Yargıtay Kararı: Y8HD, 27.01.2015, E. 2014/8561, K. 2015/1622

Ara 1, 2020 | Boşanma Yargıtay ve Mahkeme Kararları

Gerekirse konusunda uzman inşaat mühendisi veya gayrimenkul değerleme uzmanı hukukçu bilirkişilerden birlikte veya ayrı ayrı gerekçeli ve hüküm kurmaya elverişli rapor alınmalıdır.

Davacı İddiası ve Talebi

Davacı Ayhan vekili, müvekkili ile davalıların murisi Arif Akar’ın 1984 yılında evlendiğini ve aralarında edinilmiş mallara katılma rejimi geçerli iken evlilik içinde Arif adına 37014 ada 12 parseldeki 1/2 hissenin 2005 yılında edinildiğini, bu taşınmazın kat karşılığı inşaat sözleşmesi ile müteahhide verilmesi sonucu 1, 3, 5, 6, 8, 10 numaralı daireler ile 13 numaralı işyerinin elde edildiğini, alım sırasında davacının ziynetleri ile katkıda bulunduğunu açıklayarak fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak x katılma, 10.000 TL değer artış payı alacağının 25.02.2014 tasfiye geçerli yasal faizi ile davalılardan tahsiline karar verilmesini istemiş, x tarihli ıslah dilekçesi ile talebini 165.918,37 TL katılma alacağı, 82.959,18 x olmak üzere toplam 248.877,55 TL’ye yükseltmiştir.

Davalının Savunması

Davalılar vekili, talebin haksız olduğunu, dava konusu taşınmazın daha önce 1980 yılı öncesi sahibi olduğu taşınmazların imar sonrası değerlenmesi ile satışından gelen para ile edinildiğini, davacının ise evlenme sonrası murisin katkıları ile mal varlığını artırdığını açıklayarak davanın reddini savunmuştur.

Yargılama Neticesi

Mahkemece, davanın kabulü ile, 82.959.18 TL katkı payı alacağı, 165.918,37 TL katılma alacağı olmak üzere toplam 248.877,55 TL alacağın karar tarihinden itibaren geçerli yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesi üzerine hüküm davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı Ayhan ile muris Arif 22.01.1988 tarihinde evlenmişler, Arif Akar’ın 25.02.2008 tarihinde ölümü ile taraflar arasındaki mal rejimi ölüm tarihi itibarıyla sona ermiştir. Sözleşmeyle başka mal rejimi seçilmediğinden eşler arasında 01.01.2002 tarihine kadar 743 sayılı MK’nun 170. maddesi gereğince mal ayrılığı, bu tarihten ölüm tarihine kadar ise, 4721 sayılı TMK’nun 202. maddesi uyarınca yasal edinilmiş mallara katılma rejimi geçerlidir. Arif Akar’ın ölümü ile geride mirasçı olarak eşi davacı Ayhan ile Arifin önceki eşinden olma çocukları davalılar kalmışlardır.

Davacının katkısından da söz etmesi de dikkate alınarak dosya kapsamına göre davanın, 37104 ada 12 parselin muris adına hükmen 06.03.2006 tarihinde tapuda tescil edilen, 05.12.2005 tarihinde açık artırma yoluyla bedeli ödenerek satın alındığı anlaşılan 271/735 payına ilişkin değer artış payı ve katılma alacağına ilişkin olduğu anlaşılmaktadır. 37104 ada 12 parsel bilahare kat karşılığı müteahhide verilmiş ve karşılığında dava konusu taşınmaza inşa edilen binadan 1, 3, 5, 6, 8 ve 10 numaralı daireler ile 13 numaralı dükkan muris Arif Akar adına tapuda 12.01.2007 tarihinde tescil edilmişlerdir.

Bu tür davalarda, eklenecek değerlerden (TMK m.229) ve denkleştirmeden (TMK m.230) elde edilen miktarlar da dahil olmak üzere edinilmiş malın (TMK m.219) toplam değerinden mala ilişkin borçlar çıkarıldıktan sonra kalan artık değerin (TMK m.231) yarısı üzerinden (TMK m.236/1) tarafların kazanılmış hakları da dikkate alınarak katılma alacağının hesaplanması ve TMK’nun 227. maddesi hükümleri uyarınca; eşlerden biri, diğerine ait malın edinilmesine, iyileştirilmesine veya korunmasına hiç ya da uygun bir karşılık almaksızın katkıda bulunmuş ise, tasfiye sırasında bu malda ortaya çıkan değer artışı için katkısı oranında değer artış payı alacağının belirlenmesi gerekir.

