Yargıtay Kararı: Y8HD, 20.01.2015, E. 2014/9624, K. 2015/1085

Ara 2, 2020 | Boşanma Yargıtay ve Mahkeme Kararları

Borçlu eş isterse borcunu ayın olarak ödeme hakkına sahiptir.

Davacının İddiası ve Talebi

Davacı Nedim vekili, taraflar arasında evlilik içinde, edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu dönemde davalı adına edinilen, dava dilekçesinde liste halinde bildirdikleri mal varlığı ile ilgili fazlaya ilişkin haklan saklı kalmak üzere boşanma davasının açıldığı 03.12.2010 tarihi itibarıyla rayiç değerlerinin yarısı olan şimdilik 15.000 TL’nin tasfiye tarihinden geçerli yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiş, 23.01.2014 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini 358.450,25 TL’ye yükseltmiştir.

Davalı Savunması

Davalı Serap vekili, tarafların evlendikleri 2000 yılı ile 2003 yılı arasında bir birikim yapamadıklannı, dava konusu yapılan ve 2007 yılında kurulan Büyük ABC Eğitim ve Güvenlik Bilgisayar Hizmetleri İnşaat Gıda Spor Turizm ve Pazarlama İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd Şti.nin % 97 hissesinin davalıya, % 3 hissesinin ise davacıya
ait olduğunu, her yıl muntazam olarak ortaklara kar payı dağıtıldığını ve davacının hissesinden daha fazlasını aldığını, davalının şirketten elde ettiği kişisel kazancı ile ev, yatırım amaçlı olarak Akdora Kolejinden %5 hisse aldığını, Fatsa Toki’deki evin satılarak şirket hesabına aktarıldığını ve şirketin borçlarının ödendiğini, araçların da
şirket adına kayıtlı olduklarını açıklayarak davanın reddini savunmuştur.

Yargılama Neticesi

Mahkemece, davacının davasının kısmen kabulüne, buna göre mal rejiminin tasfiye tarihi olan (4721 Sayılı TMK’nun 239/3 maddesi gereğince “karar tarihi”) tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte 316.450,25 TL edinilmiş mallara katılma alacağının davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmesi üzerine hüküm reddedilen bölümü yönünden davacı vekili, kabul edilen bölümü yönünden davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar 15.07.2000 tarihinde evlenmişler, 03.12.2010 tarihinde açılan boşanma davasının kabulüne ilişkin hüküm 21.01.2013 tarihinde kesinleşmekle evlilik birliği son bulmuştur. TMK’nun 225.maddesinin 2.fıkrasına göre evliliğin boşanma ile sona erdirilmesi durumunda, eşler arasında mal rejimi boşanma davasının açıldığı tarih itibariyle son bulur. Sözleşmeyle başka mal rejimi seçilmediğinden eşler arasında 01.01.2002 tarihine kadar 743 sayılı MK’nun 170.maddesi gereğince mal ayrılığı, bu tarihten boşanma davasının açıldığı tarihe kadar ise, 4721 sayılı TMK’nun maddesi uyarınca yasal edinilmiş mallara katılma rejimi geçerlidir.

Dava dilekçesindeki açıklamalar ve dosya kapsamına göre dava, şirket hisseleri, üç parça taşınmaz, davalı adına banka hesabındaki para ve araçla ilgili olarak açılan katılma alacağı isteğine ilişkindir.

Evlilik içinde 01.01.2002 tarihi sonrası eşlerden biri adına edinilen mal varlığı üzerinde diğer eşin Yasa’dan kaynaklanan artık değerin yarısı oranında katılma alacağı isteme imkanı bulunmaktadır (TMK’nun 231,236/1 .m.). TMK’nun 222. maddesi gereğince, belirli bir malın eşlerden birine ait olduğunu iddia eden kimse iddiasını
ispat etmekle yükümlüdür. Bir eşin bütün mallarının aksi ispat edilinceye kadar edinilmiş mal olarak kabul edilmesi gerekir. Katılma alacağı bakımından talepte bulunan eşin çalışıp çalışmaması veya herhangi bir katkıda bulunup bulunmamasının bir önemi de yoktur. Katılma alacağı Yasa’dan kaynaklanmaktadır. Bu tür davalarda, eklenecek değerlerden (TMK.m.229) ve denkleştirmeden (TMK.m.230) elde edilen miktarlar da dahil olmak üzere edinilmiş malın (TMK.m.219) toplam değerinden mala ilişkin borçlar çıkarıldıktan sonra kalan artık değerin (TMK.m.231) yansı üzerinden (TMK.m.236/1) tarafların kazanılmış haklan da dikkate alınarak katılma alacağının
hesaplanması gerekir.

Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına ve ilâmda belirlenip dayanılan gerektirici sebeplere, mal rejiminin sona erdiği tarih itibarıyla bankadaki para miktarı dikkate alındığına, evlilik birliği içinde iki tarafın rızası ile satılan taşınmaz bakımından alacak isteğinde bulunulamayacağına, gerek 06
SP 815 plakalı araç gerekse 1270 ada 207 parseldeki 22 numaralı daire ile davalı arasında bir irtibat kurulamadığına, 20.02.2009 tarihinde edinilen % 4,5 orandaki şirket payı ile 298 ada 6 parseldeki 32/512 payla ilgili artık değer üzerinden hesaplanan katılma alacağı miktarında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığına, bu hususta alınan ve hükme esas bilirkişi raporu denetime ve hüküm vermeye yeterli olduğuna göre davacı vekilinin reddedilen kısma yönelen tüm, davalı vekilinin ise Büyük ABC Eğitim ve Güvenlik Bilgisayar Hizmetleri İnşaat Gıda Spor Turizm ve Pazarlama İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd Şti. ile ilgili aşağıda yazılı husus dışındaki kabule yönelen diğer temyiz itirazları yerinde görülmediğinden reddine,

