Adana Vəkili Saim İncekaş Hüquq Bürosu

GƏLİR VERGİ VERGİ ÜMUMİ KOMMUNİKASI No: 311

Tezislər

GƏLİR VERGİ VERGİ ÜMUMİ KOMMUNİKASI No: 311

TƏBLİĞ

Xəzinə və Maliyyə Nazirliyindən (Gəlir İdarəsi):

 

(SERİYA YOX: 311)

BİRİNCİ BÖLMƏ

Məqsəd və əhatə dairəsi

Məqsəd və əhatə dairəsi

MADDƏ 1 - (1) Bu Tebliğin məqsədi; 31/12/1960 tarixli və 193 saylı Gəlir Vergisi Qanununun 18, 23/10, 29/4, 40 / 1-5-7, 68 / 4-5, 86/1-b, 94, 103 Müvəqqəti 72-ci maddə, Rəqəmsal Xidmət Vergisi haqqında 91 nömrəli Qanunla və Bəzi Qanunlarda Dəyişiklik edilməsi haqqında Qanunla və 5 saylı Fərman Qanununda edilən dəyişikliklər və bəzi maddələrin açıqlanması ilə əlaqədar prosedurları və prinsipləri tənzimləyir. 12 saylı Qanunla əlaqəli digər məsələlər.

İKİNCİ BÖLÜM

Öz-özünə işləyən mənfəətlərdə azad təcrübə və məhdudiyyət

Hüquqi tənzimləmə

MADDƏ 2 - (1) 7194 nömrəli Qanunun 10-cu maddəsinə və 193 nömrəli Qanunun 18-ci maddəsinə aşağıdakı bənd əlavə edilmişdir.

“Bu maddə daxilində ümumi qazancı 103-cü maddədə yazılmış tarifin dördüncü gəlir kvintasına daxil olan məbləğdən çox olanlar bu istisnadan faydalana bilməzlər. Bu vəziyyətdə olanlar, 94-cü maddənin birinci abzası daxilində tutmaq məcburiyyətində deyil. "

İstisna dairəsi və istisnadan faydalanmaq şərtləri

MADDƏ 3 - (1) Qanunun 193-cü maddəsinin 18-ci maddəsində, özbaşına məşğulluğundan faydalanan vergi ödəyiciləri və azadolma daxilində görülən işlər də siyahıya alınır və hansı gəlir azad edilməyə daxil edilir. Buna görə;

a) yuxarıda göstərilən istisnadan faydalanmaq hüququ; Müəlliflər, tərcüməçilər, heykəltəraşlar, xəttatlar, rəssamlar, bəstəkarlar, kompüter proqramçıları, ixtiraçılar və onların qanuni varisləri üçün tanınır.

b) İstisnanın əhatə dairəsi; Şeirlər, hekayələr, romanlar, məqalələr, elmi araşdırmalar və icmallar, kompüter proqramı, müsahibələr, cizgi filmləri, fotoşəkillər, filmlər, video lentlər, radio və televiziya ssenariləri və tamaşaları, patent məktubları kimi əsərlər daxil edilmişdir.

c) işlərin istisnasına tətbiq ediləcək gəlir; Qəzet, jurnal, kompüter və internet mediasında, radioda, televiziyada və videoda nəşr və ya kitab, CD, disket, rəsm, heykəltəraşlıq və qeydlər satmaqla, habelə üzərindəki mövcud hüquqları köçürmək və ya təhvil verməklə əldə edilən gəlir. Kopyalama, təqdimetmə, performans və nümayiş etdirmə yolu ilə işlərin qiymətləndirilməsi üçün alınan qiymət və ödənişlər də azadolma daxilində gəlir daxil edilir.

(2) İntellektual və Bədii Əsərlər Qanununun 5/12/1951 tarixli və 5846 nömrəli müddəalarına görə bəzi işlərdə qeydiyyat və qeydiyyat məcburidir, bəzi əsərlərdə isə isteğe bağlıdır. Şəxsi məşğulluğundan faydalanmaq üçün 193 saylı Qanunun 18-ci maddəsinə daxil edilmiş azadlıqdan faydalanmaq üçün, məqalədə göstərilən işlərin qeydiyyatı və qeydiyyatı məcburidir və digər işlərdə qeyd və qeyd şərtləri tələb olunmur.

(3) Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi tərəfindən qeydiyyata alınan və qeydiyyata alınan işlər, 193 saylı Qanunun 18-ci maddəsində göstərilənlər və ya bu işlərə bənzər işlər olmalıdır və 5846 saylı Qanuna uyğun olaraq qeydiyyata alınmış və qeydiyyata alınan bütün işlər istisna daxil edilmir.

İstisna ərizə, bəyannamə və tutulma yolu ilə ödənilən vergilərin hesablanması

MADDƏ 4 - (1) 193 nömrəli Qanunun 18-ci maddəsinə əsasən əldə edilən və eyni Qanunun 103-cü maddəsində (2020-ci il üçün 600.000 TL) yazılmış tarifin dördüncü gəlir seqmentindəki məbləğdən çox olmayan gəlirlər gəlir vergisindən azad edilir və bu qazanclar, digər gəlirlər üçün illik gəlir vergisi bəyannaməsi verilmir. Buna görə bir bəyannamə təqdim olunarsa, bu qazanc bəyannaməyə daxil edilməyəcəkdir. Bu qazancdan tutulmaqla ödənilən vergilər son vergi olacaqdır.

(2) 193 saylı Qanunun 18-ci maddəsinə əsasən əldə edilən davamlı və ya təsadüfi qazanc istisnanın tətbiq olunmasına mane olmur.

(3) 193 saylı Qanunun 18-ci maddəsi çərçivəsində alınan və eyni Qanunun 103-cü maddəsində yazılmış tarifin dördüncü gəlir seqmentindəki məbləğdən (2020-ci il üçün 600.000 TL) artıq olan qazancdan azad olmaqdan faydalanmaq mümkün deyil. Sözügedən məbləğin artıq olub-olmaması müvafiq təqvim ilinin sonuna qədər müəyyən ediləcək və 18-ci maddəyə əsasən əldə edilən qazancın ümumi miqdarı bu məbləğdən artıq olarsa, əldə edilmiş bütün gəlir illik gəlir vergisi bəyannaməsi ilə elan ediləcəkdir. Güzəştdən yararlana bilməyən vergi ödəyicilərinin müvəqqəti vergi bəyannaməsi təqdim etmək öhdəliyi olmayacaq, çünki azadolma ilin sonunda müəyyənləşdiriləcəkdir.

(4) İllik bəyannamə verildiyi təqdirdə 193 saylı Qanunun 68-ci maddəsində sadalanan peşə gəlirlərinin əldə edilməsi və saxlanılması ilə əlaqədar xərclər illik bəyannamədə azaldılacaqdır. Göstərilən xərcləri çıxartmaq üçün, 4/1/1961 tarixli 213 nömrəli Vergi Prosedur Qanununda göstərilən sənədlərlə təsdiqləmək məcburidir.

(5) İllik bəyannamə verildiyi təqdirdə, fərdi sığorta haqları, təhsil və səhiyyə xərcləri, sponsorluq xərcləri və əlillik endirimləri kimi bəzi xərclər, qeyd olunan məqalədə və əlaqədar qanunlarda endirim edilməli olan tənzimlənən ianə və yardımlar daxil edilir. Güzəşt mövzusu etmək mümkündür.

(6) İllik bəyannamədə hesablanmış gəlir vergisindən 193 saylı Qanunun 94-cü maddəsinə əsasən, il ərzində tutulan vergilər çıxıla bilər.

(7) 193 saylı Qanunun 103-cü maddəsindəki tarifin dördüncü gəlir kvintasındakı məbləğin aşılması və ya edilməməsi təqvim ilinin sonuna kimi hər il üçün ayrıca qiymətləndiriləcəkdir. Müvafiq təqvim ilində azadolmadan faydalanmamaq sonrakı illərdə azadolmanın tətbiq edilməsinə mane olmayacaqdır.

Məsələn 1: Rəssam (A) 2020-ci ildə (B) Bələdiyyəsinə satdığı rəsmlərin qarşılığında 240.000 TL qazandı. 193 saylı Qanunun 94-cü maddəsinə uyğun olaraq (B) Bələdiyyəsinin Rəssam (A) -ya verdiyi ödənişdə% 17 gəlir vergisi tutuldu.

Rəssamın şəkilləri (A) 5846 saylı Qanunun müddəalarına uyğun olaraq Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi tərəfindən iş kimi qeydiyyata alınır və qeydiyyata alınır.

Rəssam (A), rəsmlərinə görə 240.000 TL qazancın Qanunun 193-cü maddəsində tarifin dördüncü gəlir kvintilindəki məbləği keçmədiyi üçün gəlir vergisindən azad ediləcək və illik gəlir vergisi bəyannaməsi ilə elan olunmayacaq. 103 saylı (2020-ci il üçün 600.000 TL). Tutulan vergi son vergi olacaq.

Digər tərəfdən, rəssamın (A) tutduğu bir iş yeri kirayə gəliri 400.000 TL-dirsə, bu kirayə gəliri 193 saylı Qanunun 103-cü maddəsində (2020 TL) tarifin ikinci gəlir mötərizəsində olan məbləği aşdığı üçün (49.000 TL). 240.000-ci il üçün), illik gəlir vergisi bəyannaməsi ilə bildirin. olacaq. Bununla birlikdə, bu vəziyyətdə, azadlıq daxilində XNUMX TL gəlir bəyannaməyə daxil edilməyəcəkdir.

Məsələn 2: Cənab (C) bir televiziya kanalında yayımlanan həftəlik bir serialın senarisi müqabilində 2020-ci ildə 750.000 TL qazandı. 193 saylı Qanunun 94-cü maddəsinə uyğun olaraq, cənabə edilən ödənişlərdən 17% gəlir vergisi tutuldu.

Cənab (C) tərəfindən yazılmış ssenari, 5846 saylı Qanunun müddəalarına uyğun olaraq Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi tərəfindən bir əsər olaraq qeydiyyata alınmışdır.

Cənab (C) mənfəət vergisindən azad ola bilməyəcək və cənab (C) mənfəət vergisindən azad ola bilməyəcəyi üçün ssenari üçün qazandığı 750.000 TL qazancı, dördüncü gəlir kvintili saylı Qanunun 193-cü maddəsində gəlir vergisi bəyannaməsi ilə elan edəcək. Tutma yolu ilə ödənilən vergilər, bəyannamədə hesablanan vergidən çıxıla bilər.

Digər tərəfdən, cənab (C) tutulmaq şərtilə bir iş yeri kirayə gəliri 40.000 TL olarsa, maddədə tarifin ikinci gəlir hissəsindəki məbləği aşmasa da, 40.000 TL iş yeri kirayə gəliri elan ediləcək. 193 saylı Qanunun 103-ü (2020-ci il üçün 49.000 TL) .Bir bəyannamə təqdim etmək həddi müstəqil məşğulluq qazancı ilə aşıldığından kirayə gəliri də elan ediləcəkdir.

Məsələn 3: Söz və bəstə üzərində işləyən xanım (D), 2020-ci ildə (E) A.Ş.-yə müxtəlif tarixlərdə satdığı bəstələrin qarşılığında 700.000 TL gəlir əldə etdi. (E) Inc. 193 saylı Qanunun 94-cü maddəsinə uyğun olaraq, Xanıma (D) edilən ödənişlərə görə% 17 (119.000 TL) dərəcəsində gəlir vergisi tutuldu. Xanımın (D) çəkdiyi və bu fəaliyyət üçün təmin edə biləcəyi xərclərin cəmi 70.000 TL-dir. Xanımın (D) ayrıca 50.000 TL təhsil / sağlamlıq xərcləri var.

5846 saylı Qanunun müddəalarına görə, xanımın (D) kompozisiya əsərləri Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi tərəfindən bir əsər olaraq qeydiyyata alındı.

Xanım (D) nin bəstəkarlıq işləri 18-ci maddədə sadalanan əsərlər daxilində nəzərdən keçirilsə də, ilin sonuna kimi qazancı 700.000 TL (70.000 TL - 630.000 TL =), dördüncü gəlirdəki məbləğ 103-cü maddədə yazılmış tarifin mötərizəsi (2020-ci il üçün 600.000 TL-ni keçdiyindən) bu istisnadan faydalanmaq mümkün deyil.

Buna görə, xanımın (D) açıqlaması belə olacaq.

saxlama tətbiqi

MADDƏ 5 - (1) 193 saylı Qanunun 94-cü maddəsinin birinci bəndində vergi tutmaq məcburiyyətində qalanlar və tutulmalı olan ödənişlər göstərilir. Eyni paraqrafın (2) yarımbəndində, öz işlərinə görə bu işləri görənlərə verilən ödənişlərdən; Nazirlər Kabinetinin 12/1/2009 tarixli və 2009/14592 saylı Fərmanına əsasən, 18-ci maddə daxilində öz işinə görə edilən ödənişlərdən% 17 nisbətində gəlir vergisi tutulmasına dair bir tənzimləmə var. və digərlərindən 20%.

(2) 193 saylı Qanunun 18-ci maddəsi daxilində əldə edilən qazancın həmin Qanunun 103-cü maddəsində yazılmış tarifin dördüncü gəlir hissəsindəki məbləği aşması və bu səbəbdən faydalana bilməyəcəyi il ərzində veriləcək vergi tutma müraciətinə təsir göstərməyən azadlıq və eyni Qanunun 94-cü maddəsi, birinci maddənin (2) bəndinin (a) yarımbəndinə uyğun olaraq həyata keçiriləcəkdir.

(3) Fərdi məşğulluq qazancının davamlı və ya təsadüfi olması, tutma praktikasında heç bir əhəmiyyət daşımır.

(4) 193 saylı Qanunun 18-ci maddəsi daxilində öz-özünə işləyən qazanc azadlığından faydalanan vergi ödəyicilərinin tutmaq məcburiyyəti yoxdur.

(5) 193 saylı Qanunun 18-ci maddəsinin sonuncu bəndinə görə, maddə daxilində ümumi qazancı 103-cü maddənin dördüncü gəlir kvintilinə daxil olan məbləğdən çox olanların bu azadlıqdan faydalana bilməmələri müəyyən edilmişdir. və bu vəziyyətdə olanlar, 94-cü maddənin birinci abzası daxilində tutmaq məcburiyyətində deyillər. Bu səbəbdən, 193 saylı Qanunun 18-ci maddəsi daxilində gəlir əldə edən və həmin Qanunun 103-cü maddəsində yazılan tarifin dördüncü gəlir tranşına daxil olan məbləği keçdiyindən azadolma imkanı qazana bilməyən vergi ödəyicilərinə borc verilmir. Qanunun 94-cü maddəsi daxilində əmək haqqı və kirayə kimi ödəmələrindən tutmaq.

Məsələn 4: Heykəltəraş (F) fəaliyyətini həyata keçirmək üçün bir atelye işə götürdü. Bundan əlavə, bir fəhlə işləyir və 193-ci il tarixli Qanunun 18-ci maddəsi çərçivəsində etdiyi heykəllərin müqabilində 2020 TL qazandı.

Cənab (F) tərəfindən 2020-ci ildə qazanılan gəlir, eyni Qanunun 103-cü maddəsində (2020-ci il üçün 600.000 TL) yazılmış tarifin dördüncü gəlir kvintilinə daxil olan məbləği aşdığından, bu qazanclar sərbəst qalmayacaq və bu qazanclar illik gəlir vergisi bəyannaməsi ilə elan ediləcəkdir.

Digər tərəfdən, cənab (F), icarəyə götürdüyü atelye səbəbiylə 2020-ci ildə ödədiyi kirayə haqqından və işçisinə ödədiyi əmək haqqından gəlir vergisini tutmayacaq. Cənab (F) ilə işləyən işçi, 193 saylı Qanunun 95-ci maddəsinə uyğun olaraq illik gəlir vergisi bəyannaməsi ilə vergi tutulmadan gəlirlərini vergiyə cəlb etməyəcəyini bəyan edəcəkdir.

Mühasibat və sənəd tərtibatı

MADDƏ 6 - (1) Kitab saxlamağa borclu olanlar, 213 saylı Qanunun 172-ci maddəsində sayılır və həmin Qanunun 210-cu maddəsində, öz-özünə işləyən şəxsin öz-özünə işləyən qazanc kitabını saxlaması şərtdir. Yenə də həmin Qanunun 236-cı maddəsində öz-özünə işləyən şəxslərin öz kolleksiyaları üçün fərdi məşğulluq qəbzi vermək məcburiyyətində olduqları bildirilir.

(2) 193 saylı Qanunun 18-ci maddəsində göstərilən fəaliyyət növü ilə məşğul olan və əsərlərini eyni Qanunun 94-cü maddəsində göstərilənlərdən başqa başqalarına təhvil verən şəxs; Kitabların təsdiqlənməsi (kitab bəyannamə sistemində qeydiyyatdan keçmək) və sənədlərin saxlanılması və verilməsi ilə bağlı öhdəliklər var.

(3) 213 saylı Qanunun təkrarlanan 257-ci maddəsi ilə Nazirliyimizə verilən səlahiyyət əsasında, 193 saylı Qanunun 18-ci maddəsində göstərilən növdə fəaliyyət göstərən müstəqqil şəxslərdən xahiş edənlər və əsərlərini yalnız həmin Qanunun 94-cü maddəsində göstərilən şəxslərə və təşkilatlara çatdırmaq; İl ərzində ümumi qazancın 193 saylı Qanunun 103-cü maddəsinin dördüncü gəlir kvintilinə (2020-ci il üçün 600.000 TL) daxil olan məbləğdən artıq olub-olmamasından asılı olmayaraq, kitabın təsdiqlənməsi öhdəliyinin ləğv edilməsi məqsədəuyğun sayılır (qeydiyyatdan keçmək kitab-bəyannamə sistemi) və sənədlərin verilməsi.

