TMK Madde 124 Evlenme yaşı

Hazırlayan: Av. Saim İncekaşAdana BarosuGüncelleme: 09.06.2026

Özet 2 fıkra · ~2 dk okuma

TMK 124, evlenme ehliyetinin yaş koşulunu düzenlemektedir.

Resmi Metin

Yaş

Madde 124- (1) Erkek veya kadın onyedi yaşını doldurmadıkça evlenemez.

(2) Ancak, hâkim olağanüstü durumlarda ve pek önemli bir sebeple onaltı yaşını doldurmuş olan erkek veya kadının evlenmesine izin verebilir. Olanak bulundukça karardan önce ana ve baba veya vasi dinlenir.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Bu madde, evlenme ehliyetinin yaş koşulunu düzenlemektedir. Erkek veya kadın on yedi yaşını doldurmadıkça evlenemez. Ancak hâkim, olağanüstü durumlarda ve pek önemli bir sebeple on altı yaşını doldurmuş olan erkek veya kadının evlenmesine izin verebilir; olanak bulundukça karardan önce ana ve baba veya vasi dinlenir.

4721 sayılı Kanun’un gerekçesinde, küçük yaştaki kızların evlendirilmesinin biyolojik ve psikolojik açıdan olumsuz etkileri göz önünde tutularak evlenme yaşının yükseltildiği belirtilmiştir. İstisnai evlenme yaşı olan on altı yaşın uygulanması, olağanüstü durumların ve pek önemli bir sebebin birlikte bulunmasına bağlanmıştır.

Gerekçe

Maddenin konu başlığındaki “Ehliyet şartları” yerine amacı daha iyi ifade etmek üzere “Ehliyetin koşulları” deyimi kullanılmıştır.

Küçük yaştaki kızların evlendirilmesinin gerek biyolojik gerek psikolojik açıdan olumsuz etkiler gösterdiği günümüzde tartışmasız olarak kabul edilen bir gerçektir. Daha ortaöğretim çağında bulunan onbeş yaşındaki bir küçüğün evlenmesine izin vermemek gerekir. Ülkemizde Medeni Kanunumuzun kabul edilmesinden bu yana bu konuda halkın bilinçlendiği ve eğitildiği göz önünde tutulmak suretiyle önemli bir kurum olan aile hayatının kurulmasında kadınlar için onbeş yaşın bitirilmesi yeterli görülmemiştir. Bu konuda bu kadar küçük yaşta evlenme yaşı itibarıyla ayrım erkek ve kadın arasında yapılmasının da anlamlı olmadığı kabul edilmelidir. Bu sebeple evlenme yaşı erkek ve kadın için onyedi yaşın bitirilmesi olarak kabul edilmiştir.

Aynı gerekçelerle erken evlenme yaşının da her iki cins için hem aynı hem daha yükseltilerek onaltı yaşın bitirilmesi olarak kabulü uygun görülmüştür.

Yürürlükteki maddenin ikinci fıkrasında yer alan “Karardan önce ana, baba veya vasinin dinlenmesi şarttır.” hükmü bu kişilerin bulunmaması, nerede olduklarının bilinmemesi gibi hallerde erken evlenmeye izin verilmesini engellemektedir. Bu nedenle bu kişilerin dinlenmesi maddede “mutlak bir zorunluluk” olmaktan çıkarılmış, “olanak bulundukça” dinlenmesi yönünde bir çözüm getirilmiştir.

İlgili Anayasa Mahkemesi Kararları - TMK m.124 uygulaması

Aşağıdaki ilkeler, Anayasa Mahkemesinin norm denetimi ve bireysel başvuru kararlarından derlenmiştir.

AYM Genel Kurul B. No: 2013/3262 İhlal

TMK m.124 uyarınca on yedi yaşını doldurmayan kişi evlenemez; hâkim, olağanüstü durumlarda ve pek önemli bir sebeple on altı yaşını dolduranın evlenmesine izin verebilir. AYM, evlenme yaşına ilişkin bu düzenlemelerde uluslararası sözleşmelere aykırı bir yön bulunmadığını belirtmiştir.

Detaylı özeti gör

Karar konusu: Başvuru, başvurucunun resmî bir evlilik olmaksızın birlikte yaşadığı kişi hakkında hakaret, tehdit, cinsel amaçla kişiyi hürriyetinden yoksun kılma, çocuğun nitelikli cinsel istismarı ve kasten yaralama suçlarından yaptığı şikâyet üzerine kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmesi nedeniyle işkence ve kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.

Kararı AYM Kararlar Bilgi Bankası'nda incele →

İlkeler, Anayasa Mahkemesinin kararlarından derlenmiştir; bağlayıcı metin kararın kendisidir. Bireysel başvuru bir kanun yolu değildir; kararlar somut başvurunun koşullarına göre verilmiştir. Norm denetimi ret kararları yalnız itiraz konusu kural ve gerekçeyle sınırlıdır; kuralın karar tarihinden sonra değiştirilip değiştirilmediği kartta belirtilir.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 2.HD içtihatları

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2012/20969 K. 2013/10153 Onama
Usul

TMK m.124 uyarınca onaltı yaşını doldurmuş küçüğün evlenmesine izin için olağanüstü bir durum ve pek önemli bir sebebin varlığı ve olanak bulundukça karardan önce ana ve babanın dinlenmesi gerekir.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Dava tarihinde onaltı yaşını doldurmuş, onyedi yaşını doldurmamış küçüğün evlenmesine TMK m.124 uyarınca izin verilip verilemeyeceği. Değerlendirme: Çoğunluk, delillerin takdirinde yanlışlık bulunmadığı gerekçesiyle yerel mahkeme kararını yerinde görmüş; karşı oyda ise olağanüstü durum ve pek önemli sebep ileri sürülüp kanıtlanmadığı, ananın da dinlenmediği belirtilmiştir. Sonuç: Hüküm onandı (oyçokluğuyla).

