Elbirliğiyle Mülkiyetin Paylı Mülkiyete Çevrilmesi

Eyl 2, 2020 | Elbirliği Mülkiyeti

Elbirliğiyle Mülkiyet Paylı Mülkiyete Nasıl Çevrilir?

Elbirliği ile mülkiyetin paylı mülkiyete çevrilmesi için 2 farklı yol vardır. Bu yollardan ilki “Tapu Müdürlüğü tarafından elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete çevrilmesi” diğeri ise “Mahkeme yoluyla elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete çevrilmesidir. Aşağıda bu iki yolu da Adana İncekaş Hukuk Bürosu tapu-gayrimenkul avukatları olarak ele aldık.

Hemen yazımıza devam etmeden önce “elbirliği” kelimesinin tanımını yapalım. Elbirliği(bir diğer adıyla iştirak) halinde mülkiyet aralarında ortaklık bulunan kişilerin bu ortaklık nedeniyle bir mala birlikte malik olması anlamına gelir. Ortaklık bir sözleşmeden kaynaklanıyor veya mirastan kaynaklanıyor olabilir.

Tapu Müdürlüğü Tarafından Elbirliği Mülkiyetinin Paylı Mülkiyete Dönüştürülmesi 

Muris veya murislerin adlarına kayıtlı taşınmazlarda; taraf olarak mirasçılardan birisinin talebi ile mahkemeden alınan veraset belgelerine göre intikal talep edilmesi halinde elbirliği (iştirak) halinde mülkiyet esasına göre tescil işlemleri yapılacaktır. Burada dikkat edilmesi gereken şudur; intikalin iştirak halinde yapılması durumunda ortaklar 3. kişilere satış yapamaz duruma gelirler. İştirak halinde mülkiyet alınması durumunda ortaklar ancak kendi aralarında satış yapabilirler. Bu nedenle iştirak halinde intikal yerine müşterek halde intikal yapılması daha faydalıdır. Çünkü müşterek halde intikal yapıldığında mirasçılar paylarını 3. kişilere de satabilir hale gelirler.

Tebligat yapılarak, elbirliği (iştirak) halindeki mülkiyetin paylı (müşterek) mülkiyet esasına göre tescili; iştirak halinde tescilli taşınmazların tescile dayanak veraset belgelerine göre talep edilmesi halinde tüm mirasçılara Tapu Müdürlüğünce 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümleri doğrultusunda tebligat yapılarak müşterek mülkiyet esasına göre tescil işlemleri yapılması gerekmektedir. Buradan anlamanız gereken şudur; eğer ki tüm mirasçılar aynı anda tapuda hazır olursa ve mirasçılık belgesini sunarak imza atarlar ise bu durumda tebligat sürecine gerek kalmadan iştirak halindeki mülkiyet paylı hale getirilecektir. Eğer ki mirasçılardan birisi tapuya gelemeyecek durumda ise bu halde noterden muvafakatname vermesi de tapu huzurunda geçerlidir.

Özetlemek gerekirse tapu yoluyla elbirliği mülkiyetinin paylıya çevrilmesi için ya tüm mirasçılar tapuda hazır olup imza atacaktır ya da tüm mirasçılara tebligat gönderilecek ve itiraz etmemeleri beklenecektir.

Mirasçıların Adresi Nasıl Tespit Edilir?

Tapu Müdürlüğü tarafından paylıya çevirmede mirasçılara tebligat çıkartılması gerekir. Bunun için öncelikle 7201 sayılı Tebligat Kanunu’nun 49. maddesine göre mirasçıların, Tapu Müdürlüğü kayıtlarında adresleri var ise veya Tapu Müdürlüğü’nce tapu kayıtlarından adres tespitinin yapılabilmesi halinde tebligat bu adrese yapılacaktır. Uygulamada çoğunlukla mirasçıların tapu sicilinde kayıtlı adresi bulunmaktadır.(Herhangi bir mirasçı üzerine taşınmaz kaydı olması yeterli)

Mirasçıların Tapu Müdürlüğünde adresi yok ise, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu ve 15.12.2006 tarih 26377 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Adres Kayıt Sistemi Yönetmeliğine göre adrese dayalı nüfus kayit sistemine geçildiğinden, Tapu Müdürlüğünce görevlendirilen ve kullanıcı ad ve şifresi verilen personel tarafından “http://tk-mevzuat/mernis” adresine girilip sorgulaması yapılmak suretiyle veya sorgulama olanağı bulunmayan Tapu Müdürlüklerince Nüfus Müdürlükleri ile yazışma yaparak nüfus kaydı ve adreslerin temin edilmesi gerekir. Görüleceği üzere tapuda adres bilgisine ulaşamasanız dahi nüfus müdürlüğünden bu konuda bilgi alma hakkına sahipsiniz.

