Davaların Birleştirilmesi ve Usulü

Davaların Birleştirilmesi ve Usulü

Davaların birleştirilmesi ne anlama gelir, davalar nasıl birleştirilir, davaların birleştirilmesi talebi ve sonuçları.

Davaların Birleştirilmesi

Aynı veya farklı yargı çevrelerindeki yargı yerlerinde ayrı ayrı açılan ve ayrı ayrı esas numaraları üzerinden görülen davaların bir esas üzerinden birlikte görülmesine “Davaların Birleştirilmesi” (Davaların Tevhidi) denilir.

“Birleştirerek Görme“de aranan en önemli yasal unsur, “bağlantı” unsurudur. Diğer bir deyişle, ancak aralarında “bağlantı” bulunan davaların birleştirilerek görülmesine kararı verilebilir (HMK. md. 166/1-2).

Hangi Durumlarda Davalar Birleştirilir

Davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması ya da biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması durumunda “bağlantı” var sayılır (HMK. md. 166/4). Kural olarak, “birleştirme”, mahkemenin takdiridir. Kural bu yönde olmakla birlikte bazı hallerde birleştirme bir zorunluluk oluşturabilir.

Yargıtay’a göre Kadastro davalarında aynı parselle ilgili açılan tüm davaların birleştirilerek görülmesi bir zorunluluktur. Keza, aynı taşınmaz hakkında aynı hukukî sebeple açılan dava dosyalarının da usûlüne uygun biçimde birleştirilerek görülmesi gerekir.

Davaların Birleştirilmesi Usulü

Aynı Yargı Çevresinde Görülmekte Olan Davaların Birleştirilmesi
Aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki Hukuk Mahkemelerinde açılmış davalar, aralarında bağlantı bulunması durumunda, davanın her aşamasında, talep üzerine veya re’sen (kendiliğinden) ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilebilir (HMK. m. 166/1).

Birleştirme kararı ikinci davanın açıldığı mahkemece verilir. Verilen birleştirme kararı, diğer mahkemeyi bağlar (HMK. m. 166/1). “Aynı düzey ve aynı sıfattaki Hukuk Mahkemeleri” deyimi ile anlatılmak istenen, her iki davanın da görüldüğü mahkemenin Asliye Hukuk veya Sulh Hukuk ya da İş Mahkemesi yahut Aile Mahkemesi olmasıdır.

Birleştirme, yargılamanın her aşamasında yapılabilir (HMK. m. 166/1).

Birleştirme kararı bağlayıcıdır. Birleştirme kararı, derhal ilk davanın açıldığı mahkemeye bildirilir (HMK. m. 166/3). Aynı tür mahkemeler arasındaki “Birleştirme Kararları”, “Gönderme Kararları” niteliğindedir.

Aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde görülmekte olan davalar yönünden verilen “Birleştirme” hususundaki ilk derece mahkemesi kararlarına karşı “İstinaf Yolu” na; Bölge Adliye Mahkemesi kararlarına karşı ise, “Temyiz Yolu” na ancak hükümle birlikte gidilebilir (HMK. m. 168/1). Bu husus, tek başına, Bölge Adliye Mahkemesi’nde hükmün kaldırılarak esastan incelenme sebebi teşkil etmeyeceği gibi, Yargıtayda da “Bozma” sebebi teşkil etmez (HMK. m. 168/1).

Farklı Yargı Çevresinde Yer Alan Mahkemelerdeki Davaların Birleştirilmesi

Davalar, ayrı yani farklı yargı çevrelerinde yer alan, aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış ise, bağlantı sebebiyle birleştirme, ikinci davanın açıldığı mahkemeden talep edilebilir (HMK. md. 166/2).

Birinci davanın açıldığı mahkeme, talebin kabûlü ile davaların birleştirilmesine ilişkin kararın kesinleşmesinden itibaren, bununla (yani kesinleşen birleştirilme kararı ile) bağlıdır. Birleştirme talepleri her zaman ileri sürülebilir. Taraflarca “Birleştirme” istenmedikçe, mahkeme kendiliğinden “Birleştirme” kararı veremez. İkinci mahkemenin verdiği birleştirme kararı, nihâî bir karardır. Bu nihâî karara karşı “Kanun Yolu” na başvurulabilir. Kesinleşen birleştirme kararları bağlayıcıdır (HMK. md. 166/2).

Birleştirme Kararı Verilmesine Dair Detaylar

  • İstisnalar dışında, taraflara tebligat çıkarılmadan ve duruşma yapılmadan “Birleştirme Kararı” verilemez.
  • İstinaf incelemesi ayrı dairelerde yapılması gereken davaların da birleştirilmesine karar verilebilir.
  • Bu durumda istinaf incelemesi, birleştirilen davalarda uyuşmazlığı doğuran asıl hukukî ilişkiye ait kararı inceleyen Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi’nde yapılır (HMK. md. 166/5).
  • Açılan davaların arasında bağlantının mevcut olması halinde, -eğer mahkemeler farklı ise- birleştirme görevi ile davaya bakma görevi, üst dereceli mahkemeye aittir.
  • Birleştirme kararlarının taraflara tebliği ile kesinleştirilmesi öncelikli zorunluluktur.

Davaların Birleşmesinin Sonuçları

Birleştirmede dâima ilk açılan dava dosyası esas alınır. Birleştirme, ilk açılan dava dosyası üzerinde olur. Birleştirilme kararı verilmesiyle ikinci dava dosyasının esası kapatılır. Yargılamaya, ilk açılan dava dosyası üzerinden devam olunur. Birleştirilme kararı verilmiş bulunsa da davalar birbirinden bağımsızdır. Tahkikat aşaması müşterektir. Birlikte incelenir ve birlikte karar bağlanır; ancak her bir dava hakkında ayrı ayrı karar verilir. Dava harcı, yargı giderleri ve vekâlet ücretleri her bir dava için ayrıca karara bağlanır. Birleştirilen her dava; “Dosyanın İşlemden Kaldırılması”, “Davanın Yenilenmesi” ve “Davanın Açılmamış Sayılması” yönlerinden ayrı ayrı değerlendirilmelidir.

Bu makaleyi sosyal medyada paylaşarak sitemize katkıda bulunabilirsiniz.
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (1 oy, puan: 5,00 üzerinden 5)
Loading...

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

İLETİŞİM
Sosyal Medya
Soru Sor
WhatsApp
Telefon Görüşmesi ( Sadece Müvekkil )
tr Türkçe
X
error: Kopya İçerik Yasaklanmıştır.