TMK Madde 511 Mirasçılıktan çıkarma: Hükümleri

Resmi Metin

Hükümleri

Madde 511- (1) Mirasçılıktan çıkarılan kimse, mirastan pay alamayacağı gibi; tenkis davası da açamaz.

(2) Mirasbırakan başka türlü tasarrufta bulunmuş olmadıkça, mirasçılıktan çıkarılan kimsenin miras payı, o kimse mirasbırakandan önce ölmüş gibi, mirasçılıktan çıkarılanın varsa altsoyuna, yoksa mirasbırakanın yasal mirasçılarına kalır.

(3) Mirasçılıktan çıkarılan kimsenin altsoyu, o kimse mirasbırakandan önce ölmüş gibi saklı payını isteyebilir.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, mirasçılıktan çıkarmanın sonuçlarını üç fıkra üzerinden düzenler ve hem çıkarılan kişinin hukuki durumunu hem de bu çıkarmanın onun altsoyu bakımından doğurduğu etkileri birlikte ele alır. Birinci fıkra, çıkarmanın temel sonucunu ortaya koyar: çıkarılan kişi mirastan herhangi bir pay alamadığı gibi, saklı payının ihlal edildiği gerekçesiyle tenkis davası açma imkânından da yoksun kalır; böylece çıkarma, kişiyi hem yasal mirasçılık konumundan hem de saklı paya bağlı korumadan tümüyle dışlayan bir tasarruf olarak işlev görür. İkinci fıkra, çıkarılanın boşalan payının akıbetini bir varsayım kurgusuyla çözer; çıkarılan kişi mirasbırakandan önce ölmüş gibi kabul edilir ve payı varsa altsoyuna, altsoyu yoksa mirasbırakanın yasal mirasçılarına geçer. Bu fıkra aynı zamanda mirasbırakana başka türlü tasarrufta bulunma serbestisi tanır; çıkarma tasarrufuyla birlikte bu payı dilediğine bırakabilir. Üçüncü fıkra ise çıkarmanın kişiselliğini pekiştirir ve çıkarılanın altsoyunu korur; altsoy, kendi atası önce ölmüş gibi sayıldığından, çıkarmadan etkilenmeksizin kendi saklı payını talep edebilir. Avukatlık pratiğinde çıkarma tasarrufu hazırlanırken, payın altsoya geçişini engellemek veya yönlendirmek isteyen mirasbırakanın iradesi ikinci fıkranın tanıdığı serbesti çerçevesinde açıkça tasarruf metnine yazılmalı, aksi hâlde payın kanunî kurguyla altsoya kalacağı müvekkile baştan hatırlatılmalıdır.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 1.HD içtihatları

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E. 2014/21119 K. 2017/1318 Onama
Miras Mülkiyet Usul

Mirastan ıskata ilişkin karar kesinleştiğinde ıskat edilen kişi mirasçılık sıfatını yitirir ve mirasçılık sıfatına bağlı muris muvazaası ile tenkis davasını açma hakkına (aktif husumete) sahip olmaz.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Mirastan ıskat (çıkarma) kararı kesinleşen kişinin mirasçılık sıfatını yitirip yitirmediği ve muris muvazaasına dayalı tapu iptali/tescil ile tenkis davası açma hakkının (aktif husumet) bulunup bulunmadığı. Değerlendirme: Davacının mirastan ıskatına ilişkin karar kesinleşmiş olduğundan, TMK m.511 uyarınca davacının mirasçılık sıfatı bulunmadığı, bu nedenle muris muvazaası davası açamayacağı gözetilmiştir. Sonuç: Davacının temyiz itirazı reddedilerek usul ve yasaya uygun hükmün ONANMASINA karar verilmiştir.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E. 2014/11323 K. 2016/5100 Bozma
Miras

Mirastan ıskat edilen mirasçının altsoyu, TMK m.511 uyarınca ıskat edilenin yerini alarak saklı paylı mirasçı sıfatını kazanır ve bu sıfatla saklı payını aşan tasarrufun tenkisini isteyebilir.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Mirastan ıskat edilen mirasçının altsoyunun, TMK m.511 uyarınca saklı paylı mirasçı sıfatıyla tenkis davası açıp açamayacağı ve davanın tabi olduğu sürenin niteliği. Değerlendirme: Iskat edilenin altsoyu m.511 uyarınca onun yerini alarak saklı paylı mirasçı sıfatını kazanır ve tenkis isteyebilir; ancak dava, m.571'deki bir yıllık hak düşürücü süreye tabi olup zamanaşımı değerlendirmesi yapılması hatalıdır. Sonuç: Hak düşürücü süre yönünden değerlendirme yapılmak üzere hüküm bozulmuştur.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E. 2019/991 K. 2020/4180 Onama
Miras Mülkiyet

Vasiyetnameyle mirastan çıkarılan kişi süresinde iptal davası açmayıp ıskat kesinleşince, altsoyu TMK m.511 uyarınca çıkarılanın yerine geçerek yasal mirasçı sıfatını kazanır ve bu sıfatla muris muvazaası davası açma ehliyetine sahip olur.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Mirastan çıkarılan (ıskat edilen) kişinin altsoyunun, ıskatın kesinleşmesiyle TMK m.511 uyarınca onun yerine yasal mirasçı sıfatını kazanıp muris muvazaası davası açma ehliyetine sahip olup olmadığı. Değerlendirme: Vasiyetnameyle ıskat edilen anne süresinde iptal davası açmadığından ıskat kesinleşmiş, altsoyu onun yerine mirasçı sayılarak dava açmış; ancak temlikin bakım, hizmet ve emek karşılığı yapıldığı, mal kaçırma amacı bulunmadığı saptanmıştır. Sonuç: Birleştirilen davanın reddine ilişkin hükmün ONANMASINA karar verilmiştir.

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Hizmet

TMK 511, miras hukuku kapsamında hükümleri konusunu düzenler.

veraset ve tenkis davalarında profesyonel destek

Bize WhatsApp'tan ulaşın!