Mirasçılardan birinin veya birkaçının yurt dışında bulunması veya yabancı uyruklu olması halinde 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre tebligat yapılacaktır. Bu durumdaki kişilerle ilgili talepler Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü Tapu Dairesi Başkanlığı’na belgeleriyle birlikte intikal ettirilerek tebligat işlemleri gerçekleştirilecektir. Yani yurtdışına tebligat işlemlerini TKGM yürütecektir. 

Tebligat sürecinde şunlara dikkat edilmesi gerekir:

  • Mirasçılardan fiil ehliyeti bulunmayanlar var ise; tebligat mirasçının kanuni temsilcisine yapılır. 
  • Elden tebligatın yapıldığı veya taahhütlü tebligatin mirasçılarca tebellüğ edildiği tarih tebligat tarihi olarak kabul edilir ve itirazda bulunma ve dava açma süresi bu tarihte başlar. 
  • Tebliğden itibaren 30 günlük süre sonunda gerekçe göstererek bir itiraz yapılmaz taşınmazın kayıtlı bulunduğu yerel mahkemeye (sulh hukuk mahke mesi) söz konusu taşınmaza dönük herhangi bir itiraz davası açılmamışsa veya paylaşma davası da açılmaz ise, bir veya birden çok mirasçının talebi ile “elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesi” işlemi gerçekleştirilecektir. Postada (vs.) oluşabilecek gecikmeler dikkate alınmayacaktır. Mirasçıya beyanda bulunmak için verilecek sürenin son günü resmi tatile rastlarsa süre tatilin bittiği ertesi gün son bulur. 

Tebligat Masrafları Ne Kadar Tutar?

Tebligat masrafları ilgilisince (talepte bulunan) karşılanır, Tebligat masrafları, tebledilecek kişi sayısına göre talep eden tarafından Tapu Müdürlüğü’ne pul olarak verilecektir. İlan suretiyle yapılacak tebligatlar ise, ilgisi tarafından bizzat karşılanacaktır. 

Hangi Hallerde Tapu Müdürlüğünde Paylıya Çevirme İşlemi Yapılmaz?

  1. Belirlenen süre içerisinde mirasçılardan birinin gerekçe göstererek itiraz etmesi veya paylaşma davasının açıldığının anlaşılması halinde herhangi bir işlem yapılmayacaktır.
  2. Tebligat masrafları ilgilisince karşılanmaz ise, işlem karşılanmayacaktir. 
  3. Elbirli (iştirak) halindeki mülkiyete ilişkin dayanak kayıtlarında veraset belgeleri bulunamamış veya dayanak veraset belgeleri ile iştirak malikleri birebir eşleşmiyor ve Tapu Sicil Tüzüğüne göre hata düzeltilemiyor ise, talep karşılanmayacak mahkeme kararı istenecektir. 
  4. Tebligat esasınca paylı (müşterek) mülkiyet esasına göre intikal taleplerinde aynı murise ait farklı birden fazla mirasçılık belgesi sunulmuş ise işlem karşılanmayarak, mahkeme kararı istenecektir. 
  5. Paylı (müşterek) mülkiyet esasına göre intikal taleplerinde yapılacak tebligatlarda kanuni temsilcilerin kimlik tespiti yapılamaması veya kanuni temsilci olduklarına ilişkin dayanak belgelerin (mahkeme kararı vb.) bulunamaması durumunda işlem karşılanmayacaktır. 

Tebligatlar Nasıl Arşivlenir?

Tebliğ belgesi, tebellüğ edeni ve tebliğ tarihini gösteren resmî evrak niteliğinde olduğundan bu belgeler işlemin tamamlanmasını müteakip işlem dosyasında saklanacaktır. Mirasçılara beyanda bulunmak için tebligatin yapılması zorunlu olup, tebligatin mirasçılara yapıldığının teblbelgesi ile tevsik edilmesi (belgelenmesi) zorunludur. 

