Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe TMK Madde 527 Olumlu miras sözleşmesi
TMK 527, olumlu miras sözleşmesinin temel niteliklerini iki fıkra üzerinden düzenler ve mirasbırakanın iradesinin bağlayıcılık derecesini sağlığında geçerli bir sözleşme aracılığıyla pekiştirir.
Resmi Metin
Olumlu miras sözleşmesi
Madde 527- (1) Mirasbırakan, miras sözleşmesiyle mirasını veya belirli malını sözleşme yaptığı kimseye ya da üçüncü bir kişiye bırakma yükümlülüğü altına girebilir.
(2) Mirasbırakan, malvarlığında eskisi gibi serbestçe tasarruf edebilir; ancak, miras sözleşmesindeki yükümlülüğü ile bağdaşmayan ölüme bağlı tasarruflarına veya bağışlamalarına itiraz edilebilir.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
Madde, olumlu miras sözleşmesinin temel niteliklerini iki fıkra üzerinden düzenler ve mirasbırakanın iradesinin bağlayıcılık derecesini sağlığında geçerli bir sözleşme aracılığıyla pekiştirir. Birinci fıkra mirasbırakanın miras sözleşmesiyle mirasını veya belirli malını sözleşme yaptığı kimseye ya da üçüncü bir kişiye bırakma yükümlülüğü altına girebileceğini hükme bağlar; bu yapı vasiyetnameden farklı olarak iki taraflı bağlayıcı bir tasarruftur. İkinci fıkra mirasbırakanın malvarlığında eskisi gibi serbestçe tasarruf edebileceğini ama miras sözleşmesindeki yükümlülükle bağdaşmayan ölüme bağlı tasarruflara veya bağışlamalara karşı itiraz hakkını saklı tutar; bu hak tenkis hükümleri çerçevesinde işler. Avukatlık pratiğinde olumlu miras sözleşmesi düzenlenirken sonradan yapılacak bağışlamalar ve ölüme bağlı tasarrufların sözleşme dengesini bozma riski taraflara açıkça anlatılmalı; itiraz mekanizmasının nasıl işleyeceği sözleşme metnine işlenmelidir.
Gerekçe
Eski Kanunun 474 üncü maddesini karşılamaktadır.
Madde, 1984 tarihli Öntasarının 451 inci maddesinde kabul edildiği gibi, İsviçre Medeni Kanununun 494 üncü maddesindeki aslına uygun olarak ve arılaştırılmak suretiyle yeniden kaleme alınmıştır.
Maddenin konu başlığındaki “Miras mukaveleleri” yerine “Miras sözleşmeleri” başlığı kullanılmıştır.
Yürürlükteki maddenin kenar başlığındaki “Mirasçı nasbı ve muayyen bir şeyi vasiyet” ifadesi İsviçre Medeni Kanununun 494 üncü maddesinde de kullanılmıştır. Bunun yerine öğretide ve birçok mahkeme kararlarında kabul edildiği gibi, bu maddenin bir sonraki maddenin aksine olumlu bir miras sözleşmesiyle ilgili olması ve anlamı daha iyi ifade etmesi nedeniyle maddenin kenar başlığında “Olumlu miras sözleşmesi” deyimi kullanılmıştır. Maddenin birinci fıkrasında, mirasçı atama veya belirli mal vasiyeti şeklindeki ölüme bağlı tasarrufların olumlu miras sözleşmesinin konusunu oluşturduğu düzenlenmiştir. Mirasçı atananın veya lehine mal vasiyet edilenin mutlaka sözleşmenin karşı tarafı olması şart değildir; üçüncü kişi lehine de miras sözleşmesi yapılabilir.
Madde İsviçre Medeni Kanununun 494 üncü maddesinin ikinci fıkrasındaki “mirasbırakan malvarlığında eskisi gibi serbestçe tasarruf edebilir” hükmü ayrı bir fıkra yerine üçüncü fıkra ile bileştirilmek suretiyle tek fıkra haline getirilmiş ve böylece madde üç değil iki fıkradan oluşmuştur. Miras sözleşmesi yapan mirasbırakanın ölüme bağlı tasarruftan tek taraflı dönememesi, onun sözleşme konusu malvarlığı üzerinde tasarruf etmesine engel olmaz. Bağışlamalar ve ölüme bağlı tasarruflar bunun dışında kalmaktadır. Mirasbırakanın sağlığında ivazlı temlik yapabilmesi mümkündür. Vasiyet alacaklısı, bu tasarruflara itirazda bulunamaz, sadece bu takdirde yapılan vasiyetin yerine getirilmesi imkansız olacağından vasiyet hükümsüz olur.
Buna karşılık, mirasbırakanın miras sözleşmesinin konusunu oluşturan ölüme bağlı tasarrufla bağdaşmayacak şekilde sonradan yapılan bağışlama veya ölüme bağlı tasarruflara itiraz edilebilir. Bu takdirde tenkis hükümleri kıyas yoluyla uygulanır.
İlgili Hizmet
TMK 527, miras hukuku kapsamında olumlu miras sözleşmesi konusunu düzenler.