TMK Madde 456 Vasilik görevinin süresi

Özet 3 fıkra · ~2 dk okuma

TMK 456, vasilik görevinin başlangıçta belirlenen süresi, uzatma rejimi ve sürenin dolması hâlinde vasiye tanınan kaçınma hakkını üç fıkra üzerinden düzenler.

Resmi Metin

Görevin süresi

Madde 456- (1) Vasi, kural olarak iki yıl için atanır.

(2) Vesayet makamı, bu süreyi her defasında ikişer yıl uzatabilir.

(3) Dört yıl dolunca vasi, vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, vasilik görevinin başlangıçta belirlenen süresi, uzatma rejimi ve sürenin dolması hâlinde vasiye tanınan kaçınma hakkını üç fıkra üzerinden düzenler. Birinci fıkra ana süreyi koyar: vasi kural olarak iki yıl için atanır. İkinci fıkra uzatma yetkisini düzenler: vesayet makamı bu süreyi her defasında ikişer yıl uzatabilir; uzatma kararı vesayet makamının takdirine bırakılmıştır ve bu yapı vasinin performansının periyodik denetiminde dolaylı bir yaptırım aracı olarak işlev görür. Üçüncü fıkra ise dört yılın dolması hâlinde vasiye kaçınma hakkı tanır; bu noktada görevin devam etmesi vasinin iradesine bağlanır. Hüküm önceki 399 uncu maddenin karşılığıdır; eski metinde dört yıllık tek dönem öngörülmüş ve uzatma rejimi düzenlenmemişken yeni yapı İsviçre Medeni Kanunu 415 inci maddesi esas alınarak iki yıllık periyotlara bölünmüş, böylece vasinin görevde verim eksikliği hâlinde uzatmama yoluyla görevden ayrılmasına olanak tanıyan periyodik bir denetim mekanizması kurulmuştur.

Gerekçe

Eski Kanunun 399 uncu maddesini karşılamaktadır.

İsviçre Medeni Kanununun bu maddeyi karşılayan 415 inci maddesinde vasilik görevinin iki yıl devam ettiği, bu sürenin dolması halinde yeniden iki yıl için atanabileceği öngörülmüştür. Yürürlükteki 399 uncu madde ise vasinin dört yıl için atanmasını öngörmüş, vasinin yeniden atanmasına ve yeniden atanmaya ilişkin süreye yer vermemiştir.

Vasilik görevinin önemi ve nezaketi göz önüne alınırsa bugünkü yaşam koşulları bakımından bu dört yıllık süre uzundur. Vasinin, vesayet makamı tarafından azledilmesi ve görevden uzaklaştırılması oldukça uzun, güç ve merasime bağlı bir iştir. Bu sebeple İsviçre Medeni Kanununun 415 inci maddesi esas alınmak suretiyle göreve atamanın iki yıl için olması, bu sürenin sonunda yeniden her defasında iki yıl için görev süresinin uzatılması öngörülmüş, ancak dört yılın bitiminde vasinin görevden çekilmesi hükmüne yer verilmiştir. Bu sayede, vesayet makamı, vasinin işlerinden memnun olmazsa iki yıllık süresi bitince bu süreyi uzatmamak yetkisine sahip olacak, bu ise vasilere görevlerini gereği gibi yapmaları için bir tür yaptırım teşkil edecektir. Vesayet makamı vasinin işlerinden memnun kalırsa, görev süresini iki yılda bir aynı süreyle uzatabilecektir. Ancak dört yıldan sonra görev süresinin uzatılması vasinin isteğine bağlıdır. Bu nedenle son fıkrada vasiye, dört yılın bitiminde görevden çekilebilme hakkı tanınmıştır. Maddenin üçüncü fıkrası yürürlükteki 399 uncu maddenin ikinci cümlesiyle aynıdır.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 2.HD içtihatları

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2011/15951 K. 2012/9920 Onama

Vasi kural olarak iki yıl için atanır; vesayet makamı bu süreyi her defasında ikişer yıl olmak üzere uzatabilir.

Detaylı özeti gör

Uyuşmazlık, sulh hukuk mahkemesince görülen vesayet davasında vasinin iki yıllık süreyle atanmasına ilişkin hükmün usul ve kanuna uygun olup olmadığı noktasında toplanmıştır. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, yerel mahkemenin hükmünü ONAMIŞ ve temyiz isteğini reddetmiştir. Daire gerekçesinde, vasinin iki yıl için atanmış olmasının Türk Medeni Kanunu'nun 456. maddesi gereği bulunduğunu, ayrıca bu sürenin vesayet makamınca her defasında ikişer yıl olmak üzere uzatılmasının yasal olarak mümkün olduğunu vurgulamıştır. Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere göre temyiz nedenlerinin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2011/20102 K. 2012/15350 Bozma

Vasilik görevi süresinin dolmasıyla sona erdiğinde (TMK m.480), mevcut vasiye tebligat yapılıp TMK m.456 uyarınca kaçınma hakkını kullanıp kullanmayacağı sorulmalı, gerektiğinde yeni vasi atanmalıdır.

Detaylı özeti gör

Uyuşmazlık, akıl hastalığı nedeniyle TMK m.405 uyarınca daha önce kısıtlanıp kendisine vasi atanmış bir kişi için yeniden kısıtlama ve farklı bir kişinin vasi atanması istemine ilişkindir; mahkeme talebi reddetmiş, Yargıtay hükmü bozmuştur. Daire, hâlihazırda kısıtlı olan kişinin tekrar kısıtlanamayacağını, bu nedenle kısıtlama isteminin konusunun kalmadığını, önceki vasiden farklı kişinin vasi atanması da istendiğinden talebin gerçekte "kısıtlının vasisinin değiştirilmesi" olarak nitelendirilmesi gerektiğini belirtmiştir. Ayrıca mahkemenin, vasinin değiştirilmesiyle birlikte istenen bakım merkezine yerleştirme yetki ve izni talebini hiç incelemediği saptanmıştır. Daire, mevcut vasi A.A.'ya durumu bildirir tebligat yapılıp davaya katılımının sağlanmasını ve TMK m.456 ile m.480 çerçevesinde inceleme yapılmasını gerekli görmüştür; bu kapsamda vasiye görevden kaçınma hakkını kullanıp kullanmayacağının sorulması, yeni vasi atanmasının gerekip gerekmediğinin ve vasi adayının göreve ehil olup olmadığının değerlendirilmesi, durumun gerektirmesi hâlinde başka bir kişinin de vasi atanabileceğinin göz önünde bulundurulması gerekirken eksik incelemeyle karar verilmesi usul ve yasaya aykırı bulunmuştur.

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

TMK Madde 456 - Vasilik görevinin süresi

İndeks
Bize WhatsApp'tan ulaşın!