Mahkeme Tarafından Elbirliği Mülkiyetinin Paylı Mülkiyete Dönüştürülmesi 

Ortaklar isterlerse, elbirliği mülkiyetini paylı mülkiyete dönüştürmek için dava açabilirler. Elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesi davasında görevli mahkeme sulh hukuk mahkemesidir. Yetkili mahkeme ise, taşınmazın bulunduğu yer mahkemesidir. 

Dava Nasıl Açılır ve İlerler?

Davanın konusu elbirliği mülkiyetine konu olan malların tamamının veya bir kısmının paylı mülkiyete dönüştürülmesi istemidir, Dava bir veya birkaç mirasçı tarafından diğer mirasçılara karşı açılır. Davaya bakan hâkim, davalılara varsa itirazlarını bildirmek üzere bir davetiye gönderir. Davalılara gönderilen tebligatin 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 644. maddesinde belirtilen ihtarı içermesi gerekir. İhtarı içermeyen tebligatlar geçersizdir. 

Elbirliği mülkiyetinin devamını haklı kılacak bir itiraz ileri sürülmediği veya mirasçılardan biri belirlenen süre içinde paylaşma davası açmadığı takdirde, istem konusu mal üzerindeki elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesine karar verilir, 

Elbirliği şeklindeki mülkiyetin paylı mülkiyete dönüştürülmesine karar verilirken hüküm fikrasında infazda tereddüt yaratmayacak şekilde her paydaşın payının ayrı ayrı gösterilmesi gerekir. Mirasçılık belgesindeki paylara atıfta bulunularak yazılı şekilde hüküm kurulamaz.

Elbirliği Mülkiyetinin Paylı Mülkiyete Çevrilmesi Masrafı Nedir?

Elbirliği mülkiyetinin paylıya çevrilmesi masrafı davalı sayısına göre belli olur. Örneğin davada 10 farklı davalı yer alıyor diyelim; bu durumda davalı başına 100 TL tebligat ücreti istenir ve 10×100=1.000 TL davalılar için gider masrafı söz konusu olur. Mahkeme her açılan davada harç da talep etmektedir. Harç bedeli ise 300 TL’dir. Yine mahkeme keşif için gider avansı talep edecektir; bunun da bedeli 300 TL’dir. Toplamda hesaplayacak olursak elbirliği mülkiyetinin paylıya çevrilmesi masrafı 1.600 TL’dir.

Son olarak aklınıza hala takılan sorular var ise TKGM’nin güncel tarihli yayımladığı genelgeyi şuradan indirebilirsiniz. Bu genelgede sürece dair bazı evrakların örnekleri yer almaktadır. Elbirliğinin paylı mülkiyete çevrilmesi hakkında soru ve talepleriniz için Av. Saim İNCEKAŞ ile iletişime geçebilirsiniz.

Avukat Saim İncekaş, kurucu sıfatıyla Adana İncekaş Hukuk ve Danışmanlık Bürosunda çalışmalarına devam etmektedir. Ceza Hukuku, Medeni-Boşanma-Aile Hukuku, Bilişim Hukuku avukatlığı ana çalışma dallarıdır. 

Özellikle boşanma ve ceza avukatlığı üzerine pratik ve deneyim sahibidir. Bu alanlarda 5.000’den fazla yazı ve makalesi bulunmaktadır.

Adres: Kayalıbağ, Ziya Algan İş Merkezi, Turhan Cemal Beriker Blv. No:9
E-posta: av.saimincekas@gmail.com
Telefon: 0534 910 97 43 
WhatsApp üzerinden iletişim için tıklayınız.
Telegram üzerinden iletişim için tıklayınız.

Avukat Saim İNCEKAŞ

Kurucu & Yönetici Avukat, Adana Avukat ve Hukuki Danışmanlık Bürosu

0 Yorum

Bir İçerik Gönder

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Haftanın Özlü Sözü

“Bir saat adaletle hükmetmek, bir sene ibadet etmekten daha hayırlıdır.”  Hz. Muhammed(Hadis-i Şerif)

Kategoriler

Hukuki uyuşmazlıklarınız için avukata danışın!

blank

error: Uyarı: Üyelik avukatlara hususidir. Sağ altta yer alan canlı destek üzerinden üyelik oluşturabilirsiniz.