(4) 193 saylı Qanunun 18-ci maddəsində göstərilən fəaliyyətlərə əlavə olaraq, digər fəaliyyətlərinə görə özünüməşğulluq öhdəliyi götürənlərin təsdiqlənməsi (kitab bəyannamə sistemində qeydiyyata alınması) və sənədlərin saxlanılması və verilməsi öhdəliyi vardır. 193 nömrəli Qanunun 18-ci maddəsinə əsasən, özünün məşğulluğu ilə bağlı öhdəlikləri olan və özünüməşğulluq qazancını saxlayan vergi ödəyicilərinin qeydlərini eyni kitabda göstərmək mümkündür.

(5) 193 saylı Qanunun 18-ci maddəsində göstərilən fəaliyyət növlərini təsadüfən həyata keçirənlər sertifikat verməyə (kitab bəyannamə sistemində qeydiyyatdan keçməyə), sənədləri saxlamağa və verməyə borclu deyillər.

(6) 193 saylı Qanunun 18-ci maddəsi ilə əldə edilən qazanc, eyni Qanunun 103-cü maddəsində yazılmış tarifin dördüncü gəlir seqmentindəki məbləğdən çox olduğundan, kitab saxlamaq və sənəd vermək öhdəliyində dəyişiklik yaratmaz.

(7) Qanunun 193-ci maddəsi çərçivəsində fəaliyyət göstərən və xərc sənədinə imza atmaqla özünə məşğulluq qəbzini vermək məcburiyyətində olmayanlardan alınan işlərə görə ödənilən sənədləri təsdiqləmək mümkündür.

(8) 193 nömrəli Qanunun 18-ci maddəsinə əsasən gəlir əldə edən vergi ödəyiciləri 213 saylı Qanunda göstərilən müddətdə bu fəaliyyətlər üçün satın alınan mallar və xərclərlə əlaqədar xərc kompaslarını və sənədlərini saxlamalıdırlar.

ÜÇÜNCÜ bölmə

İş adamına iş yerinə getmək üçün işəgötürənlər tərəfindən verilir

Faydalara dair istisna

Hüquqi tənzimləmə

MADDƏ 7 - (1) 7194 nömrəli Qanunun 11-ci maddəsi və 193 (23) qanunun 10-cü maddəsi aşağıdakı kimi dəyişdirilmişdir.

"10. Xidmət mütəxəssislərinin iş yerlərinə kollektiv şəkildə getməsini təmin etmək üçün işəgötürənlər tərəfindən çəkilən nəqliyyat xərcləri (Nəqliyyat xidməti işəgötürənlər tərəfindən göstərilmədiyi hallarda, iş günləri üçün gündəlik nəqliyyat haqqı 10 Türk lirəsi və əlaqəli ödəniş toplu nəqliyyat kartı, bilet və ya bu məqsəd üçün istifadə olunan ödəmə vasitələri şəklində aparılır.Ödəniş bu məbləğdən çox olduqda, xidmət təminatçısına nəql dəyəri kimi nağd ödənişlər və bunun üçün nəzərdə tutulan faydalar məqsəddən vergi tutulur.Xəzinə və Maliyyə Nazirliyinə bu istisnanın tətbiqi ilə bağlı prosedurları və prinsipləri müəyyən etmək səlahiyyəti verilir.);

İstisnanın əhatə dairəsi və tətbiqi

MADDƏ 8 - (1) 193 saylı Qanunun 23-cü maddəsinin birinci bəndinin (10) bəndinə uyğun olaraq, xidmət personalının kollektiv şəkildə iş yerlərinə getməsini təmin etmək üçün işəgötürənlər tərəfindən nəqliyyat vasitələrinin alınması və ya xidmətlərin alınması ilə edilən nəqliyyat xərcləri səbəbindən işəgötürənlərə verilmiş güzəştlərə tətbiq olunan gəlir vergisindən azad olunma. Bu.

 (2) 7194 saylı qanunla, 1 saylı Qanunun 1-cü maddəsinin birinci bəndinin (2020) bəndinə (193) bəndinə əlavə edilmiş mötərizə ilə, 23/10/XNUMX tarixindən etibarən alınan əmək haqqı gəlirlərinə tətbiq ediləcək. , işəgötürənlər tərəfindən iş yerlərinə gedib-gəlmək üçün kollektiv üçün daşınması, xidmət göstərilmədiyi hallarda, bu məqsədlə istifadə edilən ictimai nəqliyyat kartları, biletlər və ya ödəniş alətləri üçün edilən ödənişlər səbəbindən verilən faydalar da daxil edilir azadlıq.

(3) qulluqçunun ictimai nəqliyyat kartı, bilet və ya bu məqsədlə istifadə olunan ödəniş vasitələri ilə təmin olunan güzəştlərdən faydalanmaq üçün;

a) Xidmətçinin iş yerlərinə kollektiv getməsini təmin etmək üçün nəqliyyat xidməti və ya nəqliyyat xidmətləri təmin etməklə nəqliyyat xidməti işəgötürən tərəfindən təmin edilmir.

b) Bu məqsədlə istifadə edilən nəqliyyat kartı, bilet və ya ödəniş vasitələri yalnız xidmət göstərən şəxsin iş yerinə getməsi və gedişi üçün istifadə ediləcək ictimai nəqliyyat vasitələrində etibarlıdır (Daşınma haqqı üçün yüklənmiş məbləğin yalnız nəqliyyatda istifadəsi məhdudlaşdırıldığı halda digər məqsədlər üçün istifadə edilə bilən ödəniş nəqliyyat vasitələrinin istifadəsi bu şərti pozmur);

c) edilən ödəniş faktiki işlədiyi günlərlə məhdudlaşır;

ç) Nəqliyyat dəyəri gündəlik təyin olunan məbləğdən çox deyil (2020-ci il üçün 12 TL),

d) ictimai nəqliyyat kartı, bilet və ya bu məqsədlə istifadə olunan ödəniş vasitələri ilə bağlı xərclərin sənədləşdirilməsi;

lazımdır.

(4) xidmət üçün işəgötürənlər tərəfindən;

a) Nəqliyyat haqqı nağd şəkildə verilir,

b) nəqliyyat xərci hədiyyə kartları və oxşar nəqliyyat xərcləri xaricində digər alışlarda istifadə edilə bilən ödəniş alətləri şəklində təmin etmək;

c) Nəqliyyat vasitələrinin ayrılması,

ç) işləməyən günlər üçün nəqliyyat haqqını ödəmək,

d) iş yerlərinə gediş-gəlişi təmin etmək məqsədi ilə nəqliyyat xidmətləri göstərməklə yanaşı, bu məqsədlə istifadə edilən ictimai nəqliyyat kartı, bilet və ya ödəniş vasitələrini də təmin etmək;

Belə hallarda azadolma faydalanmayacaq və bu ödənişlər və faydalar xalis əmək haqqını qəbul etməklə ümumi əmək haqqını qəbul etməklə gəlir vergisinə tutulacaqdır.

(5) İşəgötürənin xidmət göstərən şəxsin yaşadığı bütün yerlərə nəqliyyat xidməti göstərməməsi və ya müəyyən mərkəzi yerlərə nəqliyyat xidmətinin göstərilməsi və xidmət təminatçısının xidmət təminatçısının iqamətgahından daşınması üçün səyahət xərclərini çəkdiyi hallarda yerlər və bu yerlərdən işəgötürən, işəgötürən tərəfindən göstərilən ictimai nəqliyyat xidmətindən və ya bu xidmətə çatdırılmaqdan faydalanmır.Bu məqsədlə istifadə edilən bir ictimai nəqliyyat kartı, bilet və ya ödəmə vasitəsi xidmətə verildiyi təqdirdə nəqliyyat vasitələrindən kim istifadə etməlidir, istisnadan istifadə ediləcəkdir.

(6) İşəgötürənlər tərəfindən xidmət təminatçıları üçün həyata keçirilən nəqliyyat haqqı ödənişlərinin bir aydan artıq bir dövrü əhatə etmək üçün toplu şəkildə həyata keçirilməsi halında, hər aya uyğun olan məbləğ günlər nəzərə alınmaqla azadolma daxilində ayrıca qiymətləndiriləcəkdir. xidmət təminatçısı tərəfindən işləmişdir.

(7) İşəgötürənlərin məzuniyyət, hesabat və bənzər səbəblər üzündən işləmədiyi günlər üçün əlaqədar ayda əvvəlcədən edilmiş nəqliyyat xərclərinin ödənilməsi üçün müvafiq ayda düzəlişlər etmək və ya sonrakı ay üçün edilən nəqliyyat xərclərindən tutulmaq mümkündür.

Məsələn 1: İşəgötürən (A) xidmət mütəxəssisi cənab (B) tərəfindən şəhər nəqliyyatında istifadə etdiyi ictimai nəqliyyat kartına 2020 Mart 26-ci il tarixində işləyəcəyini düşünərək 312 TL-yə qədər (ƏDV xaric) nağd yükləmişdir. Cənab (B) mart ayında 10 gün istirahət etdi.

Cənab (B) nın Mart ayında 16 gün işlədiyini nəzərə alsaq, işverən tərəfindən (A) ictimai nəqliyyat kartına işəgötürən (A) tərəfindən yüklənmiş 312 TL-nin 192 lirası istisna olaraq qəbul ediləcəkdir.

İşəgötürən (A) nağd şəkildə ödədiyi 312 TL-yə bir istisna tətbiq edərsə, düzəliş edə bilər və ya sonrakı ayda edəcəyi ödənişdən fərqi çıxaraq istisnanı daha aşağı tətbiq edə bilər.

(8) 213 saylı Qanunun 238-ci maddəsinin birinci abzasında, işəgötürənlərin hər ay ödənilən əmək haqqı üçün əmək kitabçalarını saxlamaları məcburiyyətində olması nəzərdə tutulur. Nəticə etibarı ilə işə gedən və gedən ictimai nəqliyyat kartları, biletlər və ya bu məqsədlə istifadə edilən ödəmə vasitələrini verərək işəgötürənlər tərəfindən verilmiş güzəştlərin vergi güzəştləri maaş kartında göstərilməlidir.

(9) Xidmət verən şəxsə ictimai nəqliyyat kartı, bilet və ya bu məqsədlə istifadə olunan ödəniş vasitələri verilərək işəgötürənlər tərəfindən verilən faydalar üçün bir günlük (2020-ci il üçün 12 TL) nəqliyyat haqqına əlavə dəyər vergisi daxil deyil. Nəqliyyat dəyəri istisna olmaqla, əlavə dəyər vergisi işəgötürənlər tərəfindən tutula bilər. İşəgötürənlər azadolma məbləğindən çox pul ödəyərlərsə, azadolma məbləğini aşan hissə (azadolma məbləğindən artıq olan məbləğə uyğun əlavə dəyər vergisi daxil olmaqla) xalis əmək haqqı kimi qəbul ediləcək və ümumi məbləğ çıxılmaqla gəlir vergisinə tutulacaqdır. Digər tərəfdən, istisna məbləğindən çox olan və bir haqq olaraq qəbul edilən hissəyə uyğun olan ƏDV-nin çıxılmaması da təbiidir.

Məsələn 2: İşəgötürən (C) 2020-ci ilin aprelində 20 gün işləyən cənab (D) nın ictimai nəqliyyat kartına 472 TL (400 TL + 72 TL ƏDV) yüklədi. Bu məbləğin 240 TL-si İşəgötürən (C) tərəfindən istisnaya tabedir. İstisna daxilində bu məbləğə uyğun olaraq 43,2 TL ƏDV endirimi edilə bilər. İstisna məbləğini aşan 160 TL (400 TL - 240 TL) + ƏDV daxil olmaqla 28,80 TL olan 188,80 TL-nin ümumi məbləği xalis əmək haqqı kimi qəbul ediləcək və brüt olaraq gəlir vergisinə tutulacaq. Digər tərəfdən 28,80 TL ƏDV endirimi edilə bilməz.

Dördüncü fəsil

Həvəskar idman yarışlarını idarə edən hakimlərə ödənilən rüsumlarda istisna

Hüquqi tənzimləmə

MADDƏ 9 - (1) 7194 saylı Qanunun 12-ci maddəsi və 193 saylı Qanunun 29-cu maddəsinin birinci bəndinin (4) bəndi aşağıdakı şəkildə dəyişdirilmişdir.

 “Həvəsləndirmə məqsədi ilə verilmiş aşağıdakı bonuslar və mükafatlar Gəlir Vergisindən azad edilir:

...

4. Həvəskar idman yarışlarını idarə edən hakimlərə ödənilən rüsumlar (basketbol və voleybol idman növlərinin yüksək liqalarında iştirak edənlərdən başqa); ”

İstisnanın əhatə dairəsi və tətbiqi

MADDƏ 10 - (1) 193 saylı Qanunun 61-ci maddəsində əmək haqqı işəgötürənə tabe olan və müəyyən bir iş yerinə bağlı işçilərə xidmət müqabilində verilən və pulla təmsil oluna bilən müavinətlər və əmək haqqı, kompensasiya, pul təzminatı (maddi öhdəlik təzminatı), bölüşdürmə, qaldırmaq, avans, borclar, gündəlik müavinət, mükafat, xərc, xərclər daxilində ödənildiyi şərtlə qazancın müəyyən bir faizi olaraq təyin edildiyi ifadə edildi müddəa və ya digər adlar və ya ortaqlıq münasibətlərinə uyğun gəlmirsə, təbiətini dəyişdirməyəcəkdir. Eyni maddədə, bu Qanunun tətbiqində, idman hakimlərinə verilən ödənişlərin və ya verilən pulların, ayın və müavinətlərin də ödəniş kimi qəbul edilməsi şərt qoyulmuşdur. Bütün idman yarışlarını idarə edən hakimlərə ödənilən əmək haqqı, 193 saylı Qanunla edilən dəyişiklikdən əvvəl 29 saylı Qanunun 7194-cu maddəsinin birinci bəndinin (4) bəndində gəlir vergisindən azad edildiyi üçün, ödənişlər qeyd edildi gəlir vergisinə cəlb edilməmişdir.

(2) 7194 saylı Qanunla edilən dəyişikliklə, 1 saylı Qanunun 1-cu maddəsinin birinci bəndinin (2020) bəndinə daxil edilmiş idman yarışlarını idarə edən hakimlərin ödədikləri haqlarla bağlı istisna müddəası verilmişdir. 193/29 tarixindən etibarən qazanılmış əmək haqqı gəlirlərinə tətbiq edilmək üçün yenidən təşkil edildi. Edilən tənzimləmə ilə;

a) Bu vəzifələrə görə basketbol və voleybol idman növlərinin üst liqaları istisna olmaqla, həvəskar idman yarışlarını idarə edən hakimlərin aldığı rüsumlara görə gəlir vergisindən azad olunma qorunub saxlanıldı.

b) Peşəkar idman yarışlarını idarə edən idman hakimləri və basketbol və voleybol idman növlərinin yüksək liqalarında yarışları idarə edən idman hakimləri tərəfindən tutulan haqlar istisna daxilində deyil.

(3) Peşəkar idman yarışlarını idarə edən hakimlərə və basketbol və voleybol idman sahələrinin üst liqalarındakı yarışları idarə edən hakimlərə 1/1 tarixindən etibarən edilən ödənişlər əmək haqqı şərtlərinə görə vergiyə cəlb ediləcəkdir.

(4) 193 saylı Qanunun 94-cü maddəsində sadalananlar tərəfindən azadolma sahəsinə daxil olmayan idman hakimlərinə edilən ödənişlərdən gəlir vergisi tutulması həyata keçiriləcəkdir.

(5) Professional idman yarışlarını və basketbol və voleybol idman qollarının yüksək liqalarındakı yarışları idarə edən idman hakimləri tərəfindən əldə edilən əmək haqqı gəlirlərinin cəmi gəlir vergisi tarifinin dördüncü hissəsindəki məbləği (2020 TL) keçməsi halında 600.000-ci il üçün), bu ödənişlər illik gəlir vergisi bəyannaməsi ilə də elan ediləcək. Yenə də idman hakimləri birdən çox işəgötürəndən əmək haqqı gəliri alırsa və sonrakı işəgötürəndən aldıqları maaş gəlirlərinin cəmi gəlir vergisi tarifinin ikinci hissəsindəki (2020-ci il üçün 49.000 TL) məbləğdən çox olarsa, əmək haqqı da daxil olmaqla bütün əmək haqqı gəlirləri ilk işəgötürəndən alınan gəlir, illik gəlir vergisi bəyannaməsində elan ediləcəkdir. Mənfəət vergisi ilə ödənilən mənfəət vergisi illik bəyannamədə hesablanan gəlir vergisindən çıxıla bilər.

(6) Basketbol və voleybol idman qollarının yüksək liqaları xaricində, həvəskar idman yarışlarını idarə edən hakimlərə ödənilən ödənişlər azadolma daxilində olduğu üçün gəlir vergisi bu əmək haqqı ödənişlərindən tutulmayacaq və illik geri dönüşlər olmayacaqdır. bu əmək haqqı gəlirləri üçün təqdim edilmişdir. Digər gəlirlərə dair bir bəyannamə təqdim edildiyi təqdirdə, azadolma daxilində olan əmək haqqı bəyannaməyə daxil edilməyəcəkdir.

BEŞİNCİ BÖLMƏ

Sərnişin avtomobillərinin xərcləri və amortizasiyaları

Vergi bazasından yüklənir

Hüquqi tənzimləmə

MADDƏ 11 - (1) 7194 saylı Qanunun birinci abzasının birinci abzasının (13), (193) və (40) bəndləri və 1 nömrəli Qanunun 5-cü maddəsi sırasıyla mötərizədə aşağıdakı bəndlərlə əlavə edilmişdir.