Kararı incele →

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2009/4261 K. 2010/8141 Bozma
Usul m.124/2

TMK m.124/2 gereği, 16 yaşını doldurmuş küçüğün evlenmesine izin verilirken olanak bulundukça karardan önce ana ve baba veya vasi dinlenmelidir; sağ olan ana-baba dinlenmeden izin verilmesi eksik incelemedir.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: 16 yaşını doldurmuş küçüğün olağanüstü durum ve önemli sebeple evlenmesine izin verilirken TMK m.124/2 uyarınca ana-babanın dinlenip dinlenmeyeceği. Değerlendirme: Anne ve baba sağ olduğu halde mahkemece dinlenmelerine yönelik hiçbir işlem yapılmaksızın, eksik inceleme ve araştırma ile evlenme izni verilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Sonuç: Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteği kabul edilerek hüküm, sonuca etkili olmamak üzere bozulmuştur.

Kararı incele →

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2022/11529 K. 2024/4553 Onama
Usul

TMK m.124'teki evlenme yaşı koşulu, 4721 sayılı Kanun'un yürürlüğünden (01.01.2002) önce kurulan evliliklere uygulanamaz; bu evliliklerde yaş koşulu bakımından evlenme tarihinde yürürlükte olan mülga Türk Kanunu Medenisi hükümleri esas alınır.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: 1966'da yapılan birlikteliğin, davacı erkeğin evlenme tarihinde küçük (15 yaş 10 ay) olması nedeniyle yokluğunun tespiti istenmiştir. Değerlendirme: İlk derece TMK m.124'e dayanarak evliliği yok saymış; BAM ise evlilik 2002 öncesi olduğundan yaş koşuluna 743 sayılı Kanun (m.88) uygulanacağını, taleple bağlılık (HMK m.25) gereği davacının ileri sürmediği vakıaya dayanılamayacağını belirtmiştir. Sonuç: BAM'ın davanın reddine ilişkin kararının onanmasına oybirliğiyle karar verilmiştir.

Kararı incele →

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2015/3626 K. 2015/9331 Bozma
Fiili Ayrılık m.124/2

TMK m.124/2 uyarınca hâkimin evlenme izni verebilmesi için 16 yaşın doldurulması yanında olağanüstü durum ve pek önemli bir sebep de zorunlu olup, tarafların birlikte/karı koca gibi yaşaması tek başına olağanüstü durum sayılamaz.

Detaylı özeti gör

Davacılar, 16 yaşını doldurmuş küçüğün fiilen karı koca gibi yaşadığı kişiyle evlenmesine izin verilmesini istemiş, yerel mahkeme izni vermiştir. Daire, TMK m.124/2 uyarınca hâkimin evlenme izni verebilmesi için 16 yaşı doldurma koşulu yanında olağanüstü durum ve pek önemli sebebin de bulunması gerektiğini, tarafların birlikte/karı koca gibi yaşamasının olağanüstü durum sayılamayacağını belirtmiştir. Karşı oy bunu pek önemli sebep görmüştür. Sonuç: Hüküm oyçokluğuyla bozulmuştur.

Kararı incele →

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2007/17963 K. 2009/3892 Bozma
Usul m.124/2

TMK m.124/2 gereğince 16 yaşını doldurmuş kişinin hakimin izni olmadan evlenmesi nisbi butlan sebebi olduğundan, mutlak butlana özgü olan Cumhuriyet Savcısının evliliğin iptalini isteme yetkisi bu halde bulunmaz.

Detaylı özeti gör

Evlenme tarihinde 16 yaşını doldurmuş olan davalı kadın, hakimin izni olmaksızın evlenmiştir. TMK m.124/2 uyarınca 16 yaşını dolduran kadın veya erkek ancak hakimin izniyle evlenebilir; bu izin alınmadan yapılan evlenme nisbi butlan sebebidir. Nisbi butlanda Cumhuriyet Savcısının evliliğin iptalini isteme yetkisi bulunmadığından, isteğin reddi gerekirken kabulü hatalıdır. Sonuç: Hüküm bozulmuştur.

Kararı incele →

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

© . Tüm hakları Avukat Saim İncekaş’a aittir.

Feragat: Bu sitedeki içerikler genel bilgilendirme amacıyla sunulur; mevzuat ve içtihatlar zamanla değişebilir. Buradaki açıklamalar hukuki danışma değildir. Herhangi bir işlem yapmadan önce dosyanıza özel profesyonel görüş alınız.

İlişki ve KVKK: Bu site üzerinden iletişime geçmeniz tek başına avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Kişisel verileriniz KVKK kapsamında işlenir; bkz. Aydınlatma Metni.

Bize WhatsApp'tan ulaşın!