde yer aldığı şekilde aynen paylaşılmaktadır. Maddeyi etkileyen kanun değişiklikleri takip edilmekte ve tarafımızca güncellenmektedir.