“(Fəaliyyəti qismən və ya tamamilə minik avtomobillərini icarəyə götürən və ya bu məqsəd üçün istifadə edilənlər xaricində müxtəlif yollarla işləyənlər xaricində, lizinq yolu ilə əldə edilmiş minik avtomobillərinin hər biri üçün aylıq kirayə dəyəri 5.500 türk lirəsinə qədər və minik avtomobillərinin alınması üçün xüsusi istehlak vergisi və əlavə dəyər vergisi. 115.000 Türk lirasına qədər olan hissə xərc olaraq qəbul edilə bilər.) "

"(Fəaliyyəti qismən və ya tamamilə avtomobil icarəyə götürən və ya müxtəlif yollarla işləyənlər istisna olmaqla, minik avtomobilləri xərclərinin 70% -ə qədəri çıxıla bilər." "

`` (Fəaliyyətləri qismən və ya tamamilə icarəyə götürülmüş və ya müxtəlif yollarla işləyənlər istisna olmaqla, bu məqsədlə xüsusi istehlak vergisi və əlavə dəyər vergisi istisna olmaqla ilk alış qiyməti 135.000 türk lirəsi, vergilər maya dəyərinə əlavə olunur və ya minik avtomobili ikinci əl kimi alınır). Amortizasiya məbləği 250.000 Türk lirəsindən çox olduğu hallarda, minik avtomobillərinin hər biri ilə əlaqəli olan amortizasiyanın maksimum miqdarı xərc kimi yazıla bilər. Bu müddəanın tətbiqi zamanı minik avtomobilinin alındığı tarixdə qüvvədə olan məbləğ nəzərə alınır. "

(2) 7194 nömrəli Qanunun 14-cü maddəsinin birinci bəndinin (193) və (68) bəndlərinə və 4 nömrəli Qanunun 5-ci maddəsinə aşağıdakı paraqraflar əlavə edilmişdir.

((İndiyə qədər xüsusi istehlak vergisi və əlavə dəyər vergisi xaricində ilk alış qiyməti 135.000 Türk lirəsidir. Söz mövzusu vergilər maya dəyərinə əlavə olunarsa və ya minik avtomobili ikinci əl olaraq alınarsa, köhnəlmə məbləği 250.000 Türk lirəsindən çox olan minik avtomobillərinin hər biri üçün ayrılmış amortizasiya. Bu məbləğlərə uyğun olan hissəsi ən çox xərc kimi yazıla bilər. Bu müddəanın tətbiqi zamanı minik avtomobilinin alındığı tarixdə qüvvədə olan məbləğ nəzərə alınır.) ""

“(İndiyə qədər minik avtomobilləri ilə əlaqəli xərclərin 70% -i və kirayə yolu ilə əldə edilən minik avtomobillərinin hər biri üçün aylıq kirayə dəyərinin 5.500 türk lirəsinə qədər və xüsusi istehlak vergisi və əlavə dəyər vergisi cəmi 115.000 Türk Lirasına qədər olan minik avtomobillərinin əldə edilməsi. məbləğ xərc kimi qəbul edilə bilər.) "

(3) 7194 saylı Qanunun 52-ci maddəsinin birinci bəndinin (d) bəndində deyilir ki, "bu Qanunun 13-cü və 14-cü maddələri vergi dövrünün gəlirlərinə və qazanclarına tətbiq olunmaq üçün dərc edildiyi tarixdən qüvvəyə minir. 1/1/2020 tarixindən başlayaraq. " təminat daxildir.

tətbiqi sahəsi

MADDƏ 12 - (1) Lizinq yolu ilə əldə edilən və ya işə daxil olan və ticarət və ya peşə fəaliyyətində istifadə olunan minik avtomobillərinin xərcləri (icarə xərcləri daxil olmaqla) və onlar üçün ayrılmış amortizasiya xərcləri bu Bildirişin beşinci hissəsinin əhatə dairəsini təşkil edir.

(2) Qanun maddəsindəki minik avtomobillərinin ifadələrindən Türkiyə Gömrük Tarifəsi Cədvəlinin 87.03 başlığındakı motorlu nəqliyyat vasitələrini başa düşmək lazımdır. Təcili yardım maşınları, məhkumları daşıyan maşınlar, pul arabaları, cənazə avtomobilləri, yanğınsöndürən pioner avtomobilləri kimi xüsusi təyinatlı motorlu nəqliyyat vasitələri, 13/10/1983 tarixli Karayolları Trafik Qanununa əsasən trafik şöbələrində və ya ofislərində qeydiyyatdan keçməməlidir. və 2918 nömrəli və yalnız hava limanının önlüyü Bölgə kimi müəyyən ərazilərdə istifadə edilən vasitələr 87.03 mal mövqeyində olmasına baxmayaraq, minik avtomobilləri daxilində nəzərə alınmayacaq. 1 + 1, 1 + 3, 1 + 4 və ya 1 + 7 oturacaqlar, sürücünün və ön sərnişinin arxa hissəsində təhlükəsizlik kəmərləri və ya təhlükəsizlik kəmərləri quraşdırmaq üçün cihaz, oturacaq və təhlükəsizlik avadanlığı quraşdırmaq üçün sabit cihaz vasitə, nəqliyyat vasitələrinin sərnişin bölmələrində rahatlıq xüsusiyyətləri və daxili əşyalar (məsələn, döşəmə örtükləri, havalandırma, daxili işıqlandırma, kül qabları), iki yan panel boyunca arxa şüşələr (arxada, sağda şüşə olub-olmaması) və yük hissəsinin sol tərəfləri); Sürücü ilə ön sərnişin bölməsi ilə insanların və ya malların daşınması üçün istifadə olunan arxa hissə arasında sabit bir paneli və ya baryeri olmayan qapalı qutu motorlu nəqliyyat vasitələri 87.03 mal mövqeyinə düşür və minik avtomobilləri bu çərçivədə nəzərə alınır. Bu kontekstdə minik avtomobillərinə 87.03 mal mövqeyində müəyyən edilmiş minik avtomobilləri və əsasən insanların daşınması üçün istehsal olunan mallar (stansiya vaqonları və yarış avtomobilləri də daxil olmaqla) həm insanları, həm də malları daşıya bilən motorlu nəqliyyat vasitələri kimi çox məqsədli nəqliyyat vasitələri (mal mövqeyinə düşənlər istisna olmaqla) daxildir. 87.02).

Minik avtomobilləri üçün icarə və alış xərcləri

MADDƏ 13 - (1) Fəaliyyəti qismən və ya tamamilə minik avtomobillərini icarəyə götürən və ya müxtəlif yollarla işləyənlər xaricində, lizinq yolu ilə əldə edilmiş minik avtomobillərinin hər biri üçün aylıq kirayə dəyərinin 2020 türk lirəsinə qədər, Qanunun 5.500-cı maddəsinin birinci bəndi. 193 (40) saylı və 1-ci maddənin (68) birinci abzası xərc kimi qəbul edilə bilər.

(2) Aylıq kirayə haqqının xərc kimi qəbul edilə bilən hissəsi, 2020-ci il üçün 5.500 Türk lirasına qədər olan hissəsi, 25/10/1984 tarixli 3065 saylı Əlavə Dəyər Vergisi Qanununa əsasən hesablanmış əlavə dəyər vergisi hariçtir. .

(3) 3065 nömrəli Qanunun 30-cu maddəsinin birinci hissəsinin (d) yarımbəndinə uyğun olaraq, gəlir və müəssisə vergisi baxımından gəlir ayrılması üçün qəbul edilməyən xərclər səbəbindən ödənilmiş əlavə dəyər vergisi hesablanmış əlavə dəyər vergisindən çıxıla bilməz. Bu çərçivədə, minik avtomobillərinin icarəyə götürülməsi halında, icarə qiymətləri qanunda müvafiq il üçün müəyyən edilmiş maksimum məbləğdən artıq olarsa, artıq hissə üçün əlavə dəyər vergisi korporativ vergi baxımından gəlir və xərc kimi nəzərə alınmayacaqdır.

Məsələn 1: Daşınmaz əmlak icarəsi ilə məşğul olan Korporativ vergi ödəyicisi (ELM) Ltd. Şti. Bir sərnişin avtomobili 26/3/2020 tarixində aylıq 7.500 TL müqabilində kirayəyə götürülmüşdür. İcarə predmeti olan minik avtomobilinə aid olan əlavə dəyər vergisinin həmin il üçün şirkət vergisi baxımından qazancın müəyyənləşdirilməsində heç bir endirimin qəbul edilmədiyi məbləğə uyğun olan hissəsi ((7.500 TL - 5.500 TL = 2.000) * 0,18 = 360 TL) əlavə dəyər vergisi qanununa uyğun olaraq hesablanmış əlavə dəyər vergisindən yüklənə bilməz. Eyni minik avtomobilinin icarəyə götürülməsi üçün 2020-ci il üçün təyin olunan aylıq maksimum məbləğ olan 5.500 TL vergi ödəyicisi tərəfindən qazancın müəyyənləşdirilməsində xərc olaraq nəzərə alındığından, hesablanmış dəyərdən çıxılmayan 360 TL. əlavə vergi, korporativ gəlirin təyin edilməsində qanuni olaraq qəbuledilməz xərc kimi qəbul ediləcəkdir.

(4) Fəaliyyəti ƏDV-dən azad olan banklar və sığorta şirkətləri kimi müəssisələrdə çıxıla bilməyən, ƏDV daxil olmaqla 5.500 TL məbləği, xalis gəlirin müəyyənləşdirilməsində xərc kimi qəbul edilə bilər.

Məsələn 2: Bank (A), əlavə dəyər vergisi daxil olmaqla 1 TL (6 TL +% 2020 ƏDV 6.490 TL) aylıq qiymətə 5.500 tarixində bir minik avtomobili kirayəyə götürdü. ƏDV Qanununa görə, Banklar tərəfindən Maliyyə Lizinq Qanununa uyğun olaraq həyata keçirilən əməliyyatlar xaricində hər hansı bir şəkildə edilən bütün əməliyyatlar, sərnişin icarəsi üçün Bank (A) tərəfindən həyata keçirilmiş 18 TL icarə xərcinin 990 TL-si ƏDV-dən azaddır. avtomobil banka 6.490-ci il üçün ödəyəcək. Xalis korporativ gəlirin təyin edilməsində 5.500 TL qanunla qəbul edilməyən xərc kimi qəbul ediləcək.

(5) Maliyyə lizinqi yolu ilə əldə edilən minik avtomobilləri üçün ödənişlər bu Bildirişin 13-cü maddəsi daxilində nəzərə alınmayacaq və bu ödənişlərdə aylıq kirayə xərcləri məhdudiyyəti olmayacaqdır. 213 saylı Qanunun təkrarlanan 290-cı maddəsinin üçüncü abzasında maliyyə icarəsi tərifi verilmişdir və həmin maddənin ikinci abzasının (1) yarımbəndində; İcarəçi tərəfindən kapitallaşdırılan maliyyə lizinqinə qoyulan iqtisadi aktivdən istifadə hüququ üçüncü kitabın üçüncü hissəsinin birinci hissəsində icarəyə götürülən iqtisadi aktiv üçün müəyyən edilmiş prinsiplər çərçivəsində yenidən qiymətləndirmə və amortizasiyaya məruz qalacaqdır. yuxarıda göstərilən Qanunun 298-ci maddəsinin (4) bəndində təkrarlanması; Maliyyə lizinqi müqaviləsinə əsasən icarəçinin həyata keçirdiyi ödənişlərin borcun əsas ödənişi və faiz xərcləri kimi ayrılması və ayrılma prosesinin qalan hissəsinə sabit bir faiz dərəcəsi tətbiq ediləcək şəkildə aparılması şərt qoyulmuşdur. hər dövrün sonunda borc məbləği. Buna görə, maliyyə lizinqi müqaviləsinə əsasən icarəçinin həyata keçirdiyi ödənişlərin borcun əsas ödənişi və faiz xərcləri kimi ayrılması, bu ayrılığı hər dövrün sonunda qalan borc məbləğinə sabit bir dövri faiz dərəcəsi tətbiq etməklə etməkdir. maliyyə icarə müqaviləsindəki ödənişlər), hesablanmış faiz xərcləri, ilk ildə iqtisadi dəyərin mayasına əlavə edilməli və sonrakı illər xərc və ya xərc kimi qəbul edilməlidir. Bu çərçivədə, maliyyə lizinqi yolu ilə əməliyyat aktivlərinə qəbul edilmiş minik avtomobilləri üçün ödənişlər əsas və faiz ödənişlərinə ayrılacaq və faiz xərcləri "Hüquqlar" hesabında izlənilən minik avtomobilinin maya dəyərinə daxil ediləcəkdir. ilk il, sonrakı illərdə isə tercihen xərc və ya xərc kimi qəbul ediləcəkdir.

Məsələn 3: (F) Ltd. Şti. Tekstil məhsullarının pərakəndə ticarətidir və adı çəkilən vergi ödəyicisi, (ABC) A.Ş. bir maliyyə lizinq şirkətindən 2/1/2020 tarixində bir maliyyə icarə müqaviləsi ilə bir minik avtomobili almışdır. Maliyyə icarə müqaviləsinə görə, icarə müddəti 48 ay, aylıq ödəniş isə 9.182 TL-dir. Minik avtomobillərinin mülkiyyəti icarə müddətinin sonunda kirayəyə verilir.

Buna görə, (F) Ltd. Şti. Maliyyə lizinqi yolu ilə alınan minik avtomobillərinin cari dəyəri və icarə ödənişlərinin cari dəyərinin ən aşağı hissəsi "Hüquqlar" hesabında izləniləcək və ödəniləcək aylıq məbləğ 9.182 TL borcun əsas ödənişinə ayrılacaqdır. və faiz ödənişi və 2020-ci il üçün ödənilən faiz xərcləri minik avtomobilinin qiymətinə daxil ediləcəkdir. Sonrakı illər üçün ödənilən faiz xərcləri vergi ödəyicisi tərəfindən minik avtomobilinin maya dəyərinə daxil edilə bilər və ya tercihen birbaşa xərc kimi də qəbul edilə bilər.

(6) Kirayə xərcləri ilə əlaqədar aylıq xərc məhdudiyyətinin tətbiq edilməsi zamanı icarə haqqına uyğun ayın hesablandığı il üçün müəyyən edilmiş məbləğ.

Məsələn 4: Aptek fəaliyyətinə görə kommersiya mənfəətinə cavabdeh olan xanım (B), (Z) Filo Kiralama A.Ş. İcarə müqaviləsinə əsasən, nəqliyyat vasitəsinin aylıq kirayə qiyməti 1 TL, müqavilənin müddəti 4 ildir və icarə haqqı vergi ödəyicisi tərəfindən əvvəlcədən 2020 tarixində ödənilmişdir.

Buna görə, Xanım (B), qazancın müəyyənləşdirilməsində xərc kimi, nəqliyyat vasitəsi üçün 2020-ə uyğun aylıq kirayə qiymətinin ən çoxu 5.500 TL çıxara biləcək. 2021 və 2022 təqvim illərinə uyğun aylıq kirayə xərclərinin qazanc xərcləri hesab edilə biləcəyi maksimum məbləğlərin müəyyənləşdirilməsi zamanı həmin illər üçün yenidən müəyyən edilmiş məbləğlər nəzərə alınacaqdır.

(7) 1/1/2020 tarixindən əvvəl başlayan və Qanunun qüvvəyə mindiyi tarixdən sonra daxil olan icarələr üçün, qüvvəyə mindikdən sonrakı dövrə uyğun kirayə haqları xərc məhdudlaşdırılmasına tabedir. Xərc kimi qəbul edilə bilən maksimum kirayə haqqı təyin edilərkən, icarə dövrünün müvafiq ili üçün müəyyən edilmiş məbləğ nəzərə alınacaqdır.

(8) Fəaliyyəti qismən və ya tamamilə minik avtomobillərini icarəyə götürən və ya bu məqsəd üçün istifadə olunanlar istisna olmaqla, müxtəlif yollarla işləyənlər xaricində sərnişin alışı ilə əlaqəli ümumi aksiz vergisi və əlavə dəyər vergisinin maksimum 2020 TL-yə qədər. 140.000-ci il üçün avtomobillərin ticari və ya peşə qazancının təyin edilməsi xərcdir. kimi qəbul edilə bilər.

Məsələn 5: Restoran rəhbərliyi fəaliyyətinə görə ticarət mənfəəti baxımından gəlir vergisi ödəyən Cənab (M), 1/9 tarixində bir avtomobil satıcı (DEF) Inc-dən 2020 TL vergisiz satış qiyməti olan bir minik avtomobili aldı. / 140.000. Sözügedən avtomobil üçün hesablanan aksiz vergisi 140.000 TL (140.000 x 100%), hesablanmış əlavə dəyər vergisi isə 50.400 TL (280.000 x 0,18).

Buna görə, cənab (M) tərəfindən minik avtomobilləri üçün tətbiq olunan xüsusi istehlak vergisi və əlavə dəyər vergisinin ümumi məbləği 190.400 TL (140.000 + 50.400) təşkil edir və vergi ödəyicisi vergi ödəyicisini iş sənədlərində üstünlük olaraq vergi ödəyicisini xərc kimi göstərirsə, kommersiya mənfəətdən artıq xərc olaraq çıxılacaq maksimum məbləğ 140.000 TL olacaq və 50.400 TL (190.400 - 140.000) qanunla qəbul olunmayan xərc kimi vergi ödəyicisinin müvafiq dövrün kommersiya gəlirlərinə daxil ediləcəkdir.