Öte yandan, 743 sayılı TKM’nin 170. maddesi uyarınca eşler arasında mal ayrılığı rejiminin geçerli olduğu dönemde edinilen mallardan kaynaklanan katkı payı alacağı TMK’nun 5. maddesi yoluyla TBK’nun 146 (eski BK.m.125). maddesi uyarınca 10 yıllık zamanaşımına tabi bulunmaktadır. Dairenin ilk kararlarında 01.01.2002 tarihinden sonra eşler arasında geçerli bulunan edinilmiş mallara katılma rejimi geçerli olduğu dönemde edinilen mallardan kaynaklanan katılma alacağı yönünden TMK’nun 178. maddesinde yer alan bir yıllık zamanaşımı süresi uygulanmakta idi. Ne var ki, HGK’nun 17.04.2013 tarih ve 2013/8- 375 Esas, 2013/520 Karar s&yıh karan ile edinilmiş mallara katılma rejiminden kaynaklanan katılma ve değer artış payı yönünden de 10 yıllık zamanaşımı süresinin uygulanacağı kabul edilmiş ve Daire de Hukuk Genel Kurulu’nun bu görüşünü benimsemiştir. Bu nedenle Hukuk Genel Kurulu Karan’nın verildiği 17.04.2013 tarihinden itibaren edinilmiş mallara katılma rejimi bakımından 10 yıllık zamanaşımı süresi uygulanmaktadır. Yine TMK’nun 5. maddesi yoluyla Türk Borçlar Kanunu’nun 146. maddesinde yer alan 10 yıllık zamanaşımı süresi esas alınmaktadır. Davalılar vekilinin zamanaşımına yönelik temyiz itirazları yerinde değildir.

Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamından; davacının dava konusu taşınmazın alımında edinme tarihi itibarıyla 12.300 TL değerindeki ziynetlerle katkıda bulunduğu anlaşıldığından bu miktarın davacı lehine değer artış payı alacağı doğurduğu ve denkleştirmede davacı lehine dikkate alınması doğru ise de dosya arasına eksikten getirilen kayıtlara göre evlenme tarihinden önce edinildiği ve muris Arifin kişisel malı niteliğinde olduğu anlaşılan 37106 ada 3 parselin 24.03.2003 tarihli kat karşılığı inşaat sözleşmesi ile müteahhide verilmesi karşılığında alınan dairelerin dava konusu 37104 ada 12 parseldeki 271/735 payının alımı öncesinde 06.07.2004-16.11.2005 tarihleri arası satışlarından elde edilen bedelin dava konusu taşınmaz hissesinin alımında kullanıldığının, bu nedenle davalı lehine denkleştirmede kişisel mal olarak dikkate alınması gerektiğinin gözardı edilerek davalı aleyhine olacak şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.

Mahkemece yapılması gereken iş; 12.300 TL davacının ziynetlerle katkısından gelen miktarın davacı lehine, 37106 ada 3 parselde muris Arif adına iken satılan dairelerden elde edilen ve yapılacak bilirkişi incelemesi sonucu tespit edilecek bedelin muris Arif lehine kişisel mal olarak denkleştirmede dikkate almak, bu miktarlar dava konusu taşınmazın alım tarihindeki değerine oranlanarak iki taraf için denkleştirmede dikkate alınacak oranları bulmak, dava konusu taşınmaz payı karşılığında müteahhitten alınan edinilmiş mal niteliğindeki ikame dava konusu dairelerin bozma sonrası bilirkişi aracılığı ile belirlenecek yeni karar tarihine en yakın piyasa sürüm değerleri toplamı ile bu oranlar çarpılarak davacı ile murise ait değer artış payı meydana getirecek kişisel maldan gelen miktarları tespit etmek, denkleştirme sonrasında artık değer kalması halinde bu artık değerin yarısı oranında da davacı lehine ayrıca katılma alacağı hakkı bulunduğunu gözetmek, yapılacak hesaplamada gerekirse konusunda
uzman inşaat mühendisi (veya gayrimenkul değerleme uzmanı) ve hukukçu bilirkişilerden birlikte veya ayrı ayrı gerekçeli ve hüküm kurmaya elverişli rapor almak, sonucuna göre değer artış payı ve katılma alacağı ile ilgili bir hüküm kurmak, hüküm kurulurken iki taraf yönünden kazanılmış hakları göz önünde bulundurmak olmalıdır. (Y8HD, 27.01.2015, E. 2014/8561, K. 2015/1622)

Avukat Saim İncekaş, kurucu sıfatıyla Adana İncekaş Hukuk ve Danışmanlık Bürosunda çalışmalarına devam etmektedir. Ceza Hukuku, Medeni-Boşanma-Aile Hukuku, Bilişim Hukuku avukatlığı ana çalışma dallarıdır. 

Özellikle boşanma ve ceza avukatlığı üzerine pratik ve deneyim sahibidir. Bu alanlarda 5.000’den fazla yazı ve makalesi bulunmaktadır.

Adres: Kayalıbağ, Ziya Algan İş Merkezi, Turhan Cemal Beriker Blv. No:9
E-posta: av.saimincekas@gmail.com
Telefon: 0534 910 97 43 
WhatsApp üzerinden iletişim için tıklayınız.
Telegram üzerinden iletişim için tıklayınız.

Avukat Saim İNCEKAŞ

Kurucu & Yönetici Avukat, Adana Avukat ve Hukuki Danışmanlık Bürosu

0 Yorum

Bir İçerik Gönder

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Haftanın Özlü Sözü

“Bir saat adaletle hükmetmek, bir sene ibadet etmekten daha hayırlıdır.”  Hz. Muhammed(Hadis-i Şerif)

Kategoriler

Hukuki uyuşmazlıklarınız için avukata danışın!

blank

error: Uyarı: Uyarı: Bu işlem için giriş yapmanız gerekmektedir. Üst menüde yer alan üye giriş sayfasından ücretsiz giriş yapabilirsiniz.