TMK Madde 669 Mirasta denkleştirme yükümlülüğü: Mirasçılar arasında

Özet 2 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 669, yasal mirasçıların mirasbırakandan miras paylarına mahsuben aldıkları sağlararası karşılıksız kazandırmaları denkleştirme amacıyla terekeye geri vermekle yükümlü olduklarını ve altsoya yapılan tipik kazandırma türlerini tek fıkra üzerinden düzenler.

Resmi Metin

Mirasçılar arasında

Madde 669- (1) Yasal mirasçılar, mirasbırakandan miras paylarına mahsuben elde ettikleri sağlararası karşılıksız kazandırmaları, denkleştirmeyi sağlamak için terekeye geri vermekle birbirlerine karşı yükümlüdürler.

(2) Mirasbırakanın çeyiz veya kuruluş sermayesi vermek ya da bir malvarlığını devretmek veya borçtan kurtarmak ve benzerleri gibi karşılık almaksızın altsoyuna yapmış olduğu kazandırmalar, aksi mirasbırakan tarafından açıkça belirtilmiş olmadıkça, denkleştirmeye tâbidir.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, yasal mirasçıların mirasbırakandan miras paylarına mahsuben aldıkları sağlararası karşılıksız kazandırmaları denkleştirme amacıyla terekeye geri vermekle yükümlü olduklarını ve altsoya yapılan tipik kazandırma türlerini tek fıkra üzerinden düzenler. Tek fıkra yasal mirasçıların mirasbırakandan miras paylarına mahsuben elde ettikleri sağlararası karşılıksız kazandırmaları, denkleştirmeyi sağlamak için terekeye geri vermekle birbirlerine karşı yükümlü olduklarını hükme bağlar; mirasbırakanın çeyiz veya kuruluş sermayesi vermek ya da bir malvarlığını devretmek veya borçtan kurtarmak ve benzerleri gibi karşılık almaksızın altsoyuna yapmış olduğu kazandırmalar, aksi mirasbırakan tarafından açıkça belirtilmiş olmadıkça denkleştirmeye tâbidir. Aksi belirtme tasarrufun lafzından açıkça anlaşılmalıdır; varsayılan rejim denkleştirmedir. Avukatlık pratiğinde mirasçı vekili paylaşma öncesi sağlararası kazandırma listesini hazırlamalı, denkleştirme dışı bırakılan kazandırmalar için açık bir mirasbırakan beyanı varlığı kontrol edilmelidir.

Gerekçe

Eski Kanunun 603 üncü maddesini karşılamaktadır.

Kenar başlık madde ile uyumlu hale getirilmiştir. Birinci fıkrada hüküm değişikliği yoktur.

İkinci fıkrada denkleştirmeye tabi olan ve örnek olarak sayılan sağlararası karşılıksız kazandırmalar arasına, İsviçre Medeni Kanununun 626 ıncı maddesinin ikinci fıkrasında yapılan, fakat yürürlükteki metinde bulunmayan “bir malvarlığını devretmek” hususu da eklenmiştir.

İlgili Yargıtay Kararları

İlgili Yargıtay kararları

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2009/625 K. 2009/6776 Bozma
Miras

Altsoy dışındaki yasal mirasçıların mirasbırakandan elde ettikleri sağlararası karşılıksız kazandırmaların denkleştirmeye (iadeye) tabi olabilmesi için, bu kazandırmaların miras payına mahsuben verildiğinin kanıtlanması gerekir.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Altsoy dışındaki yasal mirasçının mirasbırakandan elde ettiği sağlararası karşılıksız kazandırmanın TMK m.669 uyarınca denkleştirmeye tabi olması için neyin kanıtlanması gerektiği. Değerlendirme: Bu kazandırmaların iadeye tabi olması için miras payına mahsuben verildiğinin kanıtlanması gerekir; davacı, davalı eşe aktarılan paranın miras payına mahsuben verildiğine ilişkin delil getirememiş, eşyalar yönünden de m.669 koşulları oluşmamıştır. Sonuç: Temyiz edilen hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E. 2015/3538 K. 2017/5421 Bozma
Miras Mülkiyet Usul

Miras bırakanın sağlararası olarak bir mirasçısına yaptığı kazandırma, koşulları varsa tenkis değil TMK m.669 uyarınca mirasta iade (denkleştirme) davasına konu olur ve mahkeme istemi gerçek hukuki niteliğine göre değerlendirip iade koşullarını araştırmalıdır.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Miras bırakanın sağlararası olarak mirasçısına yaptığı kazandırmanın TMK m.669 uyarınca mirasta iade (denkleştirme) davasına mı yoksa tenkis davasına mı konu olacağı ve istemin doğru nitelendirilmesi sorunudur. Değerlendirme: Davacılar mirasta iade istemiyle dava açıp ıslahla da değiştirmemişken, mahkeme istemi tenkis olarak niteleyip kabul etmiştir; oysa böyle bir kazandırma koşulların varlığı halinde mirasta iade davasına konu olur. Sonuç: TMK m.669 ve devamı maddelerdeki mirasta iade koşulları araştırılmadan kurulan hüküm bozulmuştur.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E. 2009/12798 K. 2010/1490 Bozma
Miras Usul

TMK m.669'a dayalı terekeye iade (mirasta denkleştirme) istemi tenkis davasıyla aynı sayılamaz; mahkeme bu istemi tenkis olarak nitelendirip denkleştirmeye özgü araştırma ve incelemeyi yapmadan karar veremez.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Birleşen davada davacılar 625 parsel yönünden TMK 669 uyarınca terekeye iade (mirasta denkleştirme) istemişken, mahkemenin bu istemi tenkis davası gibi değerlendirmesi sorunudur. Değerlendirme: Denkleştirme istemiyle tenkis istemi ayrı hukuki kurumlardır; mahkemenin denkleştirme yönünde araştırma ve inceleme yapmaksızın istemi tenkis sayıp tenkis koşulları oluşmadığından reddetmesi isabetsizdir. Sonuç: Karar HUMK m.428 gereğince oybirliğiyle bozulmuştur.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E. 2022/4007 K. 2022/7700 Onama
Miras Mülkiyet Usul

Mirasta denkleştirme (terekeye iade) istemi, mirasın paylaşılması tamamlanana kadar ileri sürülebilir ve paylaşım gerçekleşmediği sürece zamanaşımına uğramaz.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Mirasbırakanın taşınmazlarını kadastro tespitinde davalı oğulları adına tescil ettirmesi üzerine açılan, muris muvazaasına dayalı tapu iptali-tescil ile terditli olarak TMK m.669 uyarınca terekeye iade istemlerinin akıbeti. Değerlendirme: Denkleştirme yönünden terekeye temsilci atanmakla mirasçıların takip ve temyiz yetkisi son bulmuş; muris muvazaası yönünden ise red kararı yerinde görülmüştür. Sonuç: Denkleştirme talebine ilişkin davacı mirasçıları temyiz dilekçesinin reddine, muris muvazaasına dayalı talep yönünden Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar verilmiştir.

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Hizmet

TMK 669, miras hukuku kapsamında mirasçılar arasında konusunu düzenler.

miras paylaşımı süreçlerinde avukat desteği

İndeks
Bize WhatsApp'tan ulaşın!