(9) Minik avtomobillərinin gündəlik icarəsində xərc məhdudiyyəti gündəlik icarə qiymətini hesablamaqla tətbiq ediləcəkdir. Kirayə xərcləri ilə əlaqədar gündəlik xərc məhdudiyyətinin həyata keçirilməsində icarə tarixində xərc kimi nəzərə alınacaq ən yüksək aylıq icarə xərcini həmin ayın günlərinin sayına bölməklə əldə ediləcək məbləğ nəzərə alınacaqdır.

Məsələn 6: Meyvə və tərəvəzlərin topdansatış ticarəti ilə məşğul olan (EFG) Ltd. Şti. 13/4/2020 tarixində bir minik avtomobili icarəyə götürdü. Kirayə müqaviləsinə əsasən, minik avtomobilinin gündəlik kirayə qiyməti 250 TL, müqavilə müddəti 10 gündür.

Sərnişin avtomobillərinin icarəsi gündəlik olaraq həyata keçirildiyi üçün kirayə xərclərinin məhdudlaşdırılmasında gündəlik qiymət tətbiq ediləcəkdir.Gündəlik qiymət müəyyən edilərkən, həmin il üçün müəyyən edilmiş maksimum kirayə qiymətini icarə ayındakı günlərin sayına bölməklə alınacaq məbləğ nəzərə alınacaqdır.

Kirayə vergi ödəyicisi qurumu tərəfindən aprel ayında edildiyi üçün, həmin il üçün müəyyən edilmiş ən yüksək aylıq kirayə xərcləri olan və qazancın müəyyənləşdirilməsində xərc hesab edilə bilən aylıq kirayə haqqı, aprel ayının 5.500 gününə bölünəcək və gündəlik maksimum kirayə məbləği olacaqdır.

Buna görə;

          5.500 / 30 = 183 TL

(Qazancın müəyyənləşdirilməsində endirim kimi edilə bilən gündəlik gündəlik icarə haqqı)

          183,33 X 10 = 1.833,33 TL

(On gün icarə müddətində xalis gəlirin müəyyənləşdirilməsində nəzərə alınacaq maksimum məbləğ)

          2.500 TL - 1.833,33 TL = 666,67 TL

(İcarə xərcləri vergi ödəyicisi qurumu tərəfindən KKEG olaraq nəzərə alınacaq)

Məsələn 7: Vəkilin fəaliyyətinə görə öz-özünə işləyən qazancdan məsuliyyət daşıyan cənab (D), 1 tarixində aylıq kirayə dəyəri 6 TL olan bir minik avtomobili icarəyə götürdü və 2020 TL ödədi, bu da bir illik kirayədir. ödəniş, əvvəlcədən.

Cənab (D) kirayəyə götürdüyü minik avtomobili üçün ödədiyi 6.000 TL-lik aylıq kirayə məbləğinin 5.500 TL-ni özbaşına qazancın təyin olunmasında gəlirdən çıxa biləcək və 500 TL-ni nəzərə almayacaq. xərc kimi bu məbləği aşmaq.

Bundan əlavə, cənab (D) icarəyə götürdüyü minik avtomobili üçün bir illik kirayə haqqını əvvəlcədən ödədiyindən, çıxa bilən kirayə qiymətinin (5.500 × 12 =) 66.000 TL-ni çıxara biləcək. 2020-ci il üçün qazancın müəyyənləşdirilməsi.

Minik avtomobilləri üçün təmir, texniki xidmət, yanacaq və oxşar cari xərclər

MADDƏ 14 - (1) Minik avtomobilləri ilə əlaqəli xərclərin 70% -ə qədəri qismən və ya tamamilə icarəyə götürülmüş və ya müxtəlif yollarla işləyənlər istisna olmaqla, bu məqsədlə istifadə olunanlar istisna olmaqla, gəlir və korporativ vergi baxımından xərclər şəklində çıxıla bilər.

(2) Ticarət və ya peşə fəaliyyətində istifadə edilən ticarət və ya inventar daxil olan minik avtomobillərinin xərcləri məhduddur və bu məhdudiyyət, əsasən qismən və ya tamamilə icarəyə götürülən və ya müxtəlif yollarla işləyənlər istisna olmaqla, minik avtomobillərinin xərclərini əhatə edir.

(3) Birinci bənddə əhatə olunan xərclər ümumiyyətlə təmir, texniki xidmət, yanacaq, sığorta və nəqliyyat vasitələrinin oxşar cari xərcləridir.

(4) Çıxan məsrəflərin iş yerində və ya inventarda qeydiyyata alınmış və ya icarə yolu ilə əldə edilmiş minik avtomobilləri ilə əlaqəli olub-olmamasının heç bir əhəmiyyəti yoxdur.

Məsələn 8: (EFG) Ltd., kosmetika məhsullarının topdansatış ticarətinə görə bir vergi ödəyicisidir. Şti. 2020 hesabat dövründə sahib olduğu minik avtomobilləri üçün belədir və bütün xərclər bu il üçün edilmişdir.

Buna görə, (EFG) Ltd. Şti-yə məxsus minik avtomobilləri üçün edilən xərclərlə əlaqəli xalis korporativ gəlirin müəyyənləşdirilməsində xərc kimi qəbul edilə bilən maksimum məbləğlər:

* Avtomobil Nəqliyyat Vergisi Qanununun 14-cü maddəsinə uyğun olaraq, bu məqsədlə nəqliyyat vasitələrinin icarəsi ilə məşğul olan şirkətlər tərəfindən icarəyə götürülmüş nəqliyyat vasitələri istisna olmaqla, minik avtomobilləri üçün ödənilən vergilər gəlir vergisi və korporativ vergi vergilərinin müəyyənləşdirilməsində xərclər hesab edilmir.

** 2020 hesabat dövrünə uyğun gələn əvvəlki hesabat dövrlərində əldə edilmiş minik avtomobilləri üçün faiz xərc. Bu çərçivədə vergi ödəyicisi qurum tərəfindən çəkilən faiz xərcləri tercihen birbaşa xərc kimi yazılır.

 

(5) Vergi ödəyicilərindən maliyyə icarəsi yolu ilə alınan avtomobillərin “İcarə” hesabında aktivləşdirildiyi dövrdən sonrakı dövrlər üçün birbaşa xərc kimi nəzərə alınması istənirsə, bu xərclərin maksimum miqdarı 70% -dir. korporativ vergi baxımından xalis gəlirin müəyyənləşdirilməsində xərc kimi xərclər edilə bilər.

Məsələn 9: (T) A.Ş., 7 tarixində maliyyə lizinqi yolu ilə minik avtomobili əldə etdi. Maliyyə icarə müqaviləsinə görə vergi ödəyicisi tərəfindən ödəniləcək aylıq məbləğ 8 TL, müqavilə müddəti 2020 aydır. Sərnişin avtomobilinin mülkiyyəti müqavilə müddəti bitdikdən sonra vergi ödəyicisi qurumuna keçəcəkdir.

Buna görə, maliyyə lizinqi yolu ilə alınan minik avtomobili üçün ödənilən aylıq məbləğin borcun əsas ödənişi və faiz ödənişi kimi bölüşdürülməsi lazımdır və 2020 hesabat dövrü üçün edilən faiz ödənişləri izlənilən minik avtomobilinin qiymətinə daxil ediləcək. " Hüquqlar "hesabı. Vergi ödəyicisi, sonrakı maliyyə dövrləri üçün, xüsusən də 2021-ci maliyyə ili üçün ödəniləcək faiz ödənişlərini xərc hesab etmək istəyirsə, maliyyə lizinqi üzrə faiz xərclərinin 70% -i korporativ qazancın müəyyənləşdirilməsi zamanı xərc kimi çıxıla bilər.

 (6) 1/1-ci il tarixinədək əldə edilmiş və ya lizinq yolu ilə alınan minik avtomobilləri haqqında Qanunun qüvvəyə minmə tarixinə uyğun olan xərclərin 2020% -ə qədəri xalis gəlirin gəlir baxımından müəyyənləşdirilməsində xərc kimi çıxıla bilər. müəssisə vergisi.

Məsələn 10: (F) A.Ş., 1/8/2019 tarixində varlıqlarına qeydiyyatdan keçmiş iki minik avtomobili üçün icbari trafik sığortası etmişdir. Sığorta polisi məbləği 1.680 TL, polisin müddəti bir ildir.

Buna görə, (F) A.Ş. ((2019 TL / 1.680) x12) = Şirkətə məxsus minik avtomobilləri üçün edilən sığorta xərclərinin 5 TL-si, göstərilən dövrdə xalis gəlirin təyin edilməsində xərc kimi çıxıla bilər. Bununla birlikdə, siyasətin çıxarıldığı tarixdə və qüvvəyə minmə tarixinə uyğun olaraq “700- Gələcək İllər Xərcləri” ndə izlənilən ((1 TL / 1) x2020) = 280 TL-nin maksimum 1.680% -i. 12/7/980 Qanunu (70 TL x980 = 0,70 TL) xərc kimi 686 hesabat dövrü üçün şirkət mənfəətindən çıxıla bilər. Xərc kimi qəbul edilməyən məbləğ (2020 TL - 980 TL = 686 TL) (F) A.Ş.-nin qeydlərində qanuni olaraq qəbul edilməmiş xərc kimi qəbul ediləcəkdir.

Məsələn 11: Maliyyə müşaviri kimi fəaliyyət göstərən müstəqil işləyən cənab (G), fəaliyyətində istifadə etmək üçün 15/7/2019 tarixində bir minik avtomobili almış və 15/7 / 2019-14 dövrü üçün 7 illik trafikə sahibdir. / 2020/1 və nəqliyyat vasitəsi ziyan sığortası üçün 15/7/2019 tarixində 6.200 TL və 15/7 / 2020-14 / 7/2021 dövrü əhatə edən 1 illik yol və nəqliyyat vasitəsi ziyan sığortası, 15 TL nağd 7/2020/6.000.

Cənab (G) 15/7 / 2020-14 / 7/2021 dövrü üçün xərc olaraq çıxıla bilən trafik və nəqliyyat vasitəsi ziyan sığortası məbləğinin 6.000 TL'sini (70 TLx 4.200% =) xərcləyəcək, nağd şəkildə ödədiyi, 2020-ci il üçün qazancını təyin edərkən nəzərə alacaq.

Diğer yan tərəfdənXərclərin məhdudlaşdırılması ilə bağlı müraciət, cənab (G) -ın 1-cu ildə nağd şəkildə ödədiyi trafik və mühərrikə dəymiş ziyan haqqı xərclərinin məhdudlaşdırılması səbəbi ilə əldə edilən qazanclara tətbiq olunmaq üçün 1/2020/2019 tarixindən etibarən qüvvəyə mindiyi üçün. və 2019-cu ildə məşğulluq qazancının təyin olunmasında xərc hesab edilən bir düzəliş tələb olunmur.

Minik avtomobilləri üçün amortizasiya xərcləri

MADDƏ 15 - (1) Fəaliyyəti qismən və ya tamamilə minik avtomobillərini kirayəyə götürən və ya müxtəlif yollarla işləyənlər xaricində, xüsusi istehlak vergisi və əlavə dəyər vergisi xaricində ilk alış qiyməti, bu vergilərin tercihen əlavə olunduğu 2020-ci il üçün 160.000 TL-dir. maya dəyəri və ya ikinci Əl ilə əldə edildiyi hallarda, 2020-ci il üçün amortizasiya edilə bilən dəyəri 300.000 TL-dən çox olan hər bir minik avtomobili üçün ayrılmış amortizasiyanın gəliri baxımından xalis gəlirin müəyyənləşdirilməsində xərc kimi qəbul edilə bilər. müəssisə vergisi.

(2) 213 saylı Qanunun müddəalarına əsasən, amortizasiyanın ayın qalan hissəsi üçün paylandığı balans dəyərləri, ay hissəsini, olduğu hesabat dövrü üçün tam ay kimi hesablayaraq amortizasiya dövrünün son ilində tamamilə məhv edilə bilən minik avtomobilləri üçün xərclər aktiv olur, tətbiq edilə bilməyən bütün amortizasiya məbləğləri tətbiq olunmasından asılı olmayaraq xalis gəlirin müəyyənləşdirilməsində xərc hesab edilə bilər. geri alınma dövrünün son ilində amortizasiya bazası.

Məsələn 12: Mebel istehsalı ilə məşğul olan cənab (K), ticarət müəssisəsində istifadə etmək üçün 15/6/2020 tarixində bir minik avtomobili satın aldı. Əlavə dəyər vergisi və xüsusi istehlak vergisi daxil olmaqla avtomobilin alış qiyməti 750.000 TL-dir və sərnişin avtomobilini əldə edərkən vergi ödəyicisi tərəfindən ödədiyi vergilər tercihen minik avtomobilinin maya dəyərinə daxil edilir.

Cənab (K) -ın 2020-ci ildə aldığı minik avtomobili üçün maksimum 300.000 TL-yə bərabər olan hissəyə ayrılan amortizasiya xalis gəlirin müəyyənləşdirilməsində xərc kimi qəbul edilə bilər. Buna görə vergi ödəyicisinin mənfəəti təyin edərkən xərc hesab edə biləcəyi amortizasiya xərcləri aşağıdakılardır:

(*) 60.000 TL amortizasiya dövrünün son ili olan 35.000-cü ildə, nisbi amortizasiya tətbiqi (25.000 TL - 2024 TL) səbəbiylə minik avtomobillərinin aktivlərə alındığı ildə xərclərə məruz qala bilməyən XNUMX TL xalis gəlirin həmin il üçün amortizasiya bazası üzərində ayrılmış amortizasiyadan ayrı olaraq təyin olunmasında xərc kimi çıxılmasına tabedir.

 

Məsələn 13: İnşaat işi ilə məşğul olan Korporativ vergi ödəyicisi (TDE) Ltd. Şti. 1-ci il tarixdə vergisiz qiyməti 9 TL olan bir minik avtomobili aldı. Sözügedən vasitə üçün vergi ödəyicisi tərəfindən ödənilən xüsusi istehlak vergisi və əlavə dəyər vergisinin ümumi məbləği 2020 TL-dir və sərnişin avtomobilinin alınması üçün vergi ödəyicisi tərəfindən ödənilən vergilər, xalis gəlirin müəyyənləşdirilməsində birbaşa xərc hesab olunur. Sözügedən vergi ödəyicisi sözügedən minik avtomobilini 240.000 tarixində 354.720 TL qiymətinə satdı.

Buna görə, sərnişin avtomobili üçün 2020-ci ildə maksimum 160.000 TL-yə bərabər olan hissəyə ayrılan və vergisiz satış qiymətinin üzərində iş sənədlərinə daxil olan amortizasiya, şirkət qazancının müəyyənləşdirilməsində xərc kimi qəbul edilə bilər. Vergi ödəyicisi qurum tərəfindən bu çərçivədə ayrılan amortizasiya məbləğləri aşağıdakı kimidir:

Digər tərəfdən, 193 saylı Qanunun 40-cı maddəsinin birinci bəndinin birinci abzasında, 1-ci maddəsinin birinci bəndinin (68) yarımbəndində və bu Bəyannamənin 5-cü maddəsində edilən izahatlar çərçivəsində vergi ödəyicisi qurum tərəfindən və tercihen xərc olaraq alınan minik avtomobili, aksiz vergisi və əlavə dəyər vergisinin cəmi məbləği olan 13 TL-nin 354.720-ci il üçün ən çox 2020 TL xərc olaraq təyin edilə bilər xalis gəlir və göstərilən məbləği (140.000 TL - 354.720 TL) aşan 140.000 TL qanuni olaraq qəbuledilməzdir Vergi ödəyicisi qurumun 214.720 hesabat dövrü şirkət gəlirlərinə əlavə ediləcəkdir.

Vergi ödəyicisi 2024-cü ildə minik avtomobilini satdıqda ediləcək mühasibat uçotu qaydası aşağıdakı kimi olacaq (ƏDV nəzərə alınmadan):

102- Banklar 100.000

257 - Yığılmış amortizasiya 106.666

689- Digər Fövqəladə Xərclər və zərərlər 33.334

                                                 254- Avtomobil 240.000

(3) Vergi ödəyicilərinin aktivlərinə daxil olan minik avtomobilləri üçün amortizasiyaya məruz qalan məbləğ üzərində amortizasiya ayırması halında, ümumi müddəalara uyğun olaraq ayrılan amortizasiya məbləği ilə amortizasiya bazası məbləğinə ayrılan amortizasiya məbləği arasındakı fərq nəzərə alınır. Qanunla qəbul edilməyən xərc və həmin il üçün gəlir və ya qurumlar.Vergi qazancına əlavə ediləcəkdir. Sözügedən minik avtomobillərinin vergi ödəyiciləri tərəfindən satılması halında, müvafiq illərdə amortizasiya mərhələsində mənfəətə vergiyə cəlb olunmayan xərc kimi əlavə edilən məbləğlərin cəmi vergi ödəyiciləri tərəfindən vergi tutulmayan gəlir kimi qəbul ediləcək və bu məbləğ gəlir və ya şirkət bəyannaməsində "Digər Endirimlər" sətrində göstərilərək endirim ediləcək. mövzu edilə bilər.

Məsələn 14: Əvvəlki nümunədə vergi ödəyicisi şirkətin 1 tarixində 9 TL vergisiz satış qiyməti üzərindən aldığı minik avtomobili üçün varlıqda qeydiyyatdan keçmiş bütün məbləğ üzrə amortizasiya ayırması halında; KKEG olaraq vergi ödəyicisi tərəfindən minik avtomobili üçün ayrılan amortizasiya məbləği ilə amortizasiya məbləği əsasında hesablanan amortizasiya məbləği arasındakı fərq, müvafiq illərdə müəssisə gəlirlərinə əlavə ediləcəkdir.

