Dava Çeşitlerinden “Seçimlik Dava” Ne Demektir?
Seçimlik borçlarda, seçim hakkı kendisine ait olan borçlu veya üçüncü kişinin bu hakkı kullanmaktan kaçınması halinde, alacaklı seçimlik dava açabilir (HMK md. 112/1).
Seçimlik davada, seçme hakkı, borçluya ya da üçüncü kişiye verilmiştir. Alacaklının böyle bir hakkı yoktur. Alacaklı, seçimlik bir dava açmış olursa, mahkeme, yine de davacıya hangi edimi tercih ettiğini sormalıdır.
Örneğin, borçlu, seçimine göre bir miktar parayı ödemek veya muayyen bir malı teslim etmekle borcundan kurtulacaksa ve tercihini de kullanmamışsa, davacı dava açarak borçlunun(davalının) tercihe tabi edimlerden birine mahkûm edilmesini talep eder. Mahkeme de, seçimlik borçlardan ikisine birden karar verip, kararında bunların seçimlik olduğunu da belirtir.
Demek oluyor ki, Mahkeme, bu gibi hallerde talebi yerinde görürse, deyim yerindeyse, “seçimlik karar” verir. Seçimlik davalar uzmanlık gerektiren bir alandır ve bu alanda Av. Saim İNCEKAŞ’ın pratik temelli paylaştığı bilgileri okumanızda fayda vardır.
Seçimlik karar niteliğindeki hükmü cebri icraya koyan alacaklı, takibin konusunu, hükümde yer alan seçimlik edimlerden birine hasretmek(özgülemek) zorundadır. Ancak bu durum, borçlunun, diğer edim türünü ifa etmek (yerine getirmek) suretiyle borcunda kurtulma hakkını ortadan kaldırmaz (HMK md. 112/3).