Dava konusu Büyük ABC Eğitim ve Güvenlik Bilgisayar Hizmetleri İnşaat Gıda Spor Turizm ve Pazarlama İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti.nin dosyaya getirtilen belgelere göre evlilik birliği içinde kurulduğu ve edinilmiş mal olduğu, mali müşavir bilirkişi tarafından düzenlenen 13.05.2013 ve hesap bilirkişisi tarafından düzenlenen 27.12.2013 tarihli raporlardaki açıklamalar karşısında 14.06.2007 tarihinde davalı adına edinilen ve mal rejiminin sona erdiği tarihte halen davalı adına mevcut bulunan % 97,60 hissenin katılma alacağına esas artık değer miktarının 433.469,71 TL ve buna göre katılma alacağının yan oranda 216.734,85 TL olarak belirlenmesinde bir isabetsizlik yoktur.

Mal rejimi sona erdiğinde, eşlerin birbirlerinin mal varlıktan üzerinde, karşılıklı katılma, değer artış payı ya da katkı payı alacak haklan vardır. Kural olarak, eşlerden birine ait mal varlığında, diğer eşin mülkiyet veya diğer bir ayni hak talebi söz konusu olamaz. Alacaklı eşe tanınan hak, ayni bir hak olmayıp, şahsi bir alacak hakkıdır (07.10.1953 gün 8/7 YİBK, 4721 sayılı TMK’nun 227/1, 231, 236/l.m.). TMK’nun 239/1. fıkrasında; “katılma alacağı ve değer artış payı ayın veya para olarak ödenebilir. Ayni ödemede malların sürüm değerleri esas alınır…” denilmektedir. Bu maddeye göre borçlu eş isterse borcunu ayın olarak ödeme hakkına sahiptir. Başka bir anlatımla, borcun ayın olarak ödeme hakkı, borçlu eşe tanınmıştır. Bu fıkra somut olaya ışık tutmaktadır.

Davalı vekilinin temyiz dilekçesindeki itirazları ve özellikle 17.04.2012 tarihli dilekçesindeki “davacının nakde yönelik taleplerinin reddi gerekir, zira tarafların edinilmiş malları şirket üzerinde olup davacı da bu şirkete ortaktır, kendi ortak olduğu şirkete zarar veren davacının hakkı var ise ancak hisse almaya hakkı olacaktır, şirketin
mal varlığı sebebiyle davalı müvekkil, davacıya nakit ödeme yapmak zorunda kalırsa şirketin iflasa sürükleneceği bellidir” şeklindeki açıklamalarının davalı tarafça TMK’nun 239/1.maddesine göre mal rejiminin tasfiyesinden kaynaklanan borcunu ayın olarak ödemeyi seçtiğinin kabulü şeklinde değerlendirilmesi gerekir.

Davalı (borçlu) tarafın şirketle ilgili hesaplanan katılma alacağı ile ilgili TMK’nun 239/1 .maddesinde düzenlenen ayın (hisse devri) konusunda yani mülkiyetin devri hususundaki talebi gözetilerek Mahkemece Büyük ABC Eğitim ve Güvenlik Bilgisayar Hizmetleri İnşaat Gıda Spor Turizm ve Pazarlama İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd
Şti.nde davalıya ait % 97,60 hisse yönünden TMK’nun 239/1.maddesine göre borcun ayın olarak ödenmesinin seçildiği dikkate alınarak bu talebin değerlendirilerek oluşacak duruma göre hüküm kurulması gerekirken bu konuda olumlu veya olumsuz bir değerlendirme yapılmadan bu şirket hissesi yönünden de yazılı şekilde alacakla ilgili 216.734,85 TL katılma alacağına karar verilmiş olması usul ve kanuna aykırıdır. (Y8HD, 20.01.2015, E. 2014/9624, K. 2015/1085)

Avukat Saim İncekaş, kurucu sıfatıyla Adana İncekaş Hukuk ve Danışmanlık Bürosunda çalışmalarına devam etmektedir. Ceza Hukuku, Medeni-Boşanma-Aile Hukuku, Bilişim Hukuku avukatlığı ana çalışma dallarıdır. 

Özellikle boşanma ve ceza avukatlığı üzerine pratik ve deneyim sahibidir. Bu alanlarda 5.000’den fazla yazı ve makalesi bulunmaktadır.

Adres: Kayalıbağ, Ziya Algan İş Merkezi, Turhan Cemal Beriker Blv. No:9
E-posta: av.saimincekas@gmail.com
Telefon: 0534 910 97 43 
WhatsApp üzerinden iletişim için tıklayınız.
Telegram üzerinden iletişim için tıklayınız.

Avukat Saim İNCEKAŞ

Kurucu & Yönetici Avukat, Adana Avukat ve Hukuki Danışmanlık Bürosu

0 Yorum

Bir İçerik Gönder

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Haftanın Özlü Sözü

“Bir saat adaletle hükmetmek, bir sene ibadet etmekten daha hayırlıdır.”  Hz. Muhammed(Hadis-i Şerif)

Kategoriler

Hukuki uyuşmazlıklarınız için avukata danışın!

blank

error: Uyarı: Uyarı: Bu işlem için giriş yapmanız gerekmektedir. Üst menüde yer alan üye giriş sayfasından ücretsiz giriş yapabilirsiniz.