Sözügedən vergi ödəyicisi 2 tarixində sözügedən minik avtomobilini 1 TL qiymətinə satarsa, tələb olunan mühasibat qeydləri belə olacaq (ƏDV nəzərə alınmır):

 

102- Banklar 100.000

257 - yığılmış amortizasiya 160.000

                                                 254- Avtomobil 240.000

                                                 679- Digər Fövqəladə Gəlir və Mənfəət 20.000

* Bu çərçivədə, qanuni olaraq qəbul edilməyən xərclərin ümumi məbləği (53.334 AZN) gəlir və ya vergi bəyannaməsinin "Digər Endirimlər" sütununda ayrıca göstərilməklə mənfəətdən çıxıla bilər.

(4) Sərnişin avtomobilinin alındığı tarixdə qüvvədə olan məbləğ, minik avtomobilləri üçün xərc hesab edilə bilən amortizasiya baza məbləğinin təyin edilməsində nəzərə alınmalıdır.

(5) Amortizasiya xərclərinin məhdudlaşdırılması, 7194 saylı Qanunun dərc edildiyi 7/12/2019 tarixindən etibarən alınan minik avtomobillərinə və bu tarixə və 2019-cu ilin sonuna qədər əldə edilənlərə amortizasiyaya əsaslanan məbləğə tətbiq ediləcəkdir. aşağıdakı vergi dövrlərində xərc kimi qəbul edilə bilər; Xüsusi istehlak vergisi və əlavə dəyər vergisi hariç, ilkin əldə etmə dəyəri 135.000 Türk lirası, bu vergilərin maya dəyərinə əlavə edildiyi və ya minik avtomobilinin ikinci əl olaraq alındığı hallarda, amortizasyona tabi olan məbləğ 250.000 Türk lirasıdır. . Bununla birlikdə, bu tarix aralığında alınan minik avtomobilləri üçün 2019-cu ildə amortizasiya xərcləri ilə bağlı heç bir məhdudiyyət olmayacaq və bu avtomobillər üçün ayrılmış amortizasiya Qanunun dərc olunma tarixindən əvvəlki şərtlərə görə xərc kimi çıxıla bilər. Növbəti illərdə, xüsusən də 2020-ci ildə adı çəkilən minik avtomobillərində amortizasiya xərcləri məhdudlaşdırılması tətbiq ediləcək və amortizasiya üçün əsas məbləğin müəyyənləşdirilməsində 2019-cu il üçün müəyyən edilmiş məbləğ nəzərə alınacaqdır.

Məsələn 15: Plastik məhsulların istehsalı ilə məşğul olan ticarət mənfəət ödəyicisi olan Mr. (N), fəaliyyətində istifadə etmək üçün 16/12/2019 tarixində bir minik avtomobili əldə etdi. Sərnişin avtomobilinin vergisiz satış qiyməti 175.000 TL-dir və alış zamanı ödənilən SCT və ƏDV vergi ödəyicisi tərəfindən 2019-cu ilin qazancından xərc kimi çıxılmışdır.

Sərnişin avtomobilləri üçün amortizasiya xərclərinin məhdudlaşdırılmasını tənzimləyən 7194 saylı Qanununun 13-cü və 14-cü maddələri 1-cu il tarixdən etibarən qüvvəyə mindiyi üçün 1-ci ildən etibarən vergi dövrünün gəlir və qazanclarına tətbiq edilməsi üçün vergi ödəyicisi Mr. (N) ümumi müddəalara uyğun olaraq 2020-cu ildə minik avtomobilləri üçün ayrılan amortizasiyanın hamısını qazancından çıxmaq olar. Bununla birlikdə, sonrakı vergi dövrlərində, xüsusilə 7 təqvim ilində, 12-cu il üçün müəyyən edilmiş və xüsusi istehlak vergisi və əlavə dəyər vergisi xaricində amortizasiya üçün əsas olan 2019 TL-dən yuxarı hesablanan amortizasiya, qazancdan endirilə bilər.

(6) 7 tarixindən əvvəl əldə edilmiş minik avtomobilləri üçün amortizasiya dəyişiklik öncəsi müddəalara görə xərc kimi yazıla bilər.

(7) Maliyyə lizinqi yolu ilə əməliyyat aktivlərinə qəbul edilmiş və müqavilə üzrə icarə ödənişlərinin cari dəyərinin və cari dəyərinin aşağı hissəsi üzərində "Hüquqlar" hesabında izlənilən minik avtomobillərində, əgər aktiv dəyər həmin il üçün müəyyən edilmiş amortizasiya məbləğini, hər bir minik avtomobili üçün ayrılmış amortizasiyanı keçərsə, bu məbləğlərə ən çox uyğun gələn hissə gəlir və müəssisə vergisi baxımından xalis gəlirin müəyyənləşdirilməsində xərc kimi qəbul edilə bilər.

Məsələn 16: Korporativ vergi ödəyicisi (VYZ) Ltd. Şti. Qida məhsullarının pərakəndə ticarətidir və adı çəkilən şirkət, 2 tarixində maliyyə lizinqi yolu ilə bir minik avtomobili əldə etdi. İcarəyə götürülən minik avtomobili üçün aylıq kirayə haqqı 1 TL, müqavilə müddəti 2020 ildir. Sözügedən avtomobil, müqavilə tarixində cari dəyəri 14.500 TL olan müəssisənin "Hüquqlar" hesabına götürülmüş və vergi ödəyicisi tərəfindən 3-ci il üçün maliyyə icarə ödənişi daxilində 330.000 TL'lik ümumi faiz ödənişi edilmişdir. .

213 saylı Qanunun müddəalarına görə, maliyyə lizinqinə məruz qalan iqtisadi varlıq onun üçün müəyyən edilmiş amortizasiya dövrlərində amortizasiya olunacağından, "Hüquqlar" hesabında izlənilən minik avtomobili üçün aktivləşdirilən məbləğ və vergi ödəyicisi tərəfindən minik avtomobilinin alınmasında ilk il üçün maliyyə lizinqi daxilində ödənilən və maya dəyəri daxil olan ümumi xərclərin (330.000 TL + 76.000 TL = 406.000 TL) maksimum 2020-ə bərabər olan hissəsi. 300.000-ci ildə TL, şirkət vergisi baxımından xalis müəssisə gəlirlərinin müəyyənləşdirilməsində xərc kimi qəbul edilə bilər. Sərnişin avtomobilinin alış qiyməti ilə birinci il maya dəyəri ilə faiz xərclərinin cəmi arasındakı fərqə uyğun gələn amortizasiya məbləği ((406.000 TL - 300.000 TL) / 5 = 21.200 TL). amortizasyona ((2020 TL - XNUMX TL) / XNUMX = XNUMX TL) vergi ödəyicisinin XNUMX maliyyə dövrü üçün şirkətin gəlirinə qanuni olaraq qəbul edilməyən xərcdir. əlavə ediləcək.

Səkkizinci fəsil

Vergi ödəyicisi (Korporativ Daxili) Türkiyəyə gətirdiyi xarici valyuta ilə əldə etdi

Qiymətli kağızların və səhmdarların səhmləri

Verilməsində vergi

Hüquqi tənzimləmə

MADDƏ 16 - (1) 193 nömrəli Qanunun 81-ci maddəsinin beşinci abzasında;

"...

Qeyri-rezident (qurumlar da daxil olmaqla), xarici investisiya qanunvericiliyi ilə müvafiq qurumlardan icazə alaraq Türkiyəyə öz mənfəətlərini əldə etdikləri zaman mənfəət hesabı artımından qaynaqlanan səhmlərin sərəncamında iştirak edərək öz qiymətli kağızlarını əldə etdikləri zaman nağd və ya natura kapitallarını gətirir, Qazanclardan xəbərdar olaraq nəzərə alınmadı. İndiyə qədər Türkiyədə qazandıqları qazancın bu ödəyiciləri, yalnız bu qiymətli kağızlar və ya bu yolla əldə edilmiş kapital mənfəətinin iştirak payları və varlıqların və ya payların xaric edilməsindən yaranan artım qazancdan ibarət olmalıdır. Bu vergi ödəyiciləri, qiymətli kağız alverində Türkiyə ilə müntəzəm olaraq məşğul olduqları təqdirdə, hesabın təbiətindən xəbərdar olan ticarət qazancı da nəzərə alınır.

... "

təminat daxildir.

(2) 5/6/2003-cü il tarixli, 4875 saylı Birbaşa Xarici İnvestisiya Qanununun 1-ci maddəsində;

"Bu Qanunun məqsədi, birbaşa xarici investisiyaların təşviqi, xarici investorların hüquqlarının qorunması, investisiya qoyuluşları və investor anlayışlarında beynəlxalq standartlar, xarici birbaşa investisiyaların həyata keçirilməsində icazə və təsdiqləmə sistemi, məlumat sistemi və müəyyən edilmiş siyasətlər vasitəsilə xarici birbaşa investisiyaların artırılması ilə bağlı prinsipləri tənzimləməkdir."

təminat daxildir.

(3) 4875 saylı Qanunun 3-cü maddəsinin birinci bəndinin (1) yarımbəndində;

"Xarici investorlar tərəfindən Türkiyəyə birbaşa xarici investisiyaların edilməsi pulsuzdur."

təminat daxildir.

İstisnanın əhatə dairəsi və tətbiqi

MADDƏ 17 - 1 bis saylı Qanunun 193-ci maddəsinin beşinci bəndinin müddəalarına əsasən, qeyri-rezident (qurumlar da daxil olmaqla) xarici investisiya qanunvericiliyi ilə müvafiq qurumlardan icazə alaraq şəxsən Türkiyəyə gətirilən nağd və ya kapital şəklində əldə etdikləri təqdirdə, törəmə səhmləri qiymətli kağızlar vasitəsi ilə satmaqdan, mənfəət artımının hesablanmasında, məzənnə fərqindən yaranan qazancın hissəsi gəlirdən və ya şirkət vergisindən azad edilir.

(2) 4875 saylı Qanun, müddəalara uyğun olaraq, Türkiyədə alacaqları qiymətli kağızlar və ya iştirak etdikləri vergi ödəyicilərinə (xarici təşkilatlara) xarici valyutadakı səhmlərinin qarşılığında gətirəcəkləri xarici investisiya qanunvericiliyi ilə əlaqədar orqanlardan icazə almaq tələbini ləğv edərək, vergi ödəyicilərinin əlaqədar orqanlarını bu kontekstdə adekvat məlumatlandırmaq Bu olacaq.

(3) Türkiyədən fiziki olaraq gətiriləcək və ya Türkiyədəki banklara təhvil verilməli olan azadlıqdan faydalanmaq üçün Türkiyədəki qiymətli kağızların və ya iştirak paylarının alınması ilə əlaqəli xarici valyuta. Göstərilən məbləğin və ya Türkiyədəki qiymətli kağızların və ya iştirak paylarının alınmasından əvvəl gətiriləcəksə, bunun heç bir əhəmiyyəti yoxdur. Ancaq Türkiyəyə gətirilən xarici valyuta bu baxımdan Türkiyəyə gətirilən məsələlərin vergi ödəyiciləri tərəfindən təsdiqlənməlidir.

(4) Bu bağlamda, xarici valyuta Türkiyəyə gətiriləcək və bu vergi ödəyicilərinin törəmə səhm və ya qiymətli kağızlar (şirkət daxil olmaqla) əldə etmələrini daraltacak, onların adlarına gətirilməməlidir. Xarici valyutanın xaricə köçürülməsi və ya bu pulu və ya qiymətli kağızları olan fərqli şəxslərin alıcısına sahib olma sualını gətirənlərin, Türkiyədəki sərmayənin istifadəsi baxımından hər hansı bir əhəmiyyəti yoxdur.

 (5) Dar vergi ödəyiciləri (qurumlar daxildir), başqa bir dar vergi ödəyicisinin satın alma qiyməti və qiymətli kağızların sonrakı dövrdə paylarını satın alan vergi ödəyicilərinin və ya iştirak paylarının Türkiyəyə gətirildiyi dövrdə satın alınan vergi ödəyicilərinin satın alınması üçün bu qiymətli kağızların və ya iştirakın ödəniləcəyini söylədi. Türkiyəyə ittihamlar gətirdikləri təqdirdə, Türkiyədəki bəzi istisnalar xaricində qeyd edilmiş maliyyət üçün xarici valyuta dəyişikliyindən faydalanmayacaq.

(6) Bu vergi ödəyiciləri, Türkiyədə əldə edilən qazanclardan (qurumlar da daxil olmaqla) azadolmalardan faydalanacaqlar, yalnız bu qiymətli kağızlar və ya bu yolla əldə edilən kapital qazancının iştirak payları və varlıqların və ya səhmlərin xaric edilməsindən yaranan artımdan ibarət olmalıdır. qazanmaq. Bu vergi ödəyiciləri, Türkiyədə qiymətli kağız ticarəti ilə məşğul olsalar, valyuta qazanclarından daima xəbərdar olarlar, ticarət qazancında nəzərə alınacaqlar.

Yeddi BÖLMƏ

Əmək haqqının gəlir vergisi

Hüquqi tənzimləmə

MADDƏ 18 - (1) 7194 saylı Qanunun 15-cı maddəsinin birinci bəndinin (193) yarımbəndinin (b) yarımbəndi və 86 saylı Qanunun 1-ci maddəsi aşağıdakı kimi dəyişdirilmişdir.

“Aşağıda göstərilən gəlirlər üçün illik bəyannamə verilmir, digər gəlirlər üçün bəyannamə təqdim edildiyi təqdirdə, bu gəlirlər bəyannaməyə daxil edilmir.

1. Tam məsuliyyətdə;

...

b) 103-cü maddədə yazılmış tarifin dördüncü gəlir seqmentindəki məbləğdən artıq olmayan, tək işəgötürəndən alınan və tutulma yolu ilə vergiyə cəlb olunan əmək haqqı (103-cü maddədə və birincidə yazılmış tarifin ikinci gəlir seqmentində ilk işəgötürəndən sonra aldığı əmək haqqının məbləği. Ümumi gəliri, o cümlədən işəgötürəndən aldığı əmək haqqı 103-cü maddədə yazılmış tarifin dördüncü gəlir seqmentində, bütün tutulan əmək haqqı daxil olmaqla) olan vergi ödəyiciləri »”

Vergitutma və tək işəgötürəndən və ya birdən çox işəgötürəndən maaş gəlirlərinin bəyannaməsi

MADDƏ 19 - (1) tutulma yolu ilə vergi tutulur;

a) Tək bir işəgötürəndən əmək haqqı gəliri alan vergi ödəyicilərinin ümumi əmək gəliri 103-cü maddədə (2020-ci il üçün 600.000 TL) yazılan tarifin dördüncü gəlir mötərizəsinə daxil olan məbləği aşarsa,

b) Birdən çox işəgötürəndən əmək haqqı əldə edən vergi ödəyiciləri, ilk işəgötürəndən aldıqları əmək haqqı daxil olmaqla, gəlir vergisi tarifinin dördüncü gəlir seqmentindəki məbləği (2020-ci il üçün 600.000 TL),

c) Birdən çox işəgötürəndən əmək haqqı alan vergi ödəyiciləri gəlir vergisi tarifinin ikinci gəlir seqmentindəki (2020-ci il üçün 49.000 TL) növbəti işəgötürəndən aldığı əmək haqqının miqdarından çox olduqda;

Əmək haqqı gəliri olduqda illik gəlir elan ediləcəkdir.

(2) Birdən çox işəgötürənin əmək haqqı olduqda, ilk işəgötürənin əmək haqqı əmək haqqı alan şəxs tərəfindən sərbəst müəyyən edilə bilər.

(3) 193 saylı Qanunun 86-cı maddəsinin birinci bəndinin (b) yarımbəndinə əsasən əmək haqqı gəlirlərinin elan ediləcəyi və ya edilmədiyi öz daxilində qiymətləndiriləcək və digər gəlirlər tapılarsa bu gəlirlər olmayacaqdır. hesablamaya daxil edilmişdir. Yenə də həmin maddənin birinci bəndinin (c) yarımbəndinə əsasən, digər gəlirlərin elan ediləcəyini və ya təyin olunmadığını təyin edərkən əmək haqqı gəlirləri hesablamaya daxil edilməyəcəkdir.

(4) İllik qayıtma təqdim edildiyi təqdirdə, 193 saylı Qanunun 89-cu maddəsində təhsil və səhiyyə xərcləri və hədiyyə Faydalar kimi bəzi xərclər də elan edilmiş gəlirdən çıxıla bilər.

(5) 193 saylı Qanunun 94-cü maddəsinə əsasən illik bəyannamədə hesablanmış gəlir vergisindən, tutulma ilə ödənilən vergilər il ərzində tutula bilər.

(6) Tutulmaya məruz qalmayan əmək haqqı gəlirləri (193 saylı Qanunun 64-cü maddəsinə daxil olan digər rüsumlar istisna olmaqla), məbləğindən asılı olmayaraq, həmin Qanunun 95-ci maddəsinin müddəalarına uyğun olaraq illik bəyannamədə bildirilir.

Məsələn 1: Cənab (A) 2020-ci ildə tək bir işəgötürəndən 700.000 TL vergi tutulan əmək haqqı gəliri əldə etdi. Cənab (A) tərəfindən 2020-ci ildə qazanılan əmək haqqı, 193 saylı Qanunun 103-cü maddəsində (2020-ci il üçün 600.000 TL) yazılan tarifin dördüncü gəlir kvintilindəki məbləği aşdığına görə, cənab (A) bunu alır illik gəlir vergisi bəyannaməsindən əmək haqqı gəliri. ilə bildirilməlidir. İl ərzində tutulan vergilər, illik bəyannamədə hesablanan gəlir vergisindən çıxıla bilər.

Məsələn 2: Xanım (B) 2020 təqvim ilində; Birinci işəgötürəndən 580.000 TL, ikinci işəgötürəndən 30.000 TL, iki ayrı işəgötürəndən əmək haqqı gəlir əldə edildi və bütün əmək haqqı tutulmadan vergi tutuldu.

