Anasayfa » MAKALELER » ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNİN GÖREV ALANI(2017)

ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNİN GÖREV ALANI(2017)

Not: Her uyuşmazlık kendine özgü farklılıklar taşımaktadır.Her dava süreci kendisine özerk bir nitelik taşır.Bu nedenle tarafımızla iletişime geçerek detaylı bilgi ve olayınıza uygulanabilecek prosedürü öğreniniz.

ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNİN GÖREV ALANI(2017)

Öncelikle HMK’da yer alan düzenlemeyi belirtmekte fayda var.

Asliye hukuk mahkemelerinin görevi

MADDE 2 –(1) Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.

(2) Bu Kanunda ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça, asliye hukuk mahkemesi diğer dava ve işler bakımından da görevlidir

Maddenin Yorumu : Madde, asliye hukuk mahkemelerinin hangi davalarda görevli olduğunu düzenleyen temel madde niteliğindedir. Başka bir deyişle; özel yasasında ayrıca başka bir mahkemenin görevli olduğu belirtilmedikçe malvarlığı hakları ve şahısvarlığı haklarına ilişkin tüm davaların artık sadece asliye hukuk mahkemesinde açılacağını belirttikten sonra; özel yasasında başka mahkemenin görevlendirilmediği malvarlığı ve şahısvarlığı haklarına ilişkin olmayan tüm davaların da yine asliye hukuk mahkemelerince görevli olacağı belirtilmiştir.   

ÖRNEK ; icra ihalelerinin feshine ilişkin davalar da malvarlığına ilişkin olmasına rağmen 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.134/2[1]’nin atfıyla 4. madde[2] gereğince icra hukuk mahkemeleri özel olarak görevli olduğundan malvarlığına ilişkin olsa bile ihalenin feshi davaları, işin kendi yasasında özel bir düzenleme olduğundan yine icra hukuk mahkemesince görülmeye devam edecektir.  Ancak her ne kadar yine 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nda düzenlenmesine rağmen menfi tespit ve istirdat davaları kendi özel yasasında açıkça başka bir mahkemenin görevli olduğu belirtilmediğinden ve malvarlığına ilişkin bir dava olduğundan dava değerine bakılmaksızın asliye hukuk mahkemelerinde açılacaktır. Çünkü menfi tespit davalarını düzenleyen 2004 sayılı İİK m.72/son[3]’da herhangi bir mahkeme özel olarak belirtilmemiş, “davaya bakan mahkeme” demekle yetinmiştir.

Görüldüğü üzere madde detaylı incelendiğinde asliye hukuk mahkemelerinin yasa koyucu tarafından genel bir hukuk yargılama nezdi olarak tasarlandığını açıkça ortaya koymaktadır.

Şahısvarlığı ve malvarlığı hususları görüldüğü üzere asliye mahkemesinin mahiyetini belirlemede önem taşımaktadır.Kısaca bu kavramlara da değinmek gerekirse:

Malvarlığına ilişkin davalar : Değeri para ile ölçülebilen tüm davalar malvarlığına ilişkin davalar kategorisine girer. Örneğin tazminat davaları, kamulaştırmasız el atma nedeniyle müdahalenin önlenmesi ve ecrimisil davaları gibi örnekler vermek mümkündür.

Şahısvarlığına ilişkindavalar :Bir kişinin hukuk düzeninde kişi olarak tanınması nedeniyle sahip olduğu devredilemez, dolaşıma açılamaz haklarına ilişkin olarak açılacak davalar şahısvarlığına ilişkin davalar kategorisine girer.  Başka bir deyişle şahısvarlığı haklarına ilişkin tüm davalar, özel bir yasayla başka bir mahkeme görevlendirilmedikçe asliye hukuk mahkemelerinde görülecektir.

ÖRNEK:Yargıtay bir kararında: “Asliye Mahkemesinin görevi asıl, Sulh Mahkemesinin görevi ise istisna olduğundan özel bir kanun hükmü ile açıkça Sulh Mahkemesinde bakılacağı bildirilmeyen ve konusu para ile ölçülemeyecek bir şey olan bütün dava ve işler Asliye Hukuk Mahkemesinde görülür. Bu nedenle velayetin kaldırılması davalarında görevli Mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesidir.Bu tür davalar hasımlı olup, husumet velayeti ifaden aciz veya fahiş ihmalde bulunan anne, babaya yöneltilir. Davada husumet, velayet hakkını fahiş ihmalde bulunduğu iddia edilen anneye yöneltilmemiş, velayet hakkının kaldırılması davalarına bakma görevi Asliye Hukuk Mahkemesine ait olduğu halde dava görevsiz Sulh Mahkemesince karara bağlanmıştır.” (Yargıtay 2.HD.  10.12.1992 tarih ve 1992/12120 E. ve 1992/12516 K.) 

1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (1 oy, puan: 5,00 üzerinden 5)
Loading...

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

İletişim
error: Silence is golden