Xanımın (B) birinci və ikinci işəgötürənlərdən aldığı əmək haqqının ümumi məbləği (580.000 TL + 30.000 TL =) 610.000 TL, 193 saylı Qanunun 103-cü maddəsində (2020-ci il üçün 600.000 TL) yazılmış tarifin dördüncü gəlir seqmentindəki məbləği aşdı. bütün gəlirləri elan ediləcəkdir. İllik gəlirə hesablanmış gəlir vergisindən tutulan vergilər il ərzində tutula bilər.

Məsələn 3: Cənab (C) 2020 təqvim ilində; Birinci işəgötürəndən 500.000 TL, ikinci işəgötürəndən 50.000 TL, iki ayrı işəgötürəndən əmək haqqı qazancı qazandı və bütün əmək haqqı tutulmadan vergi tutuldu.

Birinci və ikinci işəgötürənlərdən Cənabın (C) maaşlarının cəmi (500.000 TL + 50.000 TL =) 550.000 TL, hərçənd 193-cü maddəsində yazılan tarifin dördüncü gəlir mötərizəsinə daxil olan məbləği keçməsin. 103 saylı Qanun (2020-ci il üçün 600.000 TL). İşəgötürənin növbəti birindən sonra qazandığı 50.000 TL əmək haqqı, həmin Qanunun 103-cü maddəsində yazılan tarifin ikinci gəlir kvintilindəki məbləği (2020 TL) keçdikdən 49.000-ci il), iki işəgötürəndən əldə etdiyi əmək haqqı cəmi açıqlanacaq. İl ərzində tutulan vergilər, illik bəyannamədə hesablanan gəlir vergisindən çıxıla bilər.

Məsələn 4: Cənab (Ç) 2020 təqvim ilində; Üç işəgötürəndən əmək haqqı qazandı: birinci işəgötürəndən 560.000 TL, ikinci işəgötürəndən 20.000 TL və üçüncü işəgötürəndən 18.000 TL və bütün əmək haqqı çıxılmaqla vergiyə cəlb edildi.

İlk işəgötürəndən alınan əmək haqqının hansını sərbəst şəkildə təyin etmək mümkün olduğundan, cənab (Ç), ilk işəgötürəndən alınan əmək haqqı olaraq 560.000 TL maaş gəlirini təyin etdi.

Buna görə hörmətli (Ç) nin,

- Üç işəgötürəndən alınan ümumi əmək gəliri (560.000 TL + 20.000 TL + 18.000 TL =), 598.000 saylı Qanunun 193-cü maddəsində yazılan tarifin dördüncü gəlir mötərizəsinə daxil olan məbləğ 103 TL-dən çox deyil (2020 TL) 600.000), və

- Sonrakı işəgötürənlərdən aldığı əmək haqqının məbləği (20.000 TL + 18.000 TL =) 38.000 TL-dən çox olmadığından, həmin Qanunun 103-cü maddəsində (2020-ci il üçün 49.000 TL) tarifin ikinci gəlir mötərizəsində olan məbləğ,

əmək haqqı gəliri illik gəlir vergisi bəyannaməsində göstərilməyəcəkdir.

Məsələn 5: Müstəqil işləyən cənab (D) -ın öz-özünə işləmək qazancına əlavə, iki işəgötürəndən alınan əmək haqqı gəlirləri, hamısı tutulmaqla vergiyə cəlb edilir və iş yerinin kirayə gəliri, hamısı tutulur.

Şəxsi məşğulluq gəliri 300.000 TL

İlk işəgötürəndən alınan əmək haqqı 400.000 TL

İkinci işəgötürəndən alınan əmək haqqı 40.000 TL-dir

İş yeri kirayə gəliri 30.000 TL

Cənab (D) özünüməşğulluq qazancına görə hər halda bəyannamə təqdim edəcəkdir.

İkinci işəgötürəndən alınan əmək haqqı gəliri, 193 saylı Qanunun 103-cü maddəsində (2020-ci il üçün 49.000 TL) yazılmış tarifin ikinci gəlir kvintilinə daxil edilmiş məbləğ və yazılan tarifin dördüncü hissəsindəki əmək haqqı gəlirlərinin cəmidir. eyni Qanunun 103-cü maddəsində (2020-ci il üçün 600.000 TL) maaş gəliri bəyannaməyə daxil edilməyəcəkdir.

300.000 saylı Qanunun 30.000-cü maddəsində (330.000-ci il üçün 193 TL) yazılan tarifin ikinci gəlir hissəsində öz-özünə məşğulluq gəliri və iş yeri icarə gəliri (103 TL + 2020 TL =) cəmi 49.000 TL-ni keçdiyindən icarə iş yerinin gəliri də bəyannaməyə daxil ediləcək.

Məsələn 6: Cənab (E) nin 2020-ci il gəliri aşağıdakı kimidir, əmək haqqı gəliri və iş yeri kirayə gəliri tutulma yolu ilə vergiyə cəlb edilmişdir.

İlk işəgötürəndən alınan əmək haqqı 450.000 TL

İkinci işəgötürəndən alınan əmək haqqı 180.000 TL

İş yeri kirayə gəliri 35.000 TL

Əmək haqqı gəlirlərinin cəmi 193 saylı Qanunun 103-cü maddəsində (2020-ci il üçün 600.000 TL) yazılmış tarifin dördüncü gəlir seqmentindəki məbləğdən artıq olduğundan, bu gəlirlər üçün bəyannamə veriləcəkdir.

İş yeri kirayəsi gəliri, eyni Qanunun 35.000-cü maddəsində (103-ci il üçün 2020 TL) yazılmış tarifin ikinci gəlir hissəsindəki məbləğ 49.000 lirəni keçmədiyi üçün bəyannaməyə daxil edilməyəcəkdir.

Ümumi idarəetmə sahəsindəki dövlət idarələrinin yalnız işəgötürən olaraq qiymətləndirilməsi

MADDƏ 20 - (1) 10/12/2003-cü il tarixli, 5018 saylı Dövlət Maliyyə İdarəetmə və Nəzarət Qanununun 3-cü maddəsinin birinci bəndinin (a) yarımbəndində, ümumi idarəetmə dairəsindəki dövlət idarələri; Mərkəzi rəhbərlik, sosial təminat qurumları və yerli idarəetmə daxilində dövlət idarələri beynəlxalq təsnifatlara uyğun olaraq müəyyənləşdirilir ifadə nəticələnmişdir.

(2) 193 saylı Qanunun 94-cü maddəsinin birinci bəndində dövlət idarə və qurumları, iqtisadi dövlət qurumları, digər qurumlar, ticarət şirkətləri, iş ortaqları, birliklər, fondlar, birlik və fondların iqtisadi müəssisələri, kooperativlər, investisiya fondu rəhbərləri , həqiqi gəlirlərini bəyan etmək Məcburi ticarət və özünüməşğul şəxslər olduqda, kənd təsərrüfatı qazanclarını balans və ya kənd təsərrüfatı ticari hesabı əsasında təyin edən fermerlər ödəmələri (əvvəlcədən ödənilənlər də daxil olmaqla) nağd və ya digər qaydada həyata keçirirlər. hesab, eyni paraqraf (1) nömrəli abzasda) xidmət Valideynlərə ödənilən əmək haqqının həmin Qanunun 61-ci maddəsində yazıldığı və əmək haqqı hesab edilən ödənişlərin (istisnadan faydalananlar istisna olmaqla) 103-cü və 104-cü maddələrə əsasən tutulacağı nəzərdə tutulur.

(3) Günümüzdəki informasiya texnologiyasındakı inkişaflar nəticəsində, ümumi idarəetmə daxilində dövlət idarələrində çalışan işçilərin maaşları haqqında məlumatların elektron mühitə ötürülməsi, bu məlumatların saxlanması, məlumat əldə edilməsi , məlumatların istifadəsi və qiymətləndirilməsi daha sistematik hala gəldi. Bundan əlavə, bütün dövlət qurumlarında Dövlət Personeli Xərcləri İdarəetmə Sistemi ilə; dövlət qulluqçusu, müqaviləli, müqaviləli, müvəqqəti işçi və işçi kimi işləyən personal; əmək haqqı, əlavə dərslər, iş vaxtından artıq maaşlar, təhsil ilinə hazırlıq müavinəti və doğum, ölüm, mükafatlar, mükafatlar (əmək haqqının hesablanması, əmək haqqı hesabı, nəzarət sənədləri, ödəmə əmri sənədinin yaradılması, işçilərin bank hesabına köçürülməsi, sığorta haqları personal və statistika, hesabat əməliyyatları) elektron mühitdə mütəmadi olaraq aparılır.

(4) Bu inkişaflara uyğun olaraq ümumi idarəetmə sahəsindəki dövlət idarələri və bu idarələrə aid olan müəssisə və təşkilatlarda (ticarət şirkətləri istisna olmaqla) işləyən personal da bu sahədəki digər müəssisə və təşkilatlardan və ya bu əhatədəki digər bir qurumdan maaş alırlar. Təşkilata köçürülməsi halında aldıqları əməkhaqqı tək bir işəgötürənin maaşları olaraq qəbul ediləcəkdir.

(5) Eyni ildə birdən çox dövlət qurumundan müxtəlif adlarla əmək haqqı alan işçilər, həmçinin təyinat, köçürmə və bənzər səbəblərə görə bir qurumdan digərinə köçürülmüş kadrlar var. Bu kontekstdə, bu idarələrə bağlı ümumi dövlət və əlaqəli qurum və təşkilatlar (ticarət şirkətləri istisna olmaqla) daxilində olan idarələr, bu idarələrdə işçilərin maaşlarına vergi qoyulmasında tək işəgötürən olaraq qəbul ediləcəkdir. Bu idarələrin nəzdindəki ümumi dövlət və əlaqəli qurum və təşkilatlar (ticarət şirkətləri istisna olmaqla) daxilində işləyən işçilərin vəzifəyə təyin, köçürülmə və ya buna bənzər səbəblərlə tək işəgötürən sayılan başqa bir quruma köçməsi halında, və ya birdən çox qurumdan əmək haqqı gəliri qazanmaq, bu işçilərin qazandıqları ümumi əmək haqqı məcmu vergi bazası əsasında vergiyə cəlb ediləcəkdir. Digər idarə və müəssisə və təşkilatlardakı əmək haqqı bazası Xəzinə və Maliyyə Nazirliyinin elektron əmək haqqı proqramından və ya digər idarə və müəssisə və təşkilatlardan əldə edilə bilər. Bu idarələrdə işçilərin tutulması yolu ilə vergiyə cəlb olunan bir işəgötürəndən alınan bu əmək haqqı, 193 saylı Qanunun 103-cü maddəsində yazılmış tarifin dördüncü gəlir mötərizəsinə daxil olan məbləği keçməməsi halında ( 2020-ci il üçün 600.000 TL), bu gəlirlər üçün heç bir bəyannamə təqdim edilməyəcəkdir.

(6) Ümumi hökumət daxilindəki idarələr və bu idarələrə bağlı və əlaqədar qurum və təşkilatlarda çalışan personal üçün; Eyni ildə başqa bir işəgötürəndən əmək haqqı qazanıb və ya işini tərk edərək bu işəgötürənlə işləməyə başladığı təqdirdə, hər bir işəgötürənin qazandığı əmək haqqı, əmək haqqı bazasından asılı olmayaraq ayrı-ayrı gəlir vergisi tutulur. bir-birimizi. Bu halda, növbəti işəgötürəndən alınan əmək haqqının məbləği 193 saylı Qanunun 103-cü maddəsində (2020-ci il üçün 49.000 TL) yazılmış tarifin ikinci gəlir hissəsinə daxil olan məbləğdən və ya alınan ümumi əmək gəlirindən çoxdur. hər iki işəgötürəndən, bu məbləği keçməməsinə baxmayaraq, eyni Qanunun 103-cü maddəsində yazılmışdır.Tarif dördüncü gəlir kvintilindəki məbləği (2020-ci il üçün 600.000 TL) keçərsə, bütün gəlir gəliri bildirilməlidir.

Məsələn 7: 5018 saylı Qanunun (II) cədvəlindəki (F) Universitetində olan cənab (G), eyni cədvəldə (H) Universitetinə 2020-ci ilin noyabrında köçürülmüşdür. Cənab (G) -ın əmək haqqının gəlir vergisi bazasının köhnə qurumunda davam edən gəlir vergisi bazaları ilə cənab (G) -ya tək bir işəgötürənin qazandığı əmək haqqı kimi ödənişlərin birləşməsi 193, 61, 63 saylı Qanunun 94, 103 və 104. maddələrinə əsasən vergiyə cəlb edilməlidir.

Digər tərəfdən, cənab (G) Universitetində olduğu müddətdə (H) Universitetində etdiyi xidmətə görə ödədiyi vergilər eyni olacaq.

Məsələn 8: (I) Nazirliyində çalışan Xanım (I), (K) Nazirliyinin bir filialı olan (L) Təşkilatının idarə heyətində üzv olması səbəbindən 2020-ci ildə iştirak haqqı aldı. (I) Nazirlikdən və (L) Təşkilat direktorlar şurasından (I) xanımın əmək haqqı ödənişləri, tək bir işəgötürənin qazandığı əmək haqqı kimi məcmu baza əsasında vergiyə cəlb ediləcəkdir.

Məsələn 9: (M) Nazirliyindən bir haqq alan cənab (N), (O) Xəstəxanasının dövriyyə fondundan da bir haqq alır. Cənaba (N) verilən əmək haqqı ödənişləri, tək bir işəgötürənin qazandığı əmək haqqı kimi məcmu baza əsasında vergiyə cəlb ediləcəkdir.

Məsələn 10: (S) Nazirliyindən ödəniş alan cənab (Ö), köçürmə yolu ilə (T) Nazirliyinə köçürüldü. Cənab (Ö) nin Nazirlikdəki maaşlarının gəlir vergisi bazası (T) Nazirliyində davam edən gəlir vergisi bazası ilə birləşdiriləcək və qazanılan əmək haqqı kimi məcmu baza əsasında vergiyə cəlb ediləcəkdir. bir işəgötürən tərəfindən.

Məsələn 11: (U) Nazirliyindən ödəniş alan xanım (Ü), 16 İyul 2020-ci il tarixində (V) Universitetinə köçürmə yolu ilə köçürüldü. Xanımın (Ü) təhvil verildiyi tarixdən etibarən (U) Nazirliyindəki əmək haqqı üçün məcmu gəlir vergisi bazası 42.000 TL-dir. (V) Universitet, (Ü) Nazirliyinə və ya elektron əmək haqqı proqramından Xanım (Ü) ya daxil olan gəlir vergisi bazası məlumatlarını Xanım (Ü) 'ya veriləcək ilk ödəniş ödəməsində və ödənişlə birlikdə təqdim edəcəkdir. haqqın, 42.000 TL gəliri. vergi bazasını birləşdirərək tək bir işəgötürənin qazandığı əmək haqqı kimi məcmu baza əsasında vergiyə cəlb ediləcəkdir.

Özəl sektorda birdən çox işəgötürənlə yanaşı işçilərin vəziyyəti

MADDƏ 21 - (1) Xidmət işçilərinin əmək haqqı aşağıdakı hallarda birdən çox işəgötürəndən alınması qəbul edilir:

a) Özəl sektor işəgötürənilə işləyən bir xidmət işçisinin il ərzində bu işəgötürəndən qazandığı əmək haqqına əlavə olaraq, başqa bir özəl sektor işəgötürənindən və ya dövlət qurumundan və ya təşkilatından qazanan əmək haqqı gəliri.

b) Eyni təqvim ilində özəl sektorda işəgötürənlə işləyərkən, işdən ayrıldığı və başqa bir fərdi işəgötürənlə və ya bir dövlət qurumunda və ya təşkilatda işlədiyi üçün qazandığı əmək haqqı.

c) eyni təqvim ilində gəlirləri və ya vergi ödəyiciləri ilə işləyən xidmət işçiləri, ortaq olduqları iş ortaqlığı və ya adi ortaqlıq daxilində işə başlasalar, qazandıqları gəlir.

(2) Xidmət göstərən şəxsin birdən çox işəgötürəndən əmək haqqı gəliri əldə etməsi halında, hər işəgötürəndən qazanan əmək haqqı ayrıca vergiyə cəlb ediləcək və əmək bazaları bir-biri ilə əlaqələndirilməyəcəkdir. Xidməti şəxsin işəgötürəni dəyişdirməsi halında, yeni işəgötürəndən alınacaq əmək haqqı keçmiş işəgötürəndən alınan əmək haqqı bazası ilə əlaqələndirilmədən sıfır baza əsasında vergiyə cəlb olunur.

(3) Xidmət personalının əmək haqqı aşağıdakı hallarda tək bir işəgötürəndən alınması qəbul edilir:

a) İki ayrı özəl sektor şirkətinin birləşməsi (transfer, növ və bölmə dəyişikliyi daxil olmaqla).

b) 22/5/2003-cü il tarixli və 4857 saylı Əmək Qanunu çərçivəsində əsas işəgötürən və alt işəgötürən münasibətlərinin qurulduğu yerlərdə işləyən işçinin və il ərzində işəgötürənin dəyişdirilməsi.

c) Tərəfdaşlıqda işləyən iş yerlərində tərəfdaşlardan hər hansı birinin dəyişdirilməsi.

(4) Eyni təqvim ili ərzində tək bir işəgötürəndən alındığı hesab edilən əmək haqları məcmu baza əsasında vergiyə cəlb edilir.

(5) İl ərzində işəgötürənini dəyişdirən xidmət müəssisəsi, yeni işəgötürəninə gəlir vergisi bazası barədə məlumat verərək əmək haqqının gəlir vergisi tarifinə görə məcmu olaraq vergiyə cəlb olunmasını tələb edə bilər. Bu vəziyyətdə, yeni işəgötürən məcmu bazanı nəzərə alaraq bir tutma edir. İl ərzində birdən çox işəgötürəndən alınan əmək haqqı məcmu bazası nəzərə alınmaqla vergiyə cəlb edilən xidmət işçisinin, illik gəliri ilə bu gəliri bəyannamə etmək məcburiyyətində qaldığı təqdirdə, tutma ilə ödənilən vergilər tutula bilər. məcmu vergi bazası nəzərə alınmaqla illik bəyannamədə elan edilmiş vergi bazası üzərində hesablanmış gəlir vergisi.

İstisna şərtləri ilə əmək haqqı qazananların vəziyyəti

MADDƏ 22 - (1) 193 saylı Qanunun 86-cı maddəsinin birinci bəndinin (a) yarımbəndinə əsasən, qazanc və gəlirlərin istisna hüdudlarında bir hissəsi üçün illik gəlir təqdim edilmir və gəlir təqdim edilirsə digər gəlirlər üçün bu gəlirlər bəyannaməyə daxil edilmir.

(2) 16/12/1999 tarixli 4490 saylı Türk Beynəlxalq Gəmi Sicil Qanununa və Fərman Qanununda Dəyişiklik edilməsi 491 saylı Qanuna əsasən, Türk Beynəlxalq Gəmi Sicilində qeydə alınan gəmi və yaxtalarda çalışan personala verilən maaş və 12/26/6 AR-GE, dizayn və dəstək işçilərinə ödənilən əmək haqqları, Texnoloji İnkişaf Bölgələri tarixli 2001 saylı Qanunun müvəqqəti 4691-ci maddəsinə əsasən gəlir vergisindən azad edilir. Sözügedən Qanunlar çərçivəsində işləyən və şərtləri yerinə yetirən xidmət təminatçılarına verilən əmək haqqı ödənişləri üzrə gəlir vergisi endirimi edilmir. Bu səbəbdən bu haqları istisna daxilində elan etmək və 2 saylı Qanunun 193-cı maddəsinin birinci bəndinin (b) yarımbəndinə uyğun bir bəyannamə təqdim edib etməyəcəyini müəyyənləşdirməkdə nəzərə almaq mümkün deyil.

(3) 6/6/1985-ci il tarixli və 3218 saylı Sərbəst Bölgələr Qanununun müvəqqəti 3-cü maddəsinə uyğun olaraq bölgədə çalışan işçilərin maaşları və 193 saylı Qanunun müvəqqəti 75-ci maddəsinə uyğun olaraq, Tədqiqat, inkişaf və dizayn fəaliyyətinin dəstəklənməsi haqqında 28/2/2008 tarixli 5746 saylı Qanun, 3-cü maddənin ikinci bəndində göstərilən AR-GE, dizayn və dəstək işçilərinin maaşlarından tutulan gəlir vergisi ləğv edilərək tutulan vergi bəyannaməsinə hesablanmış vergidən çıxmaqla işəgötürən. Sözügedən Qanunlar çərçivəsində işləyən və şərtləri yerinə yetirən xidmət işçilərinə verilən əmək haqqı ödənişlərindən gəlir vergisinin tutulması səbəbindən, bu əmək haqqı () bəndinə uyğun olaraq bəyannamə veriləcəyinin müəyyənləşdirilməsində də nəzərə alınmalıdır. b) 193 saylı Qanunun 86-cı maddəsinin birinci bəndinin.

(4) İkinci və üçüncü bəndlərdə və 193 nömrəli Qanunda göstərilən Qanunlardan başqa digər Qanunlarda bu maddənin müddəaları əmək haqqı gəlirləri ilə əlaqəli gəlir vergisi imtiyazlarına və ləğv qaydalarına da tətbiq edilir.

Məsələn 12: Cənab (Y), istisna olmaqla, biri texnologiyanın inkişafı sahəsindən olan iki fərqli işəgötürəndən əmək haqqı qazandı.

İlk işəgötürəndən alınan əmək haqqı 400.000 TL

İkinci işəgötürəndən alınan əmək haqqı (Texnoloji inkişaf zonası) 800.000 TL

Cənab (Y), texnologiyanın inkişaf zonasından əldə edilən istisna daxilində 800.000 TL əmək haqqı gəliri elan edilməyəcək və digər işəgötürəndən alınan əmək haqqı gəlirlərinin elan ediləcəyinin hesablanmasında nəzərə alınmayacaq. .

400.000-cü qanunun 193-cü maddəsində (103-ci il üçün 2020 TL) yazılmış tarifin dördüncü gəlir seqmentində olan əmək haqqı gəliri olan cənab (Y), 600.000 TL, elan edilməyəcəkdir.

Məsələn 13: 2020-ci ildə cənab (Z) üç fərqli işəgötürəndən, biri sərbəst zonadan əmək haqqı qazancı qazandı.

İlk işəgötürəndən alınan əmək haqqı (sərbəst bölgə) 560.000 TL

İkinci işəgötürəndən alınan əmək haqqı 30.000 TL-dir

Üçüncü işəgötürəndən alınan əmək haqqı 15.000 TL

Cənabın (Z) birinci, ikinci və üçüncü işəgötürənlərdən aldıqları ümumi əmək haqqı (560.000 TL + 30.000 TL + 15.000 TL =) 605.000 TL, Qanunun 193-cü maddəsində yazılmış tarifin dördüncü gəlir mötərizəsindəki məbləğ. 103 (2020 TL üçün 600.000), bütün maaş gəlirləri elan ediləcək.

Səkkizinci fəsil

İcra və İflas Qanunu və Vəkillik Qanunu və gəlir vergisi tutulması tətbiqi ilə əlaqədar digər tərəfə verilmiş vəkil haqqının vergiyə cəlb edilməsi

Hüquqi tənzimləmə

MADDƏ 23 - (1) İkinci bənddən sonra 7194 saylı Qanunun 16-cı maddəsinə və 193 saylı Qanunun 94-cü maddəsinə aşağıdakı bənd əlavə edilmişdir.

“9/6/1932 tarixli və 2004-cü il tarixli İcra və İflas Qanunu və 19/3/1969 tarixli və 1136 saylı Vəkillik Qanunu. vəkalət Gəlir vergisi tutulması əmək haqqını ödəyənlər (icra və iflas idarələrində yatırılanlar da daxil olmaqla) tərəfindən edilir. "

vəkalət əmək haqqının vergisi

MADDƏ 24 - (1) 193 saylı Qanunun 65-ci maddəsinə görə, hər növ öz-özünə məşğulluq fəaliyyətindən yaranan qazanc öz-özünə qazancdır. Fərdi iş fəaliyyəti, şəxsi məsuliyyət və işəgötürən adından kapitaldan daha çox şəxsi işə, elmi və ya peşə bilik və ya təcrübəyə əsaslanan qeyri-kommersiya işlərinin icrasıdır. Bu bağlamda, öz-özünə işləyən vəkillərə ödənilən vəkil haqqı, öz-özünə qazanan qazancdır və bu qazanc öz-özünə qazanan qazanclara daxil edilməli və vergiyə cəlb edilməlidir.

(2) 193 saylı Qanunun 61-ci maddəsində, əmək haqqı, işəgötürənə göstərilən xidmət müqabilində işçilərə verilən pul və xidmətlər və pulla təmsil oluna bilər, işəgötürənlər tərəfindən işləyən və tabe olan vəkillərə edilən ödənişlər. Müddəalarına görə vergi tutulur.

vəkalət əmək haqqından vergi tutulmasının tətbiqi

MADDƏ 25 - (1) 193 saylı Qanunun 94-cü maddəsinin birinci bəndində gəlir vergisini tutmaq məcburiyyətində olanlar. adam və qurumlar və həmin maddənin birinci abzası göstərilmişdir; (1) bəndində və (103) bəndində (b) yarımbəndində xidmət mütəxəssislərinə ödənilən əmək haqqının 104 və 2-cü maddələrinə uyğun olaraq, bu işləri yerinə yetirənlərə ödənişlərin 2009% -i Nazirlər Kabinetinin 14592/20 saylı Qərarına əsasən, öz işlərinə görə gəlir vergisinin tutulma nisbətində verilməsi şərtdir.

(2) 7194 saylı Qanunla edilən dəyişikliklə, məhkəmələrə və ya icra və iflas idarələri tərəfindən digər tərəfə qoyulan, vəkillərə aid olan və daxil edilməli olan vəkil haqqından kimin tutulmasına borclu olduğu aydınlaşdırıldı. fərdi məşğulluq qazancında. Buna görə, 193 saylı Qanunun 94-cü maddəsinin birinci bəndində sadalananlar tərəfindən 2004 saylı Qanuna və 1136 saylı Qanuna uyğun olaraq qarşı tərəfə verilən etibarnamə;

a) Borclu (dava borclu tərəfindən (işi itirən), uduzan tərəf tərəfindən birbaşa vəkilə ödənildiyi hallarda),

b) Borcalan (işi itirərsə) vəkilə ödəniləcək icra və iflas şöbələrində saxlanıldığı hallarda, borclu tərəfindən (işi itirir);

c) Kreditorun (uduzduğu hal) kreditor (qalib) tərəfə ödədiyi hallarda, kreditor (qalib) vəkilə ödəməsi zamanı;

gəlir vergisi tutulması tələb olunur.

(3) 193 saylı Qanunun 94-cü maddəsinin birinci bəndində göstərilməyənlər, başqa sözlə, tutma borcu olmayan şəxslər tərəfindən verilmiş vəkil haqqı ödənişlərindən gəlir vergisi tutulmayacaqdır.

(4) Vəkil haqqını ödəmək məcburiyyətində olanlar, ödənişli vəkil işəgötürənlərinə vəkil haqqı ödənilməsindən tutulmayacaq və işəgötürən vəkil haqqının vəkilə ödənilməsi zamanı əmək haqqı şərtlərinə görə tutulacaq. .

(5) Məhkəmə qərarında "ƏDV xaric edilmişdir" ifadəsi daxil edilmədiyi təqdirdə, etibarnamə haqqına ƏDV daxil sayılır və daxili faiz dərəcəsi tətbiq olunmaqla hesablanan ƏDV fərdi məşğulluq qəbzində göstərilir. Bu vəziyyətdə əlbəttə ki, gəlir vergisi tutulması ƏDV xaric olan məbləğ üzərində aparılmalıdır.

(6) İcra müddətinin dayandırılması üçün qərara qarşı apellyasiya və ya apellyasiya şikayəti üçün müraciət edən borcluya vəkil haqqı daxil olmaqla borcun məbləği üçün təminat verildiyi və təminata tabe olan pul, apellyasiya şikayəti və ya apellyasiya şikayəti rədd edildikdə kreditorun vəkilinə ödənildiyi hallarda, gəlir yoxdur vəkil haqqının nə vaxt nəğd və ya hesaba ödəyəcəyi məlum olmadığından vergi tutulması aparılacaqdır. Borclunun icra prosesi nəticəsində borclunun üzərinə qoyulduğu və tutulmalı olan malların satıldığı və ya borcun zamin və oxşar üçüncü şəxslərdən tutulduğu hallarda borcluya vergi vergisi tutulmayacaqdır. Bu hallarda, vəkil tərəfindən tutulan tutulmayan vəkil tərəfindən müstəqil işləyən bir vəkil tərəfindən borclu adından müstəqil iş qəbzi təşkil edilərək əldə edilən vəkil haqqı, fərdi məşğulluq qazancına və müvafiq müvəqqəti vergi dövrləri və illik gəlir vergisi bəyannaməsi ilə elan ediləcəkdir.

vəkalət haqq ödəmələrində sənəd tərtibatı

MADDƏ 26 - (1) 213 saylı Qanunun 236-cı maddəsində, öz-özünə işləyən şəxsin peşə fəaliyyəti ilə əlaqəli hər cür kolleksiya üçün iki nüsxədə öz-özünə işləmə qəbzi vermə və bir nüsxə vermək məcburiyyətində qaldığı göstərilir. müştəri və müştəri bu qəbzi tələb etməli və almalıdır.

(2) Vəkil haqqının borclu (işi itirmiş) tərəfindən birbaşa vəkilə ödənildiyi hallarda, fərdi iş qəbzi borclu (işi itirən) adından vəkil tərəfindən verilməlidir.

(3) Vəkil haqqının borclu (işi itirmiş) tərəfindən vəkilə icra və iflas idarələri vasitəsi ilə ödənildiyi hallarda, fərdi məşğulluq qəbzi borclu (vəkilini itirmiş) adından vəkil tərəfindən verilməlidir. iş). Bu halda verilən qəbzin surətini icra və iflas idarəsinə təqdim etmək lazım deyil.

(4) Vəkil haqqı borclu (işi itirən) tərəfindən gəlir və ya korporativ vergi ödəyicisi olan kreditora (işin qalibi) ödənildiyi təqdirdə, hesab-fakturalar və bənzər sənədlər kreditor (qazanan) tərəfindən verilməlidir. iş) borclu adından (işi itirən).

(5) Vəkil haqqı kreditor (işin qalibi) tərəfindən fərdi işləyən bir vəkilə ödənilirsə, fərdi məşğulluq qəbzi alıcı (işin qalibi) adından vəkil tərəfindən verilməlidir.

(6) Vəkil haqqı kreditor (qalib) tərəfindən ödənişli işçi olan vəkilə ödənilirsə, ödəniş əmək haqqı hesabı verilərək həyata keçirilməlidir.

Məsələn 1: Cənab (A) -ın vəkili xanım (B) tərəfindən (C) Bələdiyyəsinə qarşı açılan iddia Cənab (A) lehinə bağlanmış və Minimum Vəkil haqqı Tarifinə uyğun olaraq vəkilin haqqı təyin edilmişdir. məhkəmə. (C) İşi itirən Bələdiyyə, vəkil haqqını xanım (B) nın hesabına ödədi.

(C) Bələdiyyədən vəkil haqqının Xanım (B) hesabına ödənilməsindən% 20 nisbətində gəlir vergisi tutması tələb olunur və vəkil Xanım (B) tərəfindən fərdi məşğulluq qəbzi verilməlidir. Bu kolleksiyanın qarşılığında (C) Bələdiyyəsi adından.

Digər tərəfdən, vəkil haqqı (C) Bələdiyyəsi tərəfindən vəkilə ödənilməsi üçün icra nümayəndəliyinə yatırılırsa, gəlir vergisi Bələdiyyə (C) tərəfindən% 20 nisbətində və tutulma məbləğində tutulacaqdır bir tutma bəyannaməsi ilə vergi idarəsinə təhvil veriləcək, buna görə qalan məbləğ tutma məbləği çıxıldıqdan sonra icra orqanına ödəniləcəkdir. Bu halda, (C) Bələdiyyəsi adından vəkil xanım (B) tərəfindən fərdi iş qəbzi veriləcəkdir.

Məsələn 2: Şirkət (D) vəkili Mr. (E) vasitəsi ilə Şirkətə (F) qarşı açılan məhkəmədə qazandı və vəkil haqqı Şirkətə (F) qarşı verildi. Cavabdeh (F) şirkəti iddiaçı (D) şirkətinə vəkil haqqını ödəyib. İddiaçı (D) şirkəti tərəfindən alınan vəkil haqqı da hüquqşünas Cənaba (E) ödənilir. 

Bu halda, iddiaçı (D) Şirkətdən toplanan vəkil haqqı üçün cavabdeh Şirkətdən (F) hesab-faktura tələb olunur. Cavabdeh (F) Şirkəti tərəfindən edilən vəkil haqqı ödənişindən gəlir vergisi tutulmayacaqdır. İddiaçı (D) Şirkəti tərəfindən vəkil cənabına (E) vəkil haqqının ödənilməsi zamanı 20% gəlir vergisi tutulacaq və vəkil Cənab (E) adından özünə iş haqqı qəbzi veriləcək. bu kolleksiya qarşılığında iddiaçı (D) şirkətinin.

Digər tərəfdən vəkil Cənab (E) iddiaçı şirkətin (D) ödənişli bir işçisidirsə, vəkilə ödənilən vəkil haqqı, əmək haqqı şərtlərinə görə vergiyə cəlb edilməlidir.

Məsələn 3: (G) Şirkətinin (M) Nazirliyinə qarşı qaldırdığı iddia, (M) Nazirliyinə lehinə bağlanmış və vəkilin haqqı şirkətə (G) qarşı qərar verilmişdir, çünki işi ödənişli işçinin vəkili təqib etmişdir. Nazirlik (M).

Sözügedən vəkil haqqının Nazirliyə (M) ödənilməsi zamanı Şirkət (G) tərəfindən heç bir vergi vergisi tutulmayacaqdır. (M) Nazirliyi tərəfindən vəkilinə edilən ödənişlər, əmək haqqı şərtlərinə görə vergiyə cəlb edilməlidir.

Məsələn 4: Xidmətçi Xanımın (H) Şirkətə (N) qarşı qaldırdığı iddia, şirkətin (N) lehinə bağlanmış və vəkilin haqqı, şirkətin (N) vəkili tərəfindən təqib edildiyi üçün xanım (H) a qarşı qərar verilmişdir. . 

Xanım (H) 193 saylı Qanunun 94-cü maddəsinin birinci bəndində tutmaq məcburiyyətində olmadığından, cavabdeh vəkilə ödəniləcək vəkil haqqından gəlir vergisini tutmağa borclu deyil.

BÖLÜM NINE

Gəlir Vergisi Tarifi

Hüquqi tənzimləmə

MADDƏ 27 - (1) 7194 saylı Qanunun 17-ci maddəsi və 193 saylı Qanunun 103-cü maddəsi aşağıdakı şəkildə dəyişdirilmişdir.

“Gəlir vergi tutulan gəlir;

18.000% -dən 15 TL-yə qədər

40.000 TL-nin 18.000 TL-si üçün 2.700 TL,% 20-dən çox

98.000 TL (40.000 TL əmək haqqı gəliri) olan 7.100 TL üçün 148.000 TL

40.000 TL üçün 7.100 TL),% 27-dən çox

500.000 TL (98.000 TL əmək haqqı gəliri) olan 22.760 TL üçün 500.000 TL

148.000 TL üçün 36.260 TL),% 35-dən çox

500.000 TL-dən çox (əmək haqqı gəlirində) 500.000 TL üçün 163.460 TL

500.000 TL-dən 500.000 TL-dən çox olana 159.460 TL), 40% -dən çox

dərəcəsi ilə vergi tutulur. "

(2) 7194 saylı Qanuna 22 saylı Qanunun 193-ci maddəsi ilə əlavə edilmiş 91-ci müvəqqəti maddənin birinci bəndində, “ Bu maddəni təsis edən Qanunla 1-cü maddəyə edilən dəyişiklik tətbiq edilir. " təminat daxildir.

Tarif dəyişikliyinin tətbiqi

MADDƏ 28 - (1) 193 saylı Qanunun 103-cü maddəsində, gəlir vergisi tutulan gəlirlərə tətbiq ediləcək bir vergi tarifi var. 7194 saylı Qanuna edilən dəyişikliklə gəlir vergisi tarifinə 40% yeni bir dilim əlavə edildi. Sözügedən tarifə daxil edilmiş gəlir diliminin məbləğləri hər il 213 saylı Qanunun müddəalarına uyğun olaraq müəyyən edilmiş yenidən qiymətləndirmə dərəcəsini artırmaqla tətbiq edilir.

(2) Əmək haqqı gəlirləri xaricindəki gəlirlər üçün yeni tarif, 1/1/2019 tarixindən etibarən əldə edilən gəlirlərə tətbiq ediləcəkdir. Bu səbəbdən 2019-cu ilin gəlirləri ilə əlaqədar 2020-ci ildə təqdim ediləcək illik gəlir vergisi bəyannamələrində gəlir vergisinə cəlb olunan gəlirlər yeni tarifdəki dilim və dərəcələrə görə vergiyə cəlb ediləcəkdir.

(3) Mövcud tarif bu Qanunla edilən dəyişiklikdən əvvəl, bu il üçün 2019-ci ildə təqdim ediləcək gəlir vergisi bəyannamələri də daxil olmaqla 2020-cu il üçün əmək haqqı gəlirlərinə tətbiq ediləcəkdir. 1/1/2020 tarixindən etibarən alınan əmək gəlirləri yeni tarifin 213 saylı Qanununun müddəalarına uyğun olaraq 2019-cu il üçün müəyyən edilmiş yenidən qiymətləndirmə dərəcəsi ilə artırılacaqdır.

(4) Əmək haqqı gəlirləri digər gəlirlərlə birlikdə 2019-cu il üçün illik bəyannamə ilə birlikdə elan edildiyi təqdirdə 193 saylı Qanunun 103-cü maddəsində əvvəlcədən təyin edilmiş tarif yalnız əmək haqqı gəlirlərinə uyğun olan məbləğə tətbiq ediləcək və digər gəlirlər üçün dəyişiklik edildikdən sonra yeni tarif tətbiq ediləcəkdir.

BÖLÜM TEN

İdmançılar üçün haqq və əmək haqqı vergisi

Hüquqi tənzimləmə

MADDƏ 29 - (1) 7194 saylı Qanunun 21-ci maddəsinin birinci bəndindəki "193/72/31" ifadəsi və 12 saylı Qanunun 2019-ci maddəsi "31/12/2023" olaraq alt bəndinə daxil edilmişdir ( 1) bəndin (a) bəndinin. Sahəsi "% 15", "20%" ifadəsi və ikinci abzas aşağıdakı kimi dəyişdirilmişdir.

“(2) 94-cü maddə daxilində bu ödənişlərdən əlavə bir tutulma edilmir. Bu maddə daxilində ümumi gəlirlərin 103-cü maddədə yazılmış tarifin dördüncü hissəsinə daxil olan məbləğdən çox olması halında, bu gəlirlər illik gəlirlə bildirilir. İllik bəyannamə təqdim edildiyi təqdirdə, bu Qanuna uyğun olaraq tutulan vergilər tutulmaqdan məsul olanlar tərəfindən vergi orqanına ödənilməsi şərtilə, bu bəyannamə edilmiş gəlirlər üzrə hesablanmış gəlir vergisindən çıxılır. "

(2) Qanunla 7194 nömrəli Qanuna 22 saylı Qanunun 193-ci maddəsi ilə əlavə edilmiş 91-ci müvəqqəti maddənin üçüncü abzasında bu maddəni müəyyən edən dəyişikliklər, bəndin (72) yarımbəndində ( a) maddənin birinci bəndinin 1-ci bəndinin və ikinci bəndinin 1/11/2019-cu il tarixinədək bağlanmış və qüvvəyə minmiş idmançı müqavilələri daxilində verilən əmək haqqı ödəmələrinə şamil edilmir. Əvvəlki müqavilələr daxilində edilən əmək haqqı ödənişləri üçün müvəqqəti 72-ci maddənin əvvəlcədən dəyişiklik müddəaları tətbiq olunur. 1/11/2019 tarixindən əvvəl edilən müqavilələr üçün 1/11/2019 tarixindən sonra edilən uzantılar və haqqı təsir edən dəyişikliklər bu əhatəyə daxil edilmir. " təminat daxildir.

İdmançılara ödəniş ödənişlərində vergi tutulması

MADDƏ 30 - (1) 7194 saylı Qanunla, 193 saylı Qanunun idmançılara verilən əmək haqqı və gəlir vergisindən tutma dərəcələrini və vergitutmanı təyin edən müvəqqəti maddənin 72-ci maddəsinin müraciət müddəti uzadıldı. 31/12/2023 tarixinə qədər. Əlavə olaraq, sözügedən maddənin birinci bəndinin (a) bəndinin (1) alt bəndindəki% 15 nisbət% 20 olaraq təyin edilmişdir.

 (2) Maddəyə edilən düzəlişdən sonra liqa proseduruna tabe olan idman qollarında yuxarı liqadakı idmançılara verilən maaş və maaşların tutulma dərəcəsi% 20, digərlərinə edilən ödənişlərə görə tutulma nisbətləri təyin olundu idmançılar dəyişdirilmədi. Buna görə, 1/1/2020 tarixinə idmançılara edilən ödənişlərdən;

a) Liqa proseduruna tabe olan idman sahələrində;

1) üst liqalar üçün 20%,

2) İlk altı liqanın 10% -i,

3) digər liqalar üçün 5%,

b) liqa proseduruna tabe olmayan idmançılara və beynəlxalq yarışlarda iştirak etmək müqabilində milli idmançılara edilən ödənişlərin 5% -i;

Gəlir vergisi dərəcəsi ilə tutulacaq. 193 saylı Qanunun 72-ci maddəsinin müvəqqəti maddəsi daxilində tutulan puldan əlavə, həmin Qanunun 94-cü maddəsi daxilində heç bir tutma olmayacaqdır.

(3) 1/11/2019 tarixindən etibarən qüvvəyə minən və ya 1/11/2019 tarixindən əvvəl imzalanan, lakin bu tarixdən sonra yenilənən idmançı müqavilələri əsasında həyata keçirilən əmək haqqı ödənişləri (vaxtın uzadılması və ya dəyişikliklər kimi səbəblərdən) haqqı təsir edən) 1% gəlir vergisi tutulacaq.

(4) 1 tarixindən əvvəl qüvvəyə minən və qüvvəyə minən müqavilələrin sona çatmasına qədər və bu tarixdən sonra müddət uzadılmasına və ya haqqı təsir edən heç bir dəyişiklik edilmədikdə, 11 faiz dərəcəsində tutulmağa davam edəcəkdir. Bu müqavilələr əsasında həyata keçirilən ödəniş ödənişlərindən%.

Məsələn 1: Liqa proseduruna tabe olan idman qollarında yüksək liqada çalışan 1 illik futbolçu Bay (B), 7/2018/3 tarixində, futbolçu Bay (C) isə 10/1/2020 tarixində imza atdı. İllik idmançı müqaviləsi var.

(A) Müqavilə müddətinin sonuna qədər İdman Klubunun cənab (B) -ya verdiyi əmək haqqı ödənişlərindən% 15 nisbətində gəlir vergisinin tutulması və cənab (C) -ya verilən əmək haqqı ödəmələrindən 1/11/2019 tarixindən sonra bağlanır.Gəlir vergisi tutulması 20 faiz dərəcəsi ilə həyata keçiriləcəkdir.

Məsələn 2: Liqa proseduruna tabe olan idman qollarında yuxarı liqada fəaliyyət göstərən (D) İdman Klubunda çalışan basketbolçu Mr. (E) ilə 1/7/2019 tarixində 3 illik müqaviləsi var. (E) 'nin müqaviləsi 1/7 tarixində imzalanmışdır. Haqq dəyişikliyi səbəbindən yenilənmişdir.

(D) 1/7/2019, 30/6-dən sonra edilən müqavilə dəyişikliyi səbəbindən İdman Klubu tərəfindən 2020/15 / 1-11 / 2019/1 tarixləri arasında cənab (E) -ə 7% gəlir vergisi tutulması tətbiq ediləcək. % gəlir vergisi tutulması 2020/20 tarixindən etibarən ödəniləcək əmək haqqı ödənişlərindən alınacaq.

İdmançılara ödənilən əmək haqqının tutulması və bəyannamə ilə tutulan gəlir vergisinin tənzimlənməsi

MADDƏ 31 - (1) İşəgötürənə və müəyyən bir iş yerindən asılı olaraq xidmət müqabilində işçilərə verilən pul və xidmətlər və pulla təmsil oluna bilən maraqlar əmək haqqı daxilində vergi tutulur; Bu fəaliyyətlərə gəldikdə, idmançılara aylıq ödənişlər, uğur mükafatları, oyun haqqı, imza pulu, imic hüquqları və digər adlar, əmlak və ya nəqliyyat vasitələrinin təhvil verilməsi, mənzil təchizatı və digər üstünlüklər də vergiyə cəlb edilir.

(2) 1/11/2019 tarixindən sonra qüvvəyə minən və ya 1/11/2019 tarixindən əvvəl imzalanan, lakin bu tarixdən sonra yenilənən (müddətin uzadılması və ya haqqı təsir edən dəyişikliklər kimi səbəblərdən) atlet müqavilələrinə əsasən, bütün idmançılar 1 saylı Qanunun qəbul edildiyi tarixə qədər alınan əmək haqqı gəlirlərinin məbləği, 1 saylı Qanunun 2020-cü maddəsində (193-ci il üçün 103 TL) yazılmış tarifin dördüncü hissəsindəki məbləğdən çox olarsa, bu gəlirlər olmalıdır illik gəlir vergisi bəyannaməsi ilə elan edilmişdir.

(3) 1/11/2019 tarixindən əvvəl bağlanmış və qüvvədə olan müqavilələrin ləğvinə qədər və bu tarixdən sonra haqqı və ya uzantını təsir edən bir dəyişiklik edilmədiyi təqdirdə, əmək haqqı gəlirləri üçün heç bir bəyannamə verilməyəcəkdir. məbləğindən asılı olmayaraq bu müqavilələrin əhatə dairəsi və bəyannaməsi veriləcəkdirsə, bu gəlirlər bəyannaməyə daxil edilməyəcəkdir.

(4) İdmançı razılığı olmadan işləyən idmançıların əldə etdiyi əmək haqqı gəlirlərinin ümumi miqdarı 193 saylı Qanunun 103-cü maddəsində (2020-ci il üçün 600.000 TL) yazılmış tarifin dördüncü hissəsindəki məbləğdən artıq olduqda, bu gəlirlər hər il illik gəlir vergisi bəyannaməsi ilə elan edilməlidir.

(5) İdmançıların qazandıqları əmək haqqı gəlirləri səbəbindən heç bir bəyannamə təqdim edilməməsi halında, vergidən ödənilən vergilər son vergi olacaq. İllik bir bəyannamə təqdim edildiyi təqdirdə, 193 saylı Qanunun müvəqqəti 72-ci maddəsinə uyğun olaraq çıxılan vergilərin vergi idarəsinə qoyulması şərti ilə hesablanmış gəlir vergisindən çıxılması mümkün olacaqdır.

Məsələn 3: Liqa proseduruna tabe olan idman qollarında yuxarı liqada fəaliyyət göstərən (F) İdman Klubunda çalışan 10 illik futbolçu Körfez (G) və 9/2019/3 tarixində imzalanmış (H) 15/1/2020 tarixində imzalanmışdır. İllik idmançı müqaviləsi var. (F) İdman Klubu 5 təqvim ilində hər iki oyunçusuna 2020 TL əmək haqqı və bənzəri ödəmələr etdi və bu ödənişlər üzərində 1.000.000 saylı Qanunun 193-ci maddəsinin müvəqqəti maddəsinə uyğun olaraq tutulan gəlir vergilərini yatırdı. vergi ofisi.

(F) 1/11 / 2019'dan əvvəl İdman Klubunun cənab (G) 'ya verdiyi əmək haqqı ödənişlərinə dair müqavilənin bağlanması səbəbindən% 15 tutulma tətbiq ediləcək və gəlir vergisi tutulması son vergidir. Cənab (G) -ın əmək haqqı gəliri, 193 saylı Qanunun 103-cü maddəsində (2020-ci il üçün 600.000 TL) yazılmış tarifin dördüncü hissəsinə daxil olan məbləği aşsa da, illik bəyannamə verilməyəcəkdir. bu gəlirlər.

(F) İdman Klubu tərəfindən cənab (H) 'ya verilən əmək haqqı ödənişləri üzərində müqavilənin 1/11/2019 tarixindən sonra yerinə yetirilməsinə görə; Gəlir vergisinin 20 faiz dərəcəsində tutulması həyata keçiriləcək və əmək haqqı gəlirlərinin ümumi məbləği 193 saylı Qanunun 103-cü maddəsində (2020-ci il üçün 600.000 TL) yazılmış tarifin dördüncü hissəsinə daxil olan məbləğdən çox olduğundan, bunlar gəlirlər də illik gəliri ilə elan ediləcəkdir. İl ərzində tutulan vergilər vergi orqanına yatırıldığı üçün bəyannamədə hesablanan gəlir vergisindən çıxıla bilər.

Məsələn 4: Liqa proseduruna tabe olan idman qollarında yuxarı liqada fəaliyyət göstərən (I) İdman Klubunda çalışan voleybolçu (I) ilə 1/7/2018 tarixli müqavilə və xanımın müqaviləsi var. . (I) haqqı və vaxt uzadılması dəyişikliyi səbəbiylə 3/1 / 7-dir. 2020/1/7 tarixindən etibarən Xanım (İ) 'ya 2020 TL əmək haqqı və bənzəri ödəmələr edilmiş və bu ödənişlər üzərində 800.000 TL gəlir vergisi tutulmuşdur. (I) İdman Klubu, işçilərinin əmək gəlirlərindən tutulan vergilərin yarısını vergi idarəsinə yatırmış və qalan hissəsini ödəməmişdir.

(I) Gəlir vergisi tutulması, İdman Klubunun Xanıma (İ) 1/7 / 2018-30 / 6/2020 tarixləri arasında verdiyi əmək haqqı ödənişlərinin 15 faizini təşkil edəcək və gəlir vergisi tutulması son vergidir. Məbləğindən asılı olmayaraq bu gəlirlər üçün illik bəyannamə verilməyəcəkdir.

(I) Gəlir vergisi tutulması, İdman Klubunun Xanımla (İ) 1/11/2019 tarixindən sonra etdiyi müqavilə dəyişikliyi və bu məbləğ səbəbiylə 1/7/2020 tarixindən etibarən ödəniləcək əmək haqqı ödənişlərinin% 20-si olacaqdır Məqalədə yazılan tarifin dördüncü hissəsindəki məbləği (193-ci il üçün 103 TL) keçdiyindən bu gəlirlər illik gəlirdə də bildiriləcəkdir. İl ərzində tutulan vergilərin yarısı vergi idarəsinə ödənildiyi üçün vergilərin yarısı (2020 TL) bəyannamədə hesablanan gəlir vergisindən çıxıla bilər.

qüvvəyə minmə

MADDƏ 32 - (1) Bu Təqdimat dərc edildiyi tarixdən qüvvəyə minir.

icra

MADDƏ 33 - (1) Bu Kommunikatın müddəaları Xəzinə və Maliyyə Naziri tərəfindən icra edilir.

Mənbə: https://www.resmigazete.gov.tr/

Vəkil Saim İncekaş, təsisçi olaraq Adana İncekaş Hüquq və Məsləhət Ofisində işlərinə davam edir. Cinayət Qanunu, Mülki Boşanma-Ailə Qanunu, İnformasiya Texnologiyaları Hüquqşünası əsas təhsil sahələridir. 

Xüsusilə praktik və boşanma və cinayət qanunlarında təcrübəlidir. Bu sahələrdə 5.000-dən çox məqalə və məqaləsi var.

Ünvan: Kayalıbağ, Ziya Algan İş Mərkəzi, Turhan Cemal Beriker Blv. Xeyr: 9
E-poçt: av.saimincekas@gmail.com
telefon: 0534 910 97 43 
WhatsApp vasitəsilə ünsiyyət üçün tıklayınız.
Telegram vasitəsilə ünsiyyət üçün buranı.

Vəkil Saim İNCEKAŞ

Təsisçi və idarəedici vəkil, Adana Vəkil və Hüquq Məsləhətxanası

0 baxış

Məzmun göndərin

E-poçt ünvanından dərc olunmayacaq.

